Edukira joan

Parrillas

Wikipedia, Entziklopedia askea
Parrillas
Espainiako udalerria
Irudi gehiago
Administrazioa
Estatu burujabe Espainia
Autonomia Gaztela-Mantxa
ProbintziaToledoko probintzia
Izen ofizialaParrillas
Posta kodea45611
INEk ezarritako kodea45130
HerriburuaParrillas
Geografia
Koordenatuak40°03′39″N 5°03′46″W / 40.060833333333°N 5.0627777777778°W / 40.060833333333; -5.0627777777778
Mapa
Azalera51 km²
Altitudea399 m
MugakideakArenas de San Pedro, Velada, Navalcán eta Oropesa
Demografia
Biztanleria323 (2025)
alt_left 152 (%47,1) (%52,9) 171 alt_right
Dentsitatea6 bizt/km²
MatrikulaTO
ayuntamientoparrillas.es

Parrillas Toledoko udalerria da, Campana de Oropesa eskualdean dagoena.

Azken erroldaren arabera 323 biztanle zituen 51 km²-ko azaleran.

Geografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Arenas de San Pedro, Velada, Navalcán eta Oropesa.

Mapa
Parrillas eta ondokoen arteko muga administratiboak.

Demografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Biztanleriaren tamainaUrtea320340360380400420440200020052010201520202025ParrillasBiztanleriaren estatistikaOharra: grafiko hau Wikidatan jasotako datuetatik egin da, automatikoki. Daturen bat aldatu edo eguneratu behar izanez gero, egizu Wikidatan bertan.
Biztanleria-piramidea 2025
Guztira: 171 gizon, 152 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
100+
 
0.00
1.17
 
95-99
 
3.95
2.34
 
90-94
 
2.63
5.26
 
85-89
 
5.26
7.02
 
80-84
 
7.24
5.26
 
75-79
 
11.84
4.68
 
70-74
 
5.26
8.19
 
65-69
 
7.89
12.87
 
60-64
 
7.89
11.11
 
55-59
 
9.21
8.19
 
50-54
 
10.53
6.43
 
45-49
 
1.97
7.60
 
40-44
 
3.95
2.92
 
35-39
 
1.97
4.68
 
30-34
 
3.29
2.92
 
25-29
 
3.29
4.68
 
20-24
 
2.63
2.34
 
15-19
 
3.29
1.17
 
10-14
 
2.63
0.58
 
5-9
 
1.97
0.58
 
0-4
 
3.29
Iturria: Instituto Nacional de Estadística[1]

Jatorria

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Jaiolekuari dagokionez, 2025. urtean biztanleen % 50,2 udalerri berean jaioak ziren[2], probintziako batez bestekoaren (% 36,5) gainetik. Beste erkidego batzuetan jaiotakoak % 18,9 dira, eta espainiar estatutik kanpo jaiotakoak % 13,9 —probintzian % 17,2—.

Biztanleria jaiolekuaren arabera Toledoko mapa
Udal
Prob
Best
Esta
Udalerri berean · % 50,2Probintzia berean · % 16,4Erkidegoan · % 0,6Beste erkidegoa · % 18,9Estatutik kanpo · % 13,9
Jaiolekua bizilekuarekin alderatuta (2025). Iturria: INE.

Biztanleria atzerritarra

Espainiar estatutik kanpo jaiotako 45 biztanleren artean, gehienak Amerikan jaioak dira (% 48,9)[3]. Jaiotza herrialde nagusiak Errumania, Frantzia, Nikaragua dira.

Atzerrian jaiotakoak, eskualdeka
Amer
Euro
Amerika · % 48,9Europa · % 48,9Afrika · % 2,2
Espainiar estatutik kanpo jaiotakoak, eskualdeka (2025). Iturria: INE.
Jaiolekuko herrialde nagusiak, sexuaren arabera
◄ gizonezkoakjaioterriaemakumezkoak ►
4
Errumania
5
7
Frantzia
1
2
Nikaragua
4
2
Argentina
1
1
Alemania
1
1
Bulgaria
1
0
Kolonbia
2
2
Kuba
0
1
Paraguai
1
0
Brasil
1
1
Dominikar Errepublika
0
1
Ekuador
0
0
Errusia
1
0
Nigeria
1
Jaiolekuko herrialde nagusiak, sexuaren arabera (2025). Iturria: INE.

Etxebizitza

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 664 etxebizitza zeuden: 156 (% 23,5) nagusiak eta 508 (% 76,5) ez-nagusiak.[4] INEren estatistika esperimentalaren arabera, 2026ko maiatzean 2 etxebizitza turistiko zeuden udalerrian, guztira 18 plazarekin (9 plaza etxebizitzako).[5]

664etxebizitza
156etxegune
2etxebizitza turistiko (2026) Toledoko mapa

Etxebizitza multzoa Toledoko mapa

156
508
Etxebizitza nagusia (156)Ez-nagusia (bigarrena edo hutsa) (508)

Guztira 156 etxegune zeuden, eta horietatik 64 (% 41,0) pertsona bakarrekoak ziren.[6]

Etxeguneak tamainaren arabera

Pertsona 164
2 pertsona42
3 pertsona26
4 pertsona20
5 edo gehiago4

Hezkuntza-maila

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 15 urte edo gehiagoko 320 biztanle zeuden. Lortutako ikasketa-mailarik altuenari dagokionez, goi-mailako ikasketak zituztenak % 19,4 ziren; bigarren hezkuntzako bigarren etapa (batxilergoa edo erdi-mailako lanbide-heziketa) zutenak % 17,8; bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH edo antzekoa) zutenak % 34,7; eta lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak % 28,1.[7] Goi-mailako ikasketak zituztenen proportzioa % 15,7 zen 2021ean eta % 19,4 2024an; beraz, 3,7 puntu igo zen 3 urtean. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenena, berriz, % 34,0 izatetik % 28,1 izatera pasatu zen. Sexuaren arabera, goi-mailako ikasketak zituztenak emakumeen artean % 20,9 ziren, eta gizonen artean % 18,0; 2,9 puntuko aldea, emakumeen alde. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak, berriz, emakumeen % 32,4 eta gizonen % 24,4 ziren. Azken alde hori, neurri handi batean, adin-egituraren isla izan ohi da: adineko biztanleen artean emakumeak gehiago dira, eta belaunaldi horietan ohikoagoa zen ikasketak goiz uztea.

320biztanle 15 urte edo +, 2024
% 19,4goi-mailako ikasketak+3,7 puntu 2021etik mapa
% 28,1lehen hezkuntza edo gutxiago−5,8 puntu 2021etik mapa
% 28,1
% 34,7
% 17,8
% 19,4
Lehen hezkuntza edo gutxiago · % 28,1Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH) · % 34,7Bigarren hezkuntzako bigarren etapa · % 17,8Goi-mailako ikasketak · % 19,4
Lortutako ikasketa-mailarik altuena, 15 urte edo gehiagoko biztanleen artean (2024). Toledoko mapa
Sexuaren araberako banaketa
15 urte edo gehiagoko biztanleria ikasketa-mailaren eta sexuaren arabera, Parrillas, 2024
Ikasketa-mailaGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Goi-mailako ikasketak62% 19,431% 18,031% 20,9
Bigarren hezkuntzako bigarren etapa57% 17,829% 16,928% 18,9
Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH)111% 34,770% 40,741% 27,7
Lehen hezkuntza edo gutxiago90% 28,142% 24,448% 32,4
Guztira320% 100,0172% 100,0148% 100,0
Urtez urteko bilakaera
Ikasketa-mailaren bilakaera (%), Parrillas, 2021–2024
UrteaGoi-mailakoakBatx. / erdi LHDBHLehen H. edo gutx.15 urte edo +
2021% 15,7% 15,7% 34,6% 34,0312
2022% 17,3% 16,4% 34,3% 32,1318
2023% 19,2% 17,1% 34,5% 29,3328
2024% 19,4% 17,8% 34,7% 28,1320
500 biztanletik beherako udalerrietan, INEk ikasketa-maila lau multzo nagusitan baino ez du argitaratzen, eta ez du jaiolekuaren araberako daturik ez ikasten ari direnei buruzkorik ematen.

Ekonomia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Diru-sarrerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023. urtean, biztanle bakoitzeko batez besteko errenta garbia 12.902 euro-koa zen[8], eta etxegune bakoitzeko 25.725 euro-koa. Balio hori probintziako batez bestekoaren (12.422 euro) gainetik dago, eta Espainiako batez bestekoaren (15.036 euro) azpitik. Kontsumo-unitateko errentaren mediana (etxeguneen tamaina eta osaera kontuan hartzen dituen neurria) 15.050 euro zen. Errenta gordina 14.665 euro-koa izan zen pertsonako.

Diru-sarreren iturri nagusia soldata da, guztizkoaren % 49,5[9]. Gainerako iturriak: pentsioak (% 37,9), beste diru-sarrerak (% 6,5), langabezia-prestazioak (% 2,8), beste prestazioak (% 3,3).

50%
38%
Soldata · % 49,5Pentsioak · % 37,9Langabezia · % 2,8Beste prestazioak · % 3,3Beste sarrerak · % 6,5
Diru-sarreren banaketa iturriaren arabera.

Desberdintasuna

Errentaren banaketaren desberdintasuna neurtzeko Gini indizea erabiltzen da[10][oh 1]. Udalerrian indizea 29,6 da, probintziakoaren (29,9; Toledoko mapa) parean eta Espainiakoaren (32,1) azpitik. P80/P20 zatidurak, hau da errenta-banaketaren 80. eta 20. pertzentilen arteko zatidura, 2,8 da, probintziakoaren (2,5; Toledoko mapa) gainetik eta Espainiakoaren (2,8) parean.

Jarduera ekonomikoa

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, Parrillas udalerrian biztanleria aktiboa (okupatuak eta langabeak) 136 pertsona ziren, hau da, 16 urte edo gehiagoko biztanleriaren % 42,8; gainerako % 57,2 inaktibo zeuden.[11] Aktiboen artean, langabezia-tasa % 16,2 zen. Sexuaren arabera, gizonezkoen jarduera-tasa % 48,5 zen eta emakumezkoena % 36,1; langabezia-tasa, aldiz, % 15,7 eta % 17,0 zen, hurrenez hurren.[11]

Okupatuen kopurua 117 zen 2023ean, 2021eko 112etik gora.[12] Emakumeek okupatuen % 39,3 osatzen dute, eta gizonek % 60,7.

117okupatu, 2023+% 4,5 2021etik
% 39,3emakumeak okupatuen artean
% 42,8jarduera-tasa, 2024
% 16,2langabezia-tasa, 2024
16 urte edo gehiagoko biztanleria jarduerarekiko loturaren arabera (2024)
% 35,8
% 57,2
Okupatuak · % 35,8Langabeak · % 6,9Inaktiboak · % 57,2
16 urte edo gehiagoko biztanleria jardueraren eta sexuaren arabera, Parrillas, 2024
EgoeraGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Okupatuak114% 35,870% 40,944% 29,9
Langabeak22% 6,913% 7,69% 6,1
Inaktiboak182% 57,288% 51,594% 63,9
Guztira318% 100,0171% 100,0147% 100,0

Jarduera-sektoreak

Jarduera-sektoreei dagokienez, okupatuak honela banatzen dira: zerbitzuak (% 66,7), industria (% 12,8), nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza (% 12,8) eta eraikuntza (% 7,7).[12]

Okupatuak jarduera-sektorearen arabera (2023) Toledoko mapa
% 12,8
% 12,8
% 66,7
Nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza · % 12,8Industria · % 12,8Eraikuntza · % 7,7Zerbitzuak · % 66,7

Okupazioa eta lan-egoera

Okupazio-mailari dagokionez, langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak dira talderik ugariena, okupatuen % 58,1; ondoren, zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak daude (% 23,9), eta oinarrizko okupazioak % 14,5.[13] Bi sexuetan langile kualifikatuak dira nagusi (gizonen % 57,7 eta emakumeen % 58,7).

% 23,9
% 58,1
% 14,5
Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak · % 23,9Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak · % 58,1Oinarrizko okupazioak · % 14,5Ez dago jasota · % 3,4
Okupatuak okupazioaren eta sexuaren arabera, Parrillas, 2023
OkupazioaGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak28% 23,918% 25,410% 21,7
Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak68% 58,141% 57,727% 58,7
Oinarrizko okupazioak17% 14,59% 12,78% 17,4
Ez dago jasota4% 3,43% 4,21% 2,2
Guztira117% 100,071% 100,046% 100,0

Okupatuen % 82,1 besteren konturako langileak dira, eta % 17,9 norberaren konturakoak.[14]

% 17,9
% 82,1
Norberaren kontura · % 17,9Besteren kontura eta beste egoera bat · % 82,1
Okupatuak lan-egoeraren eta sexuaren arabera, Parrillas, 2023
Lan-egoeraGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Norberaren kontura21% 17,914% 19,77% 15,2
Besteren kontura96% 82,157% 80,339% 84,8
Guztira117% 100,071% 100,046% 100,0

Lehen sektorea

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Nekazaritza

2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerrian 24 nekazaritza-ustiategi zeuden, eta guztira 2.400 hektarea nekazaritzako azalera erabilgarri (NAE) lantzen zuten[15][oh 2]. Udalerriaren azalera 51 km² denez, NAE lurraldearen % 47,1 da[16]. Lur-erabileraren arabera, NAEren % 84,2 larre iraunkorrak (2.020 ha, 22 ustiategitan), % 14,4 lur goldagarria (345 ha, 17 ustiategitan), % 1,5 arbolak (35 ha, 12 ustiategitan), berotegiak edo babes garai irisgarriak (0,17 ha, ustiategi batean) eta norberaren kontsumorako baratzeak (0,15 ha, 6 ustiategitan)[oh 3].

Nekazaritzako azalera erabilgarria (NAE)
NAE udalerriaren azaleran
47%
53%
NAE · 2.400 ha (% 47,1)Gainerako azalera · 2.700 ha (% 52,9)
NAE, lur-erabileraren arabera
14%
84%
Lur goldagarria · 345 ha (% 14,4)Larre iraunkorrak · 2.020 ha (% 84,2)Arbolak · 35 ha (% 1,5)Baratzeak · 0,15 ha (< % 0,1)Berotegiak · 0,17 ha (< % 0,1)
Iturria: INE, Nekazaritza Errolda 2020; udalerriaren azalera: Wikidata.

Abeltzaintza

2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerriko abeltzaintza-ustiategietan 625 behi, 1.609 ardi eta ahuntz eta 25.710 hegazti zeuden[17][oh 4].

Ibilgailu-parkea

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Trafikoko Zuzendaritza Nagusiaren (DGT) 2025eko datuen arabera, udalerrian 190 gidari zeuden erroldatuta: 129 gizon (% 67,9) eta 61 emakume (% 32,1)[18]. Biztanleen % 58,8 gidatzeko gai zen.

Ibilgailu-parkea 361 ibilgailuk osatzen zuten: 201 turismo, 41 furgoneta, 41 ziklomotor, 35 motozikleta eta 20 kamioi[18]. Motorizazio-tasa 1.000 biztanleko 622 turismokoa zen, probintziako batez bestekoaren (602) gainetik.

Turismoen batez besteko adina 15,1 urtekoa zen; turismoen % 3,5k 4 urte baino gutxiago zituen, eta % 17,9k 25 urte baino gehiago[18]. Erregaiari dagokionez, ibilgailuen % 54,1 diesel zen eta % 45,7 gasolinazko. Ingurumen-bereizgarriari dagokionez, ibilgailuen % 3,1k zuen 0 edo ECO etiketa, eta % 49k ez zuen etiketarik[oh 5].

Ibilgailu-parkea (2025)
Ingurumen-etiketa
21%
27%
49%
ECO · 11 (% 3,1)C etiketa · 75 (% 21)B etiketa · 96 (% 26,9)Etiketarik gabe · 175 (% 49)
Turismoak, adinaren arabera
12%
18%
48%
18%
< 4 urte · 7 (% 3,5)4–8 urte · 25 (% 12,4)8–15 urte · 36 (% 17,9)15–25 urte · 97 (% 48,3)≥ 25 urte · 36 (% 17,9)
Iturria: DGT, «Datos municipales general» (2025).

Oharrak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ 0 balioak berdintasun osoa adierazten du eta 100 balioak desberdintasun handiena; zenbat eta baxuagoa, orduan eta banaketa berdinagoa.
  2. ↑ INEk ustiategi baten lur guztiak ustiategia kokatuta dagoen udalerriari egozten dizkio, nahiz eta lur horietako batzuk beste udalerri batzuetan egon. Horregatik, udalerri batzuetan NAE udalerriaren azalera baino handiagoa izan daiteke.
  3. ↑ Ustiategi batek lur-erabilera bat baino gehiago izan ditzake; horregatik, erabilera bakoitzeko ustiategi-kopuruen batura ustiategi guztien kopurua baino handiagoa izan daiteke.
  4. ↑ Beste abere mota batzuen datuak ez dira argitaratu, sekretu estatistikoa dela eta (ustiategi gutxi dagoenean, INEk ez ditu datuak zabaltzen, ustiategiak identifika ez daitezen).
  5. ↑ DGTren ingurumen-etiketak ibilgailuen isurien araberakoak dira: 0 (elektrikoak eta autonomia handiko entxufagarriak), ECO (hibridoak eta gasezkoak), C (Euro 4tik aurrerako gasolina-ibilgailuak eta Euro 6ko dieselak), B (Euro 3ko gasolina-ibilgailuak eta Euro 4-5eko dieselak); zaharrenek ez dute etiketarik.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ (Gaztelaniaz) «Población por sexo, edad (grupos quinquenales) y nacionalidad (española/extranjera)(68535)» INE (kontsulta data: 2026-07-31).
  2. ↑ INE, «Población por relación entre lugar de nacimiento y de residencia» (Padroia), Jatorria Toledo.tab.
  3. ↑ INE, «Población por país de nacimiento» (Padroia), Jaioterria Toledo.tab.
  4. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitzak udalerrika eta motaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
  5. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitza turistikoak, plazak eta plazak etxebizitza turistiko bakoitzeko. Udalerriak» Etxebizitza turistikoen kopuruaren neurketa (estatistika esperimentala) (Espainiako Estatistika Institutua).
  6. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxeguneak udalerrika eta tamainaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
  7. ↑ (Gaztelaniaz) «Población de 15 y más años por sexo y nivel de estudios (agregado) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  8. ↑ INE, «Indicadores de renta media y mediana» (ADRH), ADRH errenta Toledo.tab.
  9. ↑ INE, «Distribución por fuente de ingresos» (ADRH), ADRH fuente Toledo.tab.
  10. ↑ INE, «Índice de Gini y distribución de la renta P80/P20» (ADRH), ADRH gini erreferentziak.tab.
  11. 1 2 (Gaztelaniaz) «Población de 16 y más años por sexo y relación con la actividad (agrupado) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  12. 1 2 (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y rama de actividad (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  13. ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y ocupación (agregada) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  14. ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y situación profesional (agregada) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  15. ↑ INE, «Explotaciones por tipo de cultivo», Nekazaritza Errolda 2020. Datuak: INE nekazaritza-azalera Toledo.tab (Wikimedia Commons).
  16. ↑ Udalerriaren azalera: Wikidata, Q589938.
  17. ↑ INE, «Explotaciones ganaderas por tipo de ganado», Nekazaritza Errolda 2020. Datuak: INE abeltzaintza Toledo.tab (Wikimedia Commons).
  18. 1 2 3 DGT, «Datos municipales general» (2025). Datuak: DGT ibilgailuak Toledo.tab (Wikimedia Commons).

Ikus, gainera

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Geografia
Gaztela-Mantxa
 Artikulu hau Gaztela-Mantxako geografiari buruzko zirriborroa da. Wikipedia lagun dezakezu edukia osatuz.
"https://eu.wikipedia.org/w/index.php?title=Parrillas&oldid=11797798"(e)tik eskuratuta