Louis Joseph Gay-Lussac

Wikipedia, Entziklopedia askea
Hona jauzi: nabigazioa, Bilatu
Louis Joseph Gay-Lussac
Gaylussac.jpg
Frantziako Nazio Biltzarreko kidea


Frantziako par

Bizitza
Jaiotza Saint-Léonard-de-Noblat1778ko abenduaren 6a
Herrialdea  Frantzia
Lehen hizkuntza frantsesa
Heriotza Paris1850eko maiatzaren 9a (71 urte)
Hobiratze lekua Père Lachaise hilerria
Familia
Seme-alabak
Hezkuntza
Heziketa École Polytechnique
Tesi zuzendaria Claude Louis Berthollet
Hizkuntzak frantsesa
Jarduerak
Jarduerak fisikaria, kimikaria, politikaria, ingeniaria eta unibertsitateko irakaslea
Lantokia(k) Paris
Enplegatzailea(k) Parisko Unibertsitatea
Lan nabarmenak Charlesen legea
Jasotako sariak
Kidetza Royal Society
Société Philomathique de Paris
Academy of Useful Science
Suediako Zientzien Errege Akademia
Frantziako Zientzien Akademia
Arteen eta Zientzien Ameriketako Estatu Batuetako Akademia
Zientzien Errusiar Akademia
Prusiako Zientzien Akademia
Gay-Lussac Signature.svg

Louis Joseph Gay-Lussac edo Joseph Louis Gay-Lussac (Saint-Léonard-de-Noblat, 1778ko abenduaren 6a - Paris, 1850ko maiatzaren 9a) kimikari frantziarra izan zen, gas idealen legeak formulatzeagatik eta edarien alkohol portzentaia adierazteko sistema bategatik famatu bihurtu zena.

Biografia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Saint-Léonard-de-Noblaten jaio zen eta lehenengo ikasketa Bourdeixko Apaizetxe katolikoan egin zituen. 1798an Parisko École Polytechniquen sartu zen. 1800an École des Ponts et Chaussées ingeniaritza ikasketak hasi zituen baina ez zitzaion gehiegi gustatu eta 1802an Parisko Zientzien Akademian Recherches sur la dilatation des gaz (gasen dilatazioen inguruko ikerketak) memoria aurkeztu zuen. Bertan bere eta Charlesen ikerketak azaldu zituen.

1809an Eskola Politeknikoko kimika irakasle bihurtu zen. 1808 eta 1832 artean Parisko Sorbona Unibertsitatean fisika irakaslea ere izan zen.

50 urte beteak zituela politikagintzan sartu zen. 1831ean bere jaioterriko Haute-Vienne eskualdeko diputatu aukeratu zuten, bai eta 1834 eta 1837an ere. 1832an unibertsitateko lana utzi eta Saint-Gobaingo Compagnie Manufacture des Glaces beira lantegian zentsore gisa hasi zen lanean, 1843rako administraritza kontseiluko lehendakari bihurtu zelarik. Aurrez 1839an Luis Filipe Iak "Frantziako pare" izendatu zuen.

1840an Eskola Politeknikoa utzi zuen. 1848an bere postu guztiei uko egin eta Lussacera erretiratu zen. Bi urte geroago hil zen Parisen.

Ikerketa zientifikoak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Bere aportaziorik handiena XIX mendearen hasieran egin zuen, 1802an Jacques Charlesek 1787ean ateratako legea argitaratzerakoan eta 1805ean bere lege propioa garatzean. Gas idealen jokaera garatzeko ezinbesteko legeak dira biak ere. beste ekintza aipagarri batzuk honako hauek dira:

Ikus, gainera[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Wikimedia Commonsen badira fitxategi gehiago, gai hau dutenak: Louis Joseph Gay-Lussac Aldatu lotura Wikidatan