Novgorod

Wikipedia(e)tik
Hona jo: nabigazioa, Bilatu

Novgorod

—  Hiria  —
Novgorod hiriko Yaroslaven Gortea.
Novgorod hiriko Yaroslaven Gortea.
bandera

armarria

Izen ofiziala Великий Новгород
Estatua
Barrutia
Subjektua
 Errusia
Ipar-mendebaldea
Novgorod oblasta
Koordenatuak 58°33′0″N 31°17′0″E / 58.55000°N 31.28333°E / 58.55000; 31.28333Koordenatuak: 58°33′0″N 31°17′0″E / 58.55000°N 31.28333°E / 58.55000; 31.28333
Novgorod non dagoen adierazten duen Errusia-ko/-go/-eko mapa
Novgorod
Eremua 90,08 km2
Posta kodea 603000–603998
Biztanleria 218.724 bizt. (2010)
Dentsitatea 2.428,11 bizt./km²
Ordu-eremua MSD (UTC+04:00)
http://www.adm.nov.ru/

Novgorod edo Veliki Novgorod (errusieraz Новгород edo Великий Новгород; euskaraz "Hiri Berri Handia") Errusiako Ipar-mendebaldeko Barruti Federala barrutian dagoen Novgorod oblastako hiri bat da. 2010. urtean 218.724 biztanle zituen. Mosku eta San Petersburgo hiriak elkarlotzen dituen M10 errepide federala eta Voljov ibaiaren ertzean kokatzen da.

Novgorodeko Errepublikaren hiriburua izan zen. UNESCO erakundeak Gizateriaren Ondare izendatu zuen.

Ekonomia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Turismo-gune garrantzitsua da. Ongarri kimikoak, zurgintza (altzariak) eta metalurgia.

Historia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Novgorod Errusiako hiri zaharrenetarikoa da: kroniketako lehen aipamena, 859. urtekoa da. 882an Novgorodeko Oleg (Oleg Jakintsua) printzea Kievez jabetu eta han Errusiako lehen hiriburua eraiki zuen. 989an Vladimir I.a printzearen garaian hango biztanleak indarrez bataiatu zituzten. 1019tik aurrera halako gobernu propioa eskuratu zuen. Hala, XI. mendetik aurrera, Hansako zenbait hirirekin lankidetzan ari zela, merkataritza-gune garrantzitsu bihurtu zen, Errusia eta sortaldea Alemaniarekin eta Baltikoko lurraldeekin harremanetan jartzen baitzituen. Sartaldeko merkatariek garia, larruak, gatza, arrain lehorra eta beste zenbait produktu eskuratzen zituzten han. 1242an Alexander Nevski printzearen laguntzarekin Zaldun Teutoiei aurre egin ahal izan zien. 1478an Ivan III.a Handiak Moskuren azpian ezarri zuen. Hala ere, Novgorodeko biztanleek hiriaren askatasunaren alde egin zuten, eta 1570ean Ivan IV.a Izugarriak haietariko asko hil, eta bizirik geratu zirenak erbesteratu zituen. XVII. mendean Baltikoko Gerrek hiriaren beheraldi ekonomikoa ekarri zuten. Bigarren Mundu Gerran hiriko monumentu asko hondaturik geratu ziren, geroztik zaharberritu diren arren.

Artea[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Monumentu asko ditu; monumentu horiek garrantzi handia izan zuten Errusiako lehenengo artean. Horietako batzuk: Santa Sofia katedrala (1050), San Nikolas katedrala (1113), Ama Birjinaren Jaiotza eta San Jurgi katedralak (XII. mendea). Bizantzioko tradizioetan oinarriturik, XII-XVI. mende bitartean Novgoroden garaturiko ikonografia eta horma-pintura Errusiako artearen oinarria izan da.

Ondarea[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Iruditegia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kanpo loturak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Commonsen badira fitxategi gehiago, gai hau dutenak: Novgorod Aldatu lotura Wikidatan

Erreferentziak[aldatu | aldatu iturburu kodea]