St Andrewseko katedrala

Wikipedia, Entziklopedia askea
Jump to navigation Jump to search
St Andrewseko katedrala
Magbaraa.jpg
Kokapena
Estatua Erresuma Batua
Herrialdea Eskozia
Scottish council areaFife
Koordenatuak 56° 20′ 24″ N, 2° 47′ 15″ W / 56.34°N,2.7875°W / 56.34; -2.7875Koordenatuak: 56° 20′ 24″ N, 2° 47′ 15″ W / 56.34°N,2.7875°W / 56.34; -2.7875
Historia eta erabilera
Irekiera1158 (gregoriar)
Erlijioa katolizismoa
Dedikazioa Andres
Arkitektura
Estiloa arkitektura gotikoa
Ondarea
Webgunea http://www.historic-scotland.gov.uk/propertyresults/propertyoverview.htm?PropID=PL_249

St Andrewseko katedrala edo San Andres katedrala (ingelesez: St Andrews Cathedral) Eskoziako St Andrews herriko katedral historikoa da, gaur egun hondarretan aurkitzen dena. A mailako eraikina izendaturik dago.

Historia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

San Regulusen eliza erromanikoa izan zena handitzea erabaki zen 1158 urtean eta San Adresen omenezko katedrala eraikitzeko lanak hasi zituzten. Ekaitz batek mendebaldeko zatia suntsitu zuen eta 1272 eta 1279 artean berreraiki egin zuten. 1309an, katedrala eraikitzen ia 150 urte eman eta bukatzear zegoela, Robert the Brucek bere lehen batzar orokorra (parlamentua) deitu zuen bertan, ideia berri batzuk azaltzeko; horiek Elizjendearen Adierazpenean laburbildu ziren. 1318ko uztailaren 5ean sagaratu zuten Robert the Bruce bertan zela. 1378an suak zati handi bat suntsitu zuen eta 1440an konponketa lanak bukatu zituzten.

San Andres apostoluaren hezurrak bertan zeudeneko kondairaren eraginez hurrengo mendeetan St Andrews katedrala Eskoziako erromesaldien erdigunea izan zen, Europako garrantzitsuenetakoa ere bai, eta herri oso kosmopolita bihurtu zen. 1559ko Eskoziako Erlijio Erreforma izan zen eta 1561 urterako bertan behera utzia izan zen katedrala. Denborarekin eraikinak erortzen hasi ziren eta bertako harriak inguruan beste eraikin batzuk egiteko erabili ziren, harik eta 1826an katedralaren hondarrak legez babestu ziren arte.

Hilerria[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Hilerrian Eskoziako pertsona garrantzitsuak hilobiratu ziren. Besteak beste:

  • Robert Chambers (1802-1871), geologo eboluzionista.
  • Adam Ferguson (1723-1816), filosofo eta historialaria.
  • Tom Morris gaztea (1851-1875), golf jokalaria.
  • Tom Morris zaharra (1821-1908), golf jokalaria.
  • James Bell Pettigrew (1834-1908), naturalista.
  • Lyon Playfair (1818-1898), zientzialaria eta politikari liberala.
  • William Wright (1830-1889), orientalista.
  • Lambert Playfair (1828-1899), soldadua, diplomatikoa eta naturalista.

Iruditegia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kanpo loturak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Wikimedia Commonsen badira fitxategi gehiago, gai hau dutenak: St Andrewseko katedrala Aldatu lotura Wikidatan