Murs (Vaucluse)

Biztanleria-piramidea 2022; Guztira: 204 gizon, 184 emakume
	Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta.

Murs
	Frantziako udalerria
	Irudi gehiago
Administrazioa
Estatu burujabe	Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboa	metropolitar Frantzia
Eskualdea	Proventza-Alpeak-Kosta Urdina
Departamendua	Vaucluse
Barruti	Apteko barrutia
Kantonamendu	canton of Gordes
Izen ofiziala	Murs
Posta kodea	84220
Geografia
Koordenatuak	43°57′07″N 5°14′29″E / 43.9519°N 5.2414°E
Azalera	31,27 km²
Altitudea	500 m, 240 m, 805 m eta 562 m
Mugakideak	Gordes, Joucas, Lioux, Méthamis, Saint-Saturnin-lès-Apt eta Venasque
Demografia
Biztanleria	376 (2023ko urtarrilaren 1a)
Dentsitatea	12 bizt/km²
	communedemurs-vaucluse.fr

Murs (frantsesez eta ofizialki: Murs) Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Vaucluse departamenduan dago, Proventza-Alpeak-Kosta Urdina eskualdean. Azken erroldaren arabera 376 biztanle zituen 31,3 km²-ko azaleran.

Geografia

Udalerri mugakideak

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Gordes, Joucas, Lioux, Méthamis, Saint-Saturnin-lès-Apt eta Venasque.

Mapa — Murs eta ondokoen arteko muga administratiboak.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Murs

Joucas (3,0 km)

Lioux (4,8 km)

Gordes (5,6 km)

Roussillon (6,8 km)

Méthamis (7,1 km)

Saint-Pantaléon (8,3 km)

Venasque (9,1 km)

Blauvac (9,3 km)

Goult (9,8 km)

Fontaine-de-Vaucluse (9,9 km)

Klima

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak klima mediterraneo garbia du^[1]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria klima mediterraneo du, eta Proventza eta Lengadoka-Roselloneko klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: prezipitazio urriak udan; eguzkialdi oso ona (2600 ordu/urte); uda beroa (21,5 °C); haize gogorrak; laino gutxi)^[2].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 12,1 °C-koa da, 16,6 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 806 mm-koa da, urtarrilean 6,2 euri-egun eta uztailean 3,1 egun izanik^[1]. 1991-2020 aldirako, udalerrian bertan dagoen Météo-France estazioan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 13,3 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 757,8 mm-koa delarik^[3]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 42,4 °C-koa da, 2019ko ekainaren 28an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -13,2 °C-koa da, 2012ko otsailaren 12an lortua^{[oh 1]}^[3].

Demografia

Biztanleria

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:^[4]

Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Hazkunde begetatiboa

Urtea	2008	2009	2010	2011	2012	2013	2014	2015	2016	2017	2018	2019	2020	2021	2022	2023	2024	2025
Hazkunde begetatiboa	2	−3	−3	−2	−3	−4	2	−2	−2	−4	−2	−3	−4	−6	−3	−1	−5	−3
Jaiotzak	6	3	2	1	2	3	3	0	1	0	0	2	1	1	2	2	0	2
Heriotzak	4	6	5	3	5	7	1	2	3	4	2	5	5	7	5	3	5	5

Honakoa hazkunde begetatiboa erakusten duen grafiko bat da, hau da, urte batean jaiotakoei hildakoak kentzearen emaitza. Datuak INSEE erakundeak eskaintzen ditu^[6] eta Wikimedia Commonsen daude eskuragarri. Aldaketaren bat egin behar bada, bertan egin beharko da.

Familiak eta etxeguneak

2023 erroldaren arabera, Murs udalerrian 376 biztanle zeuden eta 191 elkarbizitza unitate^{[oh 2]}, hau da, 1,97 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren (% 44,5). Kide bakarreko elkarbizitza-unitateak % 36,6 ziren, Metropolitar Frantziako batez bestekoaren azpitik (% 39,2).^[7]

376biztanle

191elkarbizitza-unitate

1,97lagun elkarbizitza-unitateko

120familia

Udalerria

% 13

% 45

% 37

Metropolitar Frantzia

% 24

% 26

% 10

% 39

Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 120 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (85). Guraso bakarreko 10 familietatik 5etan ama zen guraso bakarra. 90 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean.^[7]

85

25

10

Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 41,9), erdi-mailako lanbideak (% 15,7), eskulangileak (% 13,1), enplegatuak (% 10,5). Talde nagusia (erretiratuak, % 41,9) Vaucluse departamenduko batez bestekoaren (% 33,5) gainetik dago. 5 elkarbizitza-unitatetan nekazari bat zen erreferentziazko pertsona (% 2,6).^[7]

Udalerria

% 16

% 11

% 13

% 42

Vaucluse

% 9

% 15

% 14

% 33

Metropolitar Frantzia

% 13

% 16

% 15

% 14

% 30

NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

Taula osoa: elkarbizitza-unitateak eta familiak, 2023

	Kopurua	%
Elkarbizitza-unitateak
Seme-alabekin bizi ziren bikoteak	25	% 13,1
Etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak	85	% 44,5
Guraso bakarrekoak	10	% 5,2
Kide bakarrekoak	70	% 36,6
Bestelakoak	0	% 0,0
Familiak
Seme-alabarik gabeko bikoteak	85	% 70,8
Seme-alabadun bikoteak	25	% 20,8
Guraso bakarrekoak	10	% 8,3
25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean	90	% 75,0
Seme-alaba bat	5	% 4,2
Bi seme-alaba	20	% 16,7
Hiru seme-alaba	5	% 4,2
Lau seme-alaba edo gehiago	0	% 0,0
Egoera zibila (15 urte edo gehiago)
Ezkonduta	147	% 43,5
Izatezko bikotean	35	% 10,4
PACS bidez lotuta	25	% 7,4
Ezkongabea	82	% 24,3
Alarguna	26	% 7,7
Dibortziatuta	23	% 6,8
Erreferentziazko pertsonaren lanbidea
Nekazariak	5	% 2,6
Artisau, merkatari eta enpresa-buruak	10	% 5,2
Goi-mailako langileak	15	% 7,9
Erdi-mailako lanbideak	30	% 15,7
Enplegatuak	20	% 10,5
Eskulangileak	25	% 13,1
Erretiratuak	80	% 41,9
Bestelakoak	5	% 2,6
Iturria: INSEE, RP2023.

Etxebizitza

2023 erroldaren arabera, udalerrian 387 etxebizitza zeuden. Horietatik 191 egoitza nagusi ziren, 190 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 6 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (367), eta apartamentuak gutxi ziren (20). Egoitza nagusietatik 126 beren jabearen bizilekuak ziren, 60 alokairuan zeuden, 11 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 5 doan lagata.^[8]

387etxebizitza

191egoitza nagusi

367etxe

20apartamentu

Etxebizitza multzoa

191

190

Egoitza nagusia (191)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (190)Hutsik (6)

Etxe mota

367

Etxea (367)Apartamentua (20)

Jabetza egoera

126

60

Jabeak (126)Alokairuan (60)HLM (11)Doan lagata (5)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1971-1990 artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (62).^[8]

Eraikuntza garaia

1919 aurretik30

1919-19456

1946-197027

1971-199062

1991-200547

2006-202018

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (88). 90 etxebizitzatan berogailu mota "bestelakoa" erabiltzen zen, INSEEk gehiago zehazten ez duena. 133 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 90 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 95tan bi edo gehiago.^[8]

Gela kopurua

1 gela3

2 gela9

3 gela42

4 gela49

5 gela edo gehiago88

Berogailu mota

18

75

90

Gas sarea (1)Fuel-olioa (18)Elektrizitatea (75)Gas botila (7)Bestelakoak (90)

Aparkalekua eta ibilgailuak

133aparkalekua

90ibilgailu 1

95ibilgailu 2+

Taula osoa: etxebizitzak, 2023

	Kopurua	%
Etxebizitza multzoa
Egoitza nagusia	191	% 49,4
Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa	190	% 49,1
Hutsik	6	% 1,6
Etxe mota
Etxeak	367	% 94,8
Apartamentuak	20	% 5,2
Gela kopurua (egoitza nagusiak)
1 gela	3	% 1,6
2 gela	9	% 4,7
3 gela	42	% 22,0
4 gela	49	% 25,7
5 gela edo gehiago	88	% 46,1
Eraikuntza garaia (egoitza nagusiak)
1919 aurretik	30	% 15,7
1919-1945	6	% 3,1
1946-1970	27	% 14,1
1971-1990	62	% 32,5
1991-2005	47	% 24,6
2006-2020	18	% 9,4
Jabetza egoera (egoitza nagusiak)
Jabeak	126	% 66,0
Alokairuan	60	% 31,4
HLM	11	% 5,8
Doan lagata	5	% 2,6
Berogailu mota (egoitza nagusiak)
Gas sarea	1	% 0,5
Fuel-olioa	18	% 9,4
Elektrizitatea	75	% 39,3
Gas botila	7	% 3,7
Bestelakoak	90	% 47,1
Aparkalekua eta ibilgailuak (egoitza nagusiak)
Aparkalekua	133	% 69,6
Ibilgailu bat	90	% 47,1
Bi ibilgailu edo gehiago	95	% 49,7
Iturria: INSEE, RP2023.

Ekonomia

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 225 biztanleetatik 163 aktibo ziren (% 72,4), horietako 136 lanean (% 60,4) eta 27 langabezian (aktiboen % 16,6).

22515-64 urteko biztanle

% 72,4aktibo

% 60,4lanean

% 16,6langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 32,5

25-54 urte% 91,5

55-64 urte% 63,2

Gizonak% 72,5

Emakumeak% 72,4

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 18,2

BEPC, brebeta% 25,0

CAP-BEP% 22,0

Batxilergoa% 17,9

Goi-mailako +2% 12,5

Goi-mailako +3/4% 6,2

Goi-mailako +5% 6,7

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 16,6). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

62 ez-aktibotik 26 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 41,9), 16 erretiraturik zeuden (% 25,8) eta 20 bestelako ez-aktibo ziren (% 32,3).

Ez-aktiboak

% 42

% 26

% 32

Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Udalerrian 70 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 136 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.^{[oh 3]}

70enplegu udalerrian

% 57,1soldatapeko

% 42,9ez-soldatapeko

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 23.790 eurokoa zen.

23.790 €diru-sarreren mediana▼ Dep.: 23.840 €

Departamenduarekiko konparaketa xehea

Pobrezia-tasa adinaren arabera (departamendua)

18 urtez azpiko% 31,0

18-29 urte% 23,7

30-39 urte% 20,5

40-49 urte% 21,7

50-64 urte% 18,1

65-74 urte% 16,3

75 urte eta gehiago% 13,5

Pobrezia-tasa etxebizitza-erregimenaren arabera (departamendua)

Jabeak% 9,4

Errentariak% 37,2

Eskuragarri dagoen errentaren osaera (departamendua)

INSEEk «eskuragarri dagoen errenta» horrela eraikitzen du: jarduera-errenta + pentsioak + ondarea + gizarte-prestazioak (batuz % 100 baino gehiago ematen dute) ken zuzeneko zergak (batez ere errentaren gaineko zerga).

Jarduera-errenta% 66,1

Pentsio/erretiroak% 29,9

Ondarea, bestelakoak% 12,8

Gizarte-prestazioak% 6,2

Zuzeneko zergak−% 15,1

Jarduera-errenta zatitzen bada: soldatak % 57,5, ez-soldatapekoen errenta % 5,6, langabezia-sariak % 3,0.

Ekonomia jarduerak

2007an zeuden 28 komertzioetatik, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen, 6 eraikuntza enpresak ziren, 5 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 5 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 1 informazio eta komunikazio enpresa zen, 2 higiezinen enpresak ziren, 7 zerbitzu enpresak ziren eta 1 administrazio publikoko enpresa zen.^[9]

2009an zeuden norbanakoentzako 6 zerbitzu publikoetatik, 2 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak ziren, 3 igeltseroak eta 1 zurgina.^[10]

2009an zegoen establezimendu komertzial bakarra 120 m² baino gutxiagoko denda bat zen.^[11]

2000. urtean Murs udalerrian 15 nekazaritza-ustiategi zeuden, 319 hektarea erabiltzen.^[12]

Hezkuntza eta osasun ekipamenduak

2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.

Oharrak

↑ Estazioko erregistroak 2007ko maiatzaren 1an eta 2025ko urriaren 2an artekoak dira.
↑ INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
↑ Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501 doi:10.4000/cybergeo.23155..
↑ (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Murs », fiche climatologique. .
↑ Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
↑ «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
↑ (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: Txantiloi:Gaurko data).
1 2 3 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
1 2 3 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).
↑ Créations et stock d'établissements par commune en 2009
↑ Nombre d'équipements des services aux particuliers
↑ Nombre d'équipements et de services dans le domaine du commerce en 2009
↑ Exploitations agricoles

Kanpo estekak

(Frantsesez)Résumé statistique^{[Betiko hautsitako esteka]} INSEEren udalerriko estatistiken laburpena.
(Frantsesez)Évolution et structure de la population^{[Betiko hautsitako esteka]} INSEEren udalerriko datuen fitxa.
(Frantsesez)France par comune Frantziako udalerri guztietako datu zehatzak mapa baten bitartez eskuragarri.

Datuak: Q636575
Multimedia: Murs (Vaucluse) / Q636575

[4] Estazioko erregistroak 2007ko maiatzaren 1an eta 2025ko urriaren 2an artekoak dira.

[8] INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.

[11] Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

[Joly-1] 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501 doi:10.4000/cybergeo.23155..

[MFTipologia-2] (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .

[FICHECLIM84085004-3] 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Murs », fiche climatologique. .

[5] Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999

[6] «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).

[7] (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: Txantiloi:Gaurko data).

[menages-9] 1 2 3 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).

[etxebizitzak-10] 1 2 3 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).

[12] Créations et stock d'établissements par commune en 2009

[13] Nombre d'équipements des services aux particuliers

[14] Nombre d'équipements et de services dans le domaine du commerce en 2009

[15] Exploitations agricoles

[1]

[2]

[3]

[oh 1]

[4]

[5]

[6]

[oh 2]

[7]

[8]

[oh 3]

[9]

[10]

[11]

[12]