Mario (frankizia)

Mario (frankizia)
Jatorria
Sortzailea(k)	Shigeru Miyamoto
Argitaratze-data	1981
Izenburua	マリオ
Jatorrizko herrialdea	Japonia
Argitaletxea	Nintendo
Ezaugarriak
Genero artistikoa	adventure video game (en) , bideo-joko hezigarria, party video game (en) , plataforma-bideojokoa, puzzle bideojokoa, racing video game (en) , rol bideojokoa eta sports video game (en)
Euskarria	arkade, Amstrad CPC, Android, Apple II, Atari 2600, Atari 5200, Atari 7800, Atari 8-bit family (en) , ColecoVision, Commodore 64, Philips CD-i (en) , Game & Watch bilduma, Game Boy, Game Boy Color, Game Boy Advance, Nintendo GameCube, Intellivision (en) , iQue Player (en) , iOS, MSX, MS-DOS, NEC PC-8800 series (en) , Nelsonic Industries (en) , Nintendo 3DS, Nintendo 64, Nintendo DS, Nintendo DSi, Nintendo Entertainment System, ordenagailu pertsonal, PlayChoice-10 (en) , Satellaview (en) , Super Nintendo Entertainment System, Sharp X1 (en) , Virtual Boy, Wii, Wii U, ZX Spectrum eta Nintendo Switch
Ekoizpena
Diseinatzailea	Shigeru Miyamoto
Garatzailea	Nintendo
Fikzioa
Kontakizunaren tokia	Mushroom World eta Mushroom Kingdom (en)
ikusi Rosalina, Princess Daisy, Bowser Jr. (en) , Hammer Bro. (en) , Lakitu (en) , Fawful (en) , Diddy Kong, Wart (en) , Koopalings (en) , Birdo (en) , Chain Chomp, Mario, Luigi, Princess Peach (en) , Bowser, Toad, Yoshi, Koopa Troopa (en) , Donkey Kong, Wario, Waluigi, Goomba eta Boo (en)
Fikzio-unibertsoa	Super Mario universe (en)
mario.nintendo.com

Mario (japonieraz: マリオ, Hepburn: Mario) japoniar multimedia frankizia bat da, Shigeru Miyamoto bideojokoen diseinatzaileak Nintendo enpresarentzat sortua. Nintendok bere entregak ekoitzi eta argitaratzen dituena. Mario iturgin italo-estatubatuarra da protagonista. Bideojokoen frankizia bat da batez ere, baina beste komunikabide batzuetara zabaldu da, besteak beste, telesailetara, komikietara, 1993ko film luze batera, 2023ko film animatura eta parke tematikoetako atrakzioetara. Frankiziaren lehen entrega 1983ko Mario Bros. izan zen, nahiz eta Mario 1981eko Donkey Kong bideojokoan agertu zen lehen aldiz, eta Donkey Kong eta Game & Watch sailetako hainbat bideojokotan agertu zen. Marioren bideojokoak garatzaile ugarik garatu dituzte, Nintendo, Hudson Soft eta AlphaDream barne. Marioren bideojokoak Nintendoren bideojokoen bideokontsoletarako eta gailu eramangarrietarako soilik merkaturatu dira, hirugarren belaunalditik aurrera.

1985ean Super Mario Bros.ekin hasi zen Super Mario plataforma-bideojokoen azpisaila da Marioren intsignia, eta Txanpiñoi Erresumako fikziozko munduan Marioren abenturak ditu ardatz. Bideojoko horiek, normalean, bertatik jauzi egiteko trebetasuna izaten dute, mailen bidez aurrera egin ahal izateko. Frankiziak hainbat generotako 200 bideojoko baino gehiago sortu ditu, baita hainbat azpisail ere, horien artean Mario Golf, Mario Kart, Mario Party, Mario Tennis, Mario vs. Donkey Kong eta Paper Mario; Marioren frankizian sartutako hainbat pertsonaik, hala nola Donkey Kong, Wario, Yoshi eta Luigik, beren frankizia arrakastatsuak sortu zituzten.

Mario frankizia bideojokoen frankizia arrakastatsuenetako bat da, eta bideojoko asko, bereziki Super Mario azpisailekoak, inoiz sortutako bideojoko onenetako batzuk dira. Bideojokoen frankiziarik salduena da, bere bideojokoen 830 milioi kopia baino gehiago salduta, Super Marioren bideojokoen 430 milioi baino gehiago barne.

Kanpo estekak

• Datuak: Q4803535
• Multimedia: Mario (video game series) / Q4803535