Edukira joan

Luby-Betmont

Wikipedia, Entziklopedia askea
Luby-Betmont
Frantziako udalerria
Irudi gehiago
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Okzitania
Departamendua Pirinio Garaiak
BarrutiTarbeseko barrutia
Kantonamenducanton of Trie-sur-Baïse
Izen ofizialaLuby-Betmont
Posta kodea65220
Geografia
Koordenatuak43°17′45″N 0°17′32″E / 43.2958°N 0.2922°E / 43.2958; 0.2922
Mapa
Azalera7,16 km²
Altitudea225 m, 252 m, 385 m eta 322 m
MugakideakLubret-Saint-Luc, Lamarque-Rustaing, Mun, Osmets, Vidou eta Villembits
Demografia
Biztanleria104 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 45 (%41,3) (%58,7) 64 alt_right
Dentsitatea15 bizt/km²

Luby-Betmont (frantsesez eta ofizialki: Luby-Betmont) Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Pirinio Garaiak departamenduan dago, Okzitania eskualdean. Azken erroldaren arabera 104 biztanle zituen 7,2 km²-ko azaleran.

Geografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Lubret-Saint-Luc, Lamarque-Rustaing, Mun, Osmets, Vidou eta Villembits.

Mapa
Luby-Betmont eta ondokoen arteko muga administratiboak.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Luby-BetmontLuby-Betmont
Població amb 105 habitants (2000)Mun (2,1 km)
Població amb 94 habitants (2000)Villembits (2,5 km)
Població amb 82 habitants (2000)Osmets (2,5 km)
Població amb 89 habitants (2000)Vidou (2,6 km)
Població amb 126 habitants (2000)Lalanne-Trie (3,8 km)

Klima

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak klima ozeaniko aldatua du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Cfb motakoa da: klima epela, uda freskoa, sasoi lehorrik gabe[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria klima ozeaniko aldatuaren eta mendiko klimaren arteko trantsizio-eremuan dago, eta Akitania eta Gaskoiniako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: prezipitazio ugariak udaberrian; uda beroa (19,5 °C); haize ahulak; ekaitzak maiz udan)[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H2c zonan dago[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 12,4 °C-koa da, 14,7 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 967 mm-koa da, urtarrilean 10,4 euri-egun eta uztailean 7,1 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Sadeillan udalerrian dago, 12,4 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 13,6 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 900,9 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 42,2 °C-koa da, 2025ko abuztuaren 11an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -10 °C-koa da, 2012ko otsailaren 9an lortua[oh 1][5].

Météo-Franceren SIM analisiaren arabera, udalerriari dagokion sare-puntuan 1991–2020 aldiko urteko batez besteko tenperatura 12,1 °C-koa da.[oh 2] Hilabeterik beroena uztaila da (20,1 °C) eta hotzena urtarrila (4,9 °C). Urteko prezipitazioa 922 mm-koa da; hilabeterik euritsuena maiatza da (103 mm) eta lehorrena abuztua (57 mm).[6]

1959–2025 aldian, urteko batez besteko tenperaturak hamarkadako 0,28 °C-ko gorako joera izan du. Azken hamar urteak (2016–2025) 1961–1990 aldiko batez bestekoa (11,4 °C) baino 1,6 °C beroagoak izan dira. Seriako bost urte beroenak 2000tik aurrerakoak dira: 2020, 2022, 2023, 2024 eta 2025. Urterik beroena 2022 izan zen (13,9 °C) eta hotzena 1972 (10,5 °C).[6]

    Datu klimatikoak (Luby-Betmont)    
 Hila   Urt   Ots   Mar   Api   Mai   Eka   Uzt   Abu   Ira   Urr   Aza   Abe   Urtekoa 
Batez besteko tenperatura (ºC) 4.9 5.6 8.4 10.8 14.6 18.1 20.1 20.0 16.4 12.7 8.0 5.6 12.1
Pilatutako prezipitazioa (mm) 83 65 72 97 103 75 65 57 62 69 97 78 922
Iturria: Météo-France, SIM: 1991–2020 normalak, udalerriari dagokion sare-puntua
Berotze-marrak, 1959–2025
Marra bakoitza urte bat da; kolorea, urteko batez besteko tenperatura 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (11,4 °C).
195919922025
hotzagoabatez bestekoaberoagoa
Hileko batez besteko tenperatura: lehen eta orain
UrtOtsMarApiMaiEkaUztAbuIraUrrAzaAbe
+0,20,0+1,1+1,1+1,6+1,6+0,9+1,4−0,2+0,2+0,3+0,4
1961–19901991–2020Behekoa: aldea (°C). Eskala: 0 / 25 °C.
Urteko tenperaturaren anomalia, 1959–2025
°C, 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (11,4 °C)
+3 °C−3 °C
195919922025
batez bestekoa baino beroagoahotzagoa

Demografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Biztanleria

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[7]

BiztanleriaUrtea01002003004005006001750180018501900195020002050BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 64 gizon, 45 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
95+
 
0.00
0.00
 
90-94
 
0.00
0.00
 
85-89
 
0.00
7.81
 
80-84
 
11.11
15.62
 
75-79
 
0.00
21.88
 
70-74
 
11.11
0.00
 
65-69
 
11.11
7.81
 
60-64
 
11.11
0.00
 
55-59
 
0.00
0.00
 
50-54
 
0.00
7.81
 
45-49
 
11.11
15.62
 
40-44
 
0.00
0.00
 
35-39
 
11.11
7.81
 
30-34
 
0.00
0.00
 
25-29
 
11.11
7.81
 
20-24
 
0.00
0.00
 
15-19
 
11.11
7.81
 
10-14
 
11.11
0.00
 
5-9
 
0.00
0.00
 
0-4
 
0.00
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[8].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Luby-Betmont udalerrian 104 biztanle zeuden eta 47 elkarbizitza unitate[oh 3], hau da, 2,21 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Horietatik 14 kide bakarrekoak ziren, 19 etxean seme-alabarik ez zuten bikoteek osatuak eta 9 seme-alabekin bizi ziren bikoteek. Datuok erroldaren laginketan oinarritzen direnez, udalerri honetako kopuruak biribilduta daude eta zehaztasun mugatukoak dira.[10]

104biztanle
47elkarbizitza-unitate
2,21lagun elkarbizitza-unitateko
28familia
9Bikotea seme-alabekin
19Bikotea seme-alabarik gabe etxean
14Kide bakarrekoa
5Bestelakoak
Laginketan oinarritutako datuak, biribilduta; ez dira ehunekotan adierazten.

Udalerrian 28 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (19). 24 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean.[10]

19
9
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekin

Etxebizitza

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, udalerrian 59 etxebizitza zeuden. Horietatik 47 egoitza nagusi ziren, 7 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 5 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (57), eta apartamentuak gutxi ziren (2). Egoitza nagusietatik 40 beren jabearen bizilekuak ziren, 5 alokairuan zeuden, 0 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 2 doan lagata.[11]

59etxebizitza
47egoitza nagusi
57etxe
2apartamentu

Etxebizitza multzoa

47
7
5
Egoitza nagusia (47)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (7)Hutsik (5)

Etxe mota

57
Etxea (57)Apartamentua (2)

Jabetza egoera

40
5
Jabeak (40)Alokairuan (5)Doan lagata (2)

Eraikuntza garaia

1919 aurretik13
1919-194510
1946-19707
1971-19909
1991-20052
2006-20206

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (31). 26 etxebizitzatan berogailu mota "bestelakoa" erabiltzen zen, INSEEk gehiago zehazten ez duena. 35 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 17 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 27tan bi edo gehiago.[11]

Gela kopurua

1 gela0
2 gela4
3 gela4
4 gela8
5 gela edo gehiago31

Berogailu mota

7
11
26
Fuel-olioa (7)Elektrizitatea (11)Gas botila (3)Bestelakoak (26)

Aparkalekua eta ibilgailuak

35aparkalekua
17ibilgailu 1
27ibilgailu 2+

Ekonomia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 56 biztanleetatik 39 aktibo ziren (% 69,6), horietako 34 lanean (% 60,7) eta 5 langabezian (aktiboen % 12,8).

5615-64 urteko biztanle
% 69,6aktibo
% 60,7lanean
% 12,8langabezia-tasa

18 ez-aktibotik 6 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 33,3), 8 erretiraturik zeuden (% 44,4) eta 4 bestelako ez-aktibo ziren (% 22,2).

Ez-aktiboak

% 33
% 44
% 22
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Udalerrian 13 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 34 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 4]

13enplegu udalerrian
% 23,1soldatapeko
% 76,9ez-soldatapeko

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 24.330 eurokoa zen.

24.330 €diru-sarreren mediana▲ Dep.: 24.320 €

2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 67 ziren, horien artean 52 aktiboak ziren eta 15 inaktiboak ziren. 52 pertsona aktiboetatik 50 lanean zeuden (31 gizon eta 19 emakume) eta 2 langabezian zeuden (2 emakume eta 2 emakume). 15 pertsona inaktiboetatik 10 erretiraturik zeuden, 4 ikasten zeuden eta 1 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.[12]

Ekonomia jarduerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an zeuden 2 komertzioetatik, 1 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresa zen eta 1 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresa zen.[13]

2009an norbanakoentzat zegoen zerbitzu bakarra ile apaindegia zen.[14]

2000. urtean Luby-Betmont udalerrian 18 nekazaritza-ustiategi zeuden, 280 hektarea erabiltzen.[15]

Oharrak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ Estazioko erregistroak 2003ko urtarrilaren 1an eta 2026ko irailaren 20an artekoak dira.
  2. ↑ Météo-Franceren SIM (Safran-Isba) analisiak Frantzia metropolitarra 8 km-ko sareta batean hartzen du. Hemengo balioak udalerriaren erditik 4,0 km-ra dagoen sare-puntukoak dira, ez estazio jakin batekoak. Serie hauek ez daude homogeneizatuta: estazio-sarearen aldaketek joera luzeetan eragina izan dezakete.
  3. ↑ INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  4. ↑ Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501  doi:10.4000/cybergeo.23155..
  2. ↑ (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116  doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012..
  3. ↑ (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
  4. ↑ (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.
  5. 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Sadeillan », fiche climatologique. .
  6. 1 2 (Frantsesez) Données changement climatique - SIM quotidienne. Météo-France.
  7. ↑ Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
  8. ↑ «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
  9. ↑ (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: 2016ko abuztuaren 10a).
  10. 1 2 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  11. 1 2 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  12. ↑ Emploi et population active 1999 et 2007
  13. ↑ Créations et stock d'établissements par commune en 2009
  14. ↑ Nombre d'équipements des services aux particuliers
  15. ↑ Exploitations agricoles

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
"https://eu.wikipedia.org/w/index.php?title=Luby-Betmont&oldid=11339613"(e)tik eskuratuta