Lucina

Lucina (latinezko epitetoa: Lucina, /Lukina/ ahoskatua) Antzinako Erromako jainkosa edo Diana eta Junoren epitetoak ziren. "Argia ematen duena" zen, hau da, erditzean laguntzen zuena. Latinezko lux izenak, argia adierazten du.

Maila altuko emakume bat seme batez erditzen zenean, lectisternium bat atontzen zuen etxearen atrioan.

Etruriar jatorriko erromatar mitologiako jainkosa zen (etruriar mitologian, Thalna jainkosari dagokio, erditzearen jainkosa eta Tiniaren jainkoaren emaztea zena, Jupiterri zegokion jainkoen errege etruriarra. Thalna etruriar irudi erlijiosoetan gazte eder bat bezala irudikatzen zen eta ispilu etruskoetan agertzen da askotan, non eszena mitologikoak grabatu ohi ziren.

Lucina izena edo epitetoa latinezko lux, lucis, "argia"-rekin lotuta egon zitekeen, eta, epiteto moduan Juno eta Dianari gehitzen zitzaizkionean, bi jainkosak Ilargiaren argiarekin lotzen zituen, ilargiaren zikloak emakumeen ugalkortasunaren jarraipena egiteko eta haurdunaldiaren iraupena neurtzeko erabiltzen baitziren. Junoren apaizek Juno Covella epitetoaz deitzen zioten ilberrian. Pliniok, ordea, beste interpretazio bat eman zuen, beretzat, Lucina izena, lucus ("zuhaizti") hitzetik zetorren, Eskilinon, geroago Junori eskainitako tenplua egon zen tokian, Lotus zuhaitz mitikoez osatutako zuhaizti bat egon omen zelako.

Iturri klasikoak

• Katulo, XXXIV, 13.
• Horazio. Carmen Saeculare, 14 eta hurr.
• Ovid. Fasti II, 441 eta hurr.; VI, 39.
• Tibulo, III, 4.13.
• Varro. On the Latin Language V, 69.

Bibliografia osagarria

• Smith, William. (1870). Dictionary of Greek and Roman Biography and Mythology. London: Taylor, Walton, and Maberly.

Kanpo estekak

• Gallo-Roman Statuette of Juno Lucina (1)

• Datuak: Q604898
• Multimedia: Lucina (goddess) / Q604898