Pinudi-onddo pikordun

Wikipedia, Entziklopedia askea
Pinudi-ondo pikordun» orritik birbideratua)
Pinudi-onddo pikorduna
Körnchen-Röhrling Suillus granulatus 1.jpg
Iraute egoera

Arrisku txikia (IUCN 3.1)
Sailkapen zientifikoa
ErreinuaFungi
KlaseaAgaricomycetes
OrdenaBoletales
FamiliaSuillaceae
GeneroaSuillus
Espeziea Suillus granulatus
Roussel, 1796
Mikologia
Pores icon.png 
poroak himenioan
Flat cap icon.svg 
txapel laua
Adnate gills icon2.svg 
himenioa adnatua da
Bare stipe icon.png 
hanka biluzik dago
Brown spore print icon.png 
espora marroiak dauzka
Mycorrhizal ecology icon.png 
mikorrizak eratzen ditu
Edible toxicity icon.svg 
jangarria da

Oharra: ez fidatu soilik orri honetan ematen diren datuez perretxiko bat identifikatzeko orduan. Inolako zalantzarik izanez gero, kontsultatu aditu batekin.

Pinudi-onddo pikorduna (Suillus granulatus) Suillaceae familiako onddo espezie bat da.[1]

Kendu azala (hobe basoan, labana batekin), poroak eta oina. Urdail batzuek intolerantzia izan dezakete (hesteetako molestia arinak), libragarria baita.

Deskribapena[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kapela: 4 eta 10 cm arteko diametrokoa, marroi-herdoil kolorekoa, arre-horixka, edo hori-okrea; haragitsua, erregularra, lehenik ganbila eta gero ia laua; azal oso likatsua denbora hezearekin eta erraz bereiz daiteke.

Tutuak: Laburrak, estu, horixkak.

Poroak: Txikiak, angelutsuak, horiak, onddoa oso gaztea denean latex zuriko tantatxoekin.

Hanka: 3 - 7 x 0,5 - 1,5 cm-koa, irmoa, zilindrikoa, betea, horia, goiko aldea pikortatua du, zahartu ahala pixkanaka arre kolorea hartzen joaten dira.

Haragia: Gaztetan trinkoa, gero biguna, zuri-horixka, ez da kolorez aldatzen, zapore ahulekoa eta usain atseginekoa.[2]

Etimologia: Suillus hitza, latinezko "su" "suis" txerri-tik dator, bere zaporeari erreferentzia eginez edo agian txapelaren izaera likatsuari erreferentzia eginez. Granulatus epitetoa ere latinetik dator, "granulatus" hitzetik, eta hitz horrek pikortatua esan nahi du. Bere oin pikortatuagatik.

Jangarritasuna[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Azal likatsua eta tutuak kentzen bazaie, gaztetan jateko nahikoa ona, pertsona batzuentzat libragarria da, batez ere gutxi eginda jaten bada, beraz, neurriz jatea komeni da.[3]

Nahasketa arriskua[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Suillus luteus espeziearekin, baina honek eraztuna du. Suillus collinitus delakoarekin ere bai, mizelioko tindu arrosagatik bereizten da, oinaren oinarrian ikus daiteke.[4]

Sasoia eta lekua[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Maiatzetik urrira bitartean, pinudi gazteetan, belardian. Oso ohikoa eta oso ugaria.[5]

Banaketa eremua[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Ipar hemisferiotik zabaldua. Europa, Hego Korea, Afrika, Zeelanda Berria, Hawai, Argentina, Txileko hegoaldea, Australia.

Erreferentziak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

  1. Euskal Herriko perretxiko eta onddoak, 2013, 2014, 2016, 2017, Zuzendaria Fernando Pedro Pérez, Kultura Saila, Eusko Jaurlaritza
    Bizkaiko Perretxiko eta Onddoak, 2012ko Abendua, A.D.E.V.E, Argazkiak:Fernando Pedro Pérez, Maite Legarra, Xabier Leizaola, Jon Urkijo, Nerea Aurtenetxe.
  2. (Gaztelaniaz) Mendaza, Ramon, Diaz, Guillermo. (1987). Guia fotografica y descriptiva 800 especies a todo color. Iberduero, 72 or. ISBN 84-404-0530-8..
  3. (Gaztelaniaz) Palacios Quintano Daniel. (2014). Disfrutando con las setas. Leitzaran, Grafikak S.L. Andoain, Gipuzkoa, 138 or. ISBN 978-84-617-0196-4...
  4. (Gaztelaniaz) Cetto, Bruno. (1987). Guia de los hongos de Europa. Ediciones Omega, S. A. Barcelona, 531 or. ISBN 84-282-0253-6 (T.I). ISBN: 84-282-0538-8 (O.C.)..
  5. Bon,Marcel. (1988). Guia de Campo de los hongos de Europa. Ediciones Omega, S. A. Barcelona, 46 or. ISBN 282-0865-4..

Kanpo estekak[aldatu | aldatu iturburu kodea]