Marseillesa

Wikipedia, Entziklopedia askea
Jump to navigation Jump to search
Marseillesa
Pils - Rouget de Lisle chantant la Marseillaise.jpg
eta Le Départ des Volontaires (La Marseillaise) par Rude, Arc de Triomphe Etoile Paris.jpg
Partitura osoa
Jatorria
Sorrera-urtea 1792 (juliotar egutegia)
Argitaratze-data 1792
Jatorrizko izenburua La Marseillaise
Jatorrizko herrialdea Frantzia eta Frantziako Lehen Errepublika
Honen izena darama Marseilla
Ezaugarriak
Genero artistikoa martxa musika
Hizkuntza frantsesa
Tonoa G major Itzuli
Egile-eskubideak jabetza publiko eta jabetza publiko
Hitzak Claude Joseph Rouget de Lisle
Bestelako lanak
Musikagilea Claude Joseph Rouget de Lisle
La Marseillaise (1907).

Marseillesa (frantsesez: La Marseillaise) Frantziaren nazio ereserkia da. Estrasburgon 1792ko apirilaren 25an Rouget de Lislek sortu zuen "Chant de guerre de l'Armée du Rhin" ("Rhin armadako martxa-kanta") jatorrizko izenarekin. Marseillako tropak Parisen sartzerakoan aldatu zen izena. Bavariako Nicolas Luckner frantses soldaduren omenez sortu bazen ere, Frantziako Iraultzako aldarrikapen bihurtu zen.

Musika[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Bertsio ofiziala Frantziako Presidentetzaren webgunean aurki daiteke:

Hitzak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Rouget de Lisle La Marseillaise abesten, Dietrich auzapezaren aretoan Estrasburgon.

Gaur egun, normalean lehen ahapaldia (eta batzuetan bosgarrena eta seigarrena) eta lehen errepika kantatzen dira.

Historian zehar aldaera txiki batzuk izan dituzte hitzek. Honako hau Frantziako Presidentetzaren webguneko hitz ofizialak dira. [1]. Marseillesa euskaraz itzulia agertzen da eskuineko zutabean argigarri gisa (ez da ofiziala).

La Marseillaise

Allons enfants de la Patrie Goazen, Aberriaren haurrideok
Le jour de gloire est arrivé ! Aintzaren eguna iritsi da!
Contre nous de la tyrannie Gure aurka, tiraniak
L'étendard sanglant est levé (bis) Bandera odeleztatua altxatu du (berriz)
Entendez-vous dans les campagnes Entzuten dituzue zelaietan
Mugir ces féroces soldats ? Gudari ausarten oihuak?
Ils viennent jusque dans vos bras Zure artera datoz
Égorger vos fils, vos compagnes ! Zuen semeak, zuen emazteak lepamoztera!
 
Aux armes, citoyens ! Armetara, herritarrok!
Formez vos bataillons ! Eratu zuen batailoiak!
Marchons, marchons ! Goazen, goazen!
Qu'un sang impur Odol lohi batek
Abreuve nos sillons ! Gure ildoak busti ditzala!
 
Que veut cette horde d'esclaves, Zer nahi du esklabo saldo horrek,
De traîtres, de rois conjurés ? Traidoreak, errege-azpijokoan?
Pour qui ces ignobles entraves Zeinentzat kate zital horiek
Ces fers dès longtemps préparés ? (bis) Aspaldi prestatutako burdin horiek? (berriz)
Français, pour nous, ah! Quel outrage, Frantsesok, guretzat, ah! Hau iraina,
Quels transports il doit exciter ! Hau amorrua sortuko duena!
C'est nous qu'on ose méditer Gu nahi gaituzte
De rendre à l'antique esclavage ! Lehengo esklabotzara itzuli!
 
Aux armes, citoyens... Armetara, herritarrok...
 
Quoi! Des cohortes étrangères Zer! Andana atzerritar horiek
Feraient la loi dans nos foyers ! Legeak ezarriko lituzkete gure etxeetan!
Quoi! Ces phalanges mercenaires Zer! Falange mertzenario horiek
Terrasseraient nos fiers guerriers ! (bis) Gure gerlari harroak lurreratuko lituzkete! (berriz)
Grand Dieu! Par des mains enchaînées            Jainko maitea! Esku kateatuak
Nos fronts sous le joug se ploieraient Gure kopetak uztarperatuko lituzkete
De vils despotes deviendraient Despota zitalak bihurtuko lirateke
Les maîtres de nos destinées ! Gure patuaren jaun eta jabe!
 
Aux armes, citoyens... Armetara, herritarrok...
 
Tremblez, tyrans et vous perfides Dardar egin, tirano eta bilauak
L'opprobre de tous les partis Talde guztien lotsa
Tremblez! Vos projets parricides Dardar egin! Zuen helburu guraso-hiltzaileak
Vont enfin recevoir leurs prix ! (bis) Merezitakoa jasoko dute azkenean! (berriz)
Tout est soldat pour vous combattre Denak gera gudari zuek borrokatzeko
S'ils tombent, nos jeunes héros, Erortzen badira, gure heroi gazteak,
La terre en produit de nouveaux, Lurrak berriz sortuko ditu,
Contre vous tout prêts à se battre ! Denak zuen aurka borrokatzeko prest!
 
Aux armes, citoyens... Armetara, herritarrok...
 
Français, en guerriers magnanimes, Frantsesok, gerlari bihotz-zabalok,
Portez ou retenez vos coups ! Jasan edo geldiarazi zuen kolpeak!
Épargnez ces tristes victimes Barkatu biktima triste horiek
À regret s'armant contre nous (bis) Gure aurka armak hartzea damutuz (berriz)
Mais ces despotes sanguinaires Baina despota odolzale horiek
Mais ces complices de Bouillé Baina Bouilléren gaizkide hoirek
Tous ces tigres qui, sans pitié, Tigre horiek guztiek, erruki gabe,
Déchirent le sein de leur mère ! Amaren bularra urratzen dutenak!
 
Aux armes, citoyens... Armetara, herritarrok...
 
Amour sacré de la Patrie, Aberriaren maitasun sakratua,
Conduis, soutiens nos bras vengeurs Gidatu, eutsi gure beso mendekatzaileak
Liberté, Liberté chérie, Askatasuna, Askatasun maitea,
Combats avec tes défenseurs ! (bis) Borrokatu zure babesleekin! (berriz)
Sous nos drapeaux que la victoire Gure banderen azpian, garaipena
Accoure à tes mâles accents, Lasterka etor dadila zure azentu arrera,
Que tes ennemis expirants Zure etsaiak hilzorian
Voient ton triomphe et notre gloire ! Ikus dezatela zure garaipena eta gure aintza!
 
Aux armes, citoyens... Armetara, herritarrok...
 
(Couplet des enfants) (Haurren ahapaldia)
Nous entrerons dans la carrière Armadan sartuko gara
Quand nos aînés n'y seront plus Gure nagusiak egongo ez direnean
Nous y trouverons leur poussière Haien hautsa aurkituko dugu
Et la trace de leurs vertus (bis) Eta haien bertuteen aztarna (berriz)
Bien moins jaloux de leur survivre Ez askoz jeloskorragoak luzaroago bizitzeagatik
Que de partager leur cercueil, Hilkutxak elkarbanatzegatik baino,
Nous aurons le sublime orgueil Harrotasun gorena edukiko dugu
De les venger ou de les suivre ! Haiek mendekatu edo jarraitzeko!
 
Aux armes, citoyens... Armetara, herritarrok...

Zazpigarren ahapaldia egile ezezagun batek 1792. urtean gehitu zuen.

XIX. mendean Joan Batista Artxu altzürükütar idazleak Marseillesaren hitzak zubererara itzuli zituen.

Kanpo estekak[aldatu | aldatu iturburu kodea]