Maria Severa Onofriana
| Maria Severa Onofriana | |
|---|---|
| Bizitza | |
| Jaiotza | Lisboa, 1820 |
| Herrialdea | |
| Lehen hizkuntza | portugesa |
| Heriotza | Lisboa, 1846ko azaroaren 30a (25/26 urte) |
| Heriotza modua | berezko heriotza: tuberkulosia |
| Hezkuntza | |
| Hizkuntzak | portugesa |
| Jarduerak | |
| Jarduerak | abeslaria eta prostituta |
| Genero artistikoa | fadoa |
| Musika instrumentua | gitarra ahotsa |
Maria Severa Onofriana (Lisboa, 1820ko uztailaren 26a – ibidem, 1846ko azaroaren 30a), A Severa ezizenez ere ezaguna, portugaldar fado abeslari eta gitarra-jotzailea izan zen. Ospea lortu zuen lehen fado abeslaria izan omen zen, eta hil ondoren ia pertsonaia mitiko bihurtu zen Portugalen[1][2].
Bizitza
[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Severo Manuel de Sousa eta Ana Gertrudesen alaba, Maria Severa Onofriana 1820ko uztailaren 26an jaio zen[2] Lisboako Madragoa auzoan[3], eta irailaren 12an bataiatu zuten[4]. Bere ama taberna baten jabea zen eta A Barbuda («emakume bizarduna») ezizena zuen[3]. Tradiziozko bertsioaren, aita erromani jatorrikoa zen eta Santarémen jaio zen[5], beina Paulo Lima antropologoak 2023an egindako ikerketak dio Maria Severa ez zela erromani jatorrikoa, esklabo beltzen ondorengoa baizik[6].
10 urte inguru zituela hasi zen abesten eta 12 urte zituela prostituta bihurtu zen[6]. Gitarra portugaldarra ere jo zuen[7]. Manozinho eta Mesquita fado abeslariekin batera abestu zuen[4]. Batez ere Bairro Alto eta Mouraria auzoetan aritu zen[7].
Maria Severaren maitaleetako bat (edo esplotatzailea, Paulo Limaren esanetan) Francisco de Paula de Portugal e Castro Vimiosoko kondea izan zen[6].
Tuberkulosiak jota hil zen Capelão kaleko putetxe batean, sakramentuak jaso gabe, 1846ko azaroaren 30ean[4][7], eta Alto de São João hilerriko hobi komun batean lurperatu zuten hilkutxarik gabe[5].
Herri kulturan
[aldatu | aldatu iturburu kodea]1867an, Sousa do Casacãok Fado da Severa abestia jaso zuen, eta 1867an Teófilo Braga idazleak Cancioneiro Popular bilduman sartu zuen[7].
Maria Severaren ospea hazi egin zen Júlio Dantasen A Severa eleberriari eta antzezlanari esker. 1931n, Leitão de Barros zuzendariak soinua duen lehen film portugaldarra grabatu zuen, izenburu berekoa[7].
2011ko uztailaren 19an, Maria Severa Onofriana musikal erromantikoa estreinatu zen Shaw Festivalen (Niagara-On-The-Lake, Ontario). Jay Turveyk and Paul Sportellik musika eta letrak idatzi zituzten, Jackie Maxwellek musikala zuzendu zuen, eta Julie Martellek paper nagusia bete zuen[3].
Erreferentziak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- ↑ (Portugesez) «A lenda de Maria Severa Onofriana e a origem do fado» Mitologia em Português 2022-10-09 (kontsulta data: 2024-12-27).
- 1 2 (Portugesez) «História da Mítica Figura de Maria Severa» A Severa 2022-12-19 (kontsulta data: 2024-12-27).
- 1 2 3 (Ingelesez) «Happy birthday, Severa!» LX Walk 2014-07-29 (kontsulta data: 2024-12-27).
- 1 2 3 (Portugesez) «Maria Severa Onofriana: a primeira fadista» Lisbon... A Love Affair 2020-10-20 (kontsulta data: 2024-12-27).
- 1 2 (Ingelesez) «Remembering Severa: Portugal’s Lady of The Night» Tomorrow 2024-11-01 (kontsulta data: 2024-12-27).
- 1 2 3 (Portugesez) Azevedo, Miguel. «Descoberta a verdade sobre maior mito do fado: Severa descendia de escravos negros e foi explorada por um conde até morrer» Flash 2023-01-05 (kontsulta data: 2024-12-27).
- 1 2 3 4 5 (Ingelesez) «Severa» Museu do Fado (kontsulta data: 2024-12-27).