Naim Frashëri

Wikipedia, Entziklopedia askea
Naim Frashëri
Naim Frashëri.jpg
Bizitza
JaiotzaFrashër (en) Itzuli1846ko maiatzaren 25a
Herrialdea Otomandar Inperioa
Talde etnikoaalbaniarra
HeriotzaIstanbul1900eko urriaren 20a (54 urte)
Hobiratze lekuaFrashër (en) Itzuli
Heriotza modua: eritasuna
Familia
Anai-arrebak
Familia
Hezkuntza
HeziketaTeqe of Frashër (en) Itzuli
Zosimaia School (en) Itzuli
Hizkuntzakalbaniera
turkiera
greziera
persiera
Jarduerak
Jarduerakpoeta, idazlea, itzultzailea, kazetaria, politikaria eta historialaria
Lantokia(k)Istanbul
Izengoitia(k)D. Keto
Genero artistikoalirika
Sinesmenak eta ideologia
Erlijioaislama
Naim Frashëri (nënshkrim).svg

Naim Bey Frashëri (Frashër, 1846ko maiatzaren 25a - Konstantinopla, 1900eko urriaren 20a) albaniar abertzale, olerkari, historialari, kazetari eta itzultzailea izan zen.

Haurtzaroan kultura eta hezkuntza askoekin harremana izan zuen, eta mendebaldeko eta ekialdeko kultura literarioa ere modu berean baloratu zituen.

Aita hil ondoren, Ioanninan jarri zen bizitzen, eta olerkiak idazten hasi zen estilo liriko eta erromantikoan. Biriketako infekzioa izan ondoren, Abdyi anaiarekin bat egin zuen Albaniako Pizkundeko borroka nazionalean.

Bere maisulanek askatasuna, batasuna, gizatasuna, tolerantzia eta iraultza jorratzen dituzte. Hamabost lan idatzi zituen albanieraz, lau turkieraz, bi grezieraz eta bat persieraz. Albanierazko sufi poesiaren ordezkaririk handiena da. Osaba Dalip Freshëriren eraginpean sufismoa mendebaldeko filosofiarekin nahastu zuen.

Lanak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

  1. Kavâid-i farisiyye dar tarz-i nevîn (Persiar hizkuntzaren gramatika metodo berriaren arabera), Istanbul, 1871.
  2. Ihtiraat ve kessfiyyat (Asmakuntzak eta aurkikuntzak), Istanbul, 1881.
  3. Fusuli erbea (Lau urtaro), Istanbul, 1884.
  4. Tahayyülat (Ametsak), Istanbul, 1884.
  5. Bagëti e Bujqësi (Artaldeak eta uztak), Bukarest, 1886.
  6. E këndimit çunavet (Haurrentzako irakurlea), Bukarest, 1886.
  7. Istori e përgjithshme për mësonjëtoret të para (Historia orokorra lehen mailetarako), Bukarest, 1886.
  8. Vjersha për mësonjëtoret të para (Olerkigintza lehen mailetarako), Bukarest, 1886.
  9. Dituritë për mësonjëtoret të para (Ezgautza orokorra lehen mailetarako), Bukarest, 1886.
  10. O alithis pothos ton Skypetaron (Albaniarren benetako nahia), grezieraz: Ο αληθής πόθος των Σκιπετάρων), Bukarest, 1886.
  11. Luletë e Verësë (Udaren loreak), Bukarest, 1890.
  12. Mësime (Ikasgaiak), Bukarest, 1894.
  13. Parajsa dhe fjala fluturake (Paradisua eta hitz hegalaria), Bukarest, 1894.
  14. Gjithësia (Omneity), Bukarest, 1895.
  15. Fletore e bektashinjët (Bektashi koadernoa), Bukarest, 1895.
  16. O eros (Maitasuna, grezieraz: Ο Έρως), Istanbul, 1895.
  17. Iliadh' e Omirit, (Homeroren Iliada), Bukarest , 1896.
  18. Histori e Skënderbeut (Skanderbegen historia), Bukarest, 1898.
  19. Qerbelaja (Qerbela), Bukarest, 1898.
  20. Istori e Shqipërisë (Albaniako historia), Sofia, 1899.
  21. Shqipëria (Albania), Sofia, 1902.

Iruditegia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kanpo estekak[aldatu | aldatu iturburu kodea]