Soltaniyehko kupula

Wikipedia, Entziklopedia askea
Soltaniyehko kupula
World Heritage Logo global.svg UNESCOren gizateriaren ondarea
Gonbad Soltaniye.jpg
Kokapena
Estatu burujabe Iran
ProbintziaZanjan
Koordenatuak 36° 26′ 07″ N, 48° 47′ 48″ E / 36.4353°N,48.7967°E / 36.4353; 48.7967Koordenatuak: 36° 26′ 07″ N, 48° 47′ 48″ E / 36.4353°N,48.7967°E / 36.4353; 48.7967
Inaugurazioa1312
Arkitektura
Materiala(k) adreilua eta Morteroa
Estiloa Azari style (en) Itzuli
Ilkhanid architecture (en) Itzuli
Dimentsioak 49 (altuera) m
Gizateriaren ondarea
Erreferentzia 1188-001
Eskualdea[I] Asia eta Ozeania
Izen-ematea bilkura)
  1. UNESCOk egindako sailkapenaren arabera

Soltaniyehko kupula (persieraz: گنبد سلطانیه‎, Gonbad-e Soltaniye), berez Oljeituren mausoleoa, Soltaniyeh herrian dagoen XIV. mende egitura bat da, Irango oskol-biko kupula antzinakoena[1].

2005eko uztailaren 17an, Unescok Gizateriaren Ondare izendatu zuen.

Ezaugarriak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Mausoleoa 1302 eta 1312 artean eraiki zen, Soltaniyeh Ilkhanerriko hiriburua zenean. Oljeitu, baita ere Muhammad Khodabandeh izenez ezaguna (persieraz: محمد خدابنده - اولجایتو‎), zortzigarren dinastiako khana zen, eta bere hilobia hiriburutza garaiko aztarna nagusia da.

Oinplano oktogonalekoa, adreiluzko kupula handientsu bat du gainean, 50 m garai eta zeramika turkesaz estalia. Zortzi minarete lirainek inguratzen dute. Kupulak 200 tona pisatzen ditu.

Kupula honen garrantzia islamdar arkitekturan, Brunelleschiren kupularen adinakoa da kristau arkitekturan. Soltaniyehk bidea ireki zien iraniar kupula ausartei, ekialdeko islamdar mundura zabaldu zirenak, hala nola Khoja Ahmad Yasaviren mausoleoa edo Taj Mahal bera. Kanpoaldeko dekorazio ugari galdua dago, baina barnean oraindik badira mosaiko, faiantza eta mural bikainak.

Erreferentziak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kanpo estekak[aldatu | aldatu iturburu kodea]