Edukira joan

Totana

Wikipedia, Entziklopedia askea
Totana
Espainiako udalerria
Irudi gehiago
Administrazioa
Estatu burujabe Espainia
Autonomia Murtziako Eskualdea
AlkateaIsabel Maria Sanchez Ruiz (en) Itzuli
Izen ofizialaTotana
Posta kodea30850
INEk ezarritako kodea30039
HerriburuaTotana
Geografia
Koordenatuak37°46′16″N 1°30′01″W / 37.771°N 1.5002°W / 37.771; -1.5002
Mapa
Azalera287,67 km²
Altitudea255 m
MugakideakAlhama de Murcia, Aledo, Lorca, Mula eta Mazarrón
Demografia
Biztanleria33.358 (2025)
alt_left 16.710 (%48,9) (%51,1) 17.452 alt_right
Dentsitatea116 bizt/km²
Informazio gehigarria
Hiri senidetuakKalocsa
MatrikulaMU
totana.es

Totana Murtziako Erkidegoko udalerria da. Azken erroldaren arabera 33.358 biztanle zituen 287,7 km²-ko azaleran.

Herria Behe Guadalentingo eskualdean dago, Murtziako Erkidegoaren hegoaldean, eta erkidegoko hiriburutik 40 kilometrora.

Geografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Alhama de Murcia, Aledo, Lorca, Mula eta Mazarrón.

Mapa
Totana eta ondokoen arteko muga administratiboak.

Demografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Biztanleriaren tamainaUrtea22.00024.00026.00028.00030.00032.00034.000200020052010201520202025TotanaBiztanleriaren estatistikaOharra: grafiko hau Wikidatan jasotako datuetatik egin da, automatikoki. Daturen bat aldatu edo eguneratu behar izanez gero, egizu Wikidatan bertan.
Biztanleria-piramidea 2025
Guztira: 17.452 gizon, 16.710 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.02
 
100+
 
0.02
0.05
 
95-99
 
0.19
0.46
 
90-94
 
0.80
0.98
 
85-89
 
1.71
1.67
 
80-84
 
2.60
2.75
 
75-79
 
3.11
3.15
 
70-74
 
3.69
3.97
 
65-69
 
4.21
5.53
 
60-64
 
5.42
6.52
 
55-59
 
6.89
8.68
 
50-54
 
7.99
9.76
 
45-49
 
9.08
8.27
 
40-44
 
8.35
6.06
 
35-39
 
6.16
5.82
 
30-34
 
5.45
6.81
 
25-29
 
5.95
7.49
 
20-24
 
6.83
6.22
 
15-19
 
5.90
5.76
 
10-14
 
5.75
5.49
 
5-9
 
5.52
4.54
 
0-4
 
4.37
Iturria: Instituto Nacional de Estadística[1]

Jatorria

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Jaiolekuari dagokionez, 2025. urtean biztanleen % 56,5 udalerri berean jaioak ziren[2], probintziako batez bestekoaren (% 56,9) parean. Beste erkidego batzuetan jaiotakoak % 4,9 dira, eta espainiar estatutik kanpo jaiotakoak % 28,7 —probintzian % 20,4—.

Biztanleria jaiolekuaren arabera Murtziako mapa
Udal
Prob
Esta
Udalerri berean · % 56,5Probintzia berean · % 9,9Beste erkidegoa · % 4,9Estatutik kanpo · % 28,7
Jaiolekua bizilekuarekin alderatuta (2025). Iturria: INE.

Biztanleria atzerritarra

Espainiar estatutik kanpo jaiotako 9.819 biztanleren artean, gehienak Amerikan jaioak dira (% 69,3)[3]. Jaiotza herrialde nagusiak Ekuador, Bolivia, Maroko dira.

Atzerrian jaiotakoak, eskualdeka
Amer
Euro
Afri
Amerika · % 69,3Europa · % 10,7Afrika · % 18,8Asia · % 1,2Ozeania · % 0
Espainiar estatutik kanpo jaiotakoak, eskualdeka (2025). Iturria: INE.
Jaiolekuko herrialde nagusiak, sexuaren arabera
◄ gizonezkoakjaioterriaemakumezkoak ►
1.941
Ekuador
1.844
769
Bolivia
823
794
Maroko
534
198
Frantzia
206
120
Kolonbia
132
205
Senegal
25
100
Erresuma Batua
115
61
Honduras
108
58
Venezuela
58
56
Argentina
43
46
Errumania
53
27
Nikaragua
53
54
Aljeria
25
39
Kuba
36
46
Peru
23
37
Bulgaria
29
22
Paraguai
36
26
Txina
29
29
Portugal
21
38
Pakistan
7
18
Ukraina
26
38
Mali
5
33
Gambia
3
26
Ghana
5
15
Belgika
15
16
Alemania
11
10
Italia
12
8
Dominikar Errepublika
12
10
Txile
9
4
Brasil
14
9
Herbehereak
9
3
Lituania
10
3
Errusia
8
3
Polonia
8
7
Ginea
3
5
Mexiko
5
5
Suitza
3
5
Uruguai
3
4
Ameriketako Estatu Batuak
3
6
India
1
5
Nigeria
1
2
Irlanda
1
3
Mauritania
0
2
Finlandia
0
1
Ginea Ekuatoriala
1
1
Danimarka
0
0
Moldavia
1
0
Suedia
1
Jaiolekuko herrialde nagusiak, sexuaren arabera (2025). Iturria: INE.

Etxebizitza

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 15.390 etxebizitza zeuden: 11.276 (% 73,3) nagusiak eta 4.114 (% 26,7) ez-nagusiak.[4] Kontsumo elektrikoaren arabera, 1.132 (% 7,4) noizbehinkako erabilerakoak ziren eta 1.530 (% 9,9) hutsik zeuden.[5] INEren estatistika esperimentalaren arabera, 2026ko maiatzean 18 etxebizitza turistiko zeuden udalerrian, guztira 104 plazarekin (5,78 plaza etxebizitzako).[6]

15.390etxebizitza
11.276etxegune
1.530hutsik (% 9,9)
18etxebizitza turistiko (2026) Murtziako mapa

Etxebizitza multzoa Murtziako mapa

11.276
4.114
Etxebizitza nagusia (11.276)Ez-nagusia (bigarrena edo hutsa) (4.114)

Erabilera-intentsitatea (kontsumo elektrikoa) Murtziako mapa

12.728
1.530
Okupatuak (12.728)Noizbehinkakoak (1.132)Hutsik (1.530)

Guztira 11.276 etxegune zeuden, eta horietatik 2.302 (% 20,4) pertsona bakarrekoak ziren.[7]

Etxeguneak tamainaren arabera

Pertsona 12.302
2 pertsona2.787
3 pertsona2.508
4 pertsona2.319
5 edo gehiago1.360

Hezkuntza-maila

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 15 urte edo gehiagoko 28.901 biztanle zeuden. Lortutako ikasketa-mailarik altuenari dagokionez, goi-mailako ikasketak zituztenak % 16,9 ziren; bigarren hezkuntzako bigarren etapa (batxilergoa edo erdi-mailako lanbide-heziketa) zutenak % 15,3; bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH edo antzekoa) zutenak % 39,2; eta lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak % 28,6.[8] Goi-mailako ikasketak zituztenen proportzioa % 16,0 zen 2021ean eta % 16,9 2024an; beraz, 0,9 puntu igo zen 3 urtean. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenena, berriz, % 29,0 izatetik % 28,6 izatera pasatu zen. Sexuaren arabera, goi-mailako ikasketak zituztenak emakumeen artean % 19,7 ziren, eta gizonen artean % 14,2; 5,5 puntuko aldea, emakumeen alde. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak, berriz, emakumeen % 28,7 eta gizonen % 28,6 ziren.

28.901biztanle 15 urte edo +, 2024
% 16,9goi-mailako ikasketak+0,9 puntu 2021etik mapa
% 28,6lehen hezkuntza edo gutxiago−0,4 puntu 2021etik mapa
% 10,3ikasten ari dira, 2024
% 28,6
% 39,2
% 15,3
% 16,9
Lehen hezkuntza edo gutxiago · % 28,6Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH) · % 39,2Bigarren hezkuntzako bigarren etapa · % 15,3Goi-mailako ikasketak · % 16,9
Lortutako ikasketa-mailarik altuena, 15 urte edo gehiagoko biztanleen artean (2024). Murtziako mapa

Xeheago, goi-mailako ikasketak zituztenen % 62,7 unibertsitate-tituludunak ziren (gradua, diplomatura, lizentziatura, masterra edo doktoretza), eta % 37,3 goi-mailako lanbide-heziketakoak. Guztira, 79 pertsonak zuten doktore-titulua. Bigarren etapakoen artean, batxilergoa zutenak % 57,9 ziren, eta erdi-mailako lanbide-heziketa zutenak % 42,1. Ikasketarik gabekoak, azkenik, 15 urte edo gehiagoko biztanleen % 16,9 ziren.[8]

Ikasketa-maila xehatua
Ikasketarik gabe
% 16,9
Lehen hezkuntza
% 11,7
DBH eta antzekoak
% 39,2
Batxilergoa
% 8,8
Erdi-mailako LH
% 6,4
Goi-mailako LH
% 6,3
Graduak (≤240 ECTS), diplomaturak
% 5,6
Graduak (>240 ECTS), lizentziaturak
% 2,7
Masterrak eta espezialitateak
% 2,1
Doktoretzak
% 0,3
Ehunekoak 15 urte edo gehiagoko biztanle guztien gainekoak dira; koloreak goiko barrako lau maila nagusiei dagozkie.
Sexuaren araberako banaketa
15 urte edo gehiagoko biztanleria ikasketa-mailaren eta sexuaren arabera, Totana, 2024
Ikasketa-mailaGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Goi-mailako ikasketak4.882% 16,92.115% 14,22.767% 19,7
Bigarren hezkuntzako bigarren etapa4.416% 15,32.275% 15,32.141% 15,3
Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH)11.337% 39,26.245% 42,05.092% 36,3
Lehen hezkuntza edo gutxiago8.266% 28,64.250% 28,64.016% 28,7
Guztira28.901% 100,014.885% 100,014.016% 100,0
Urtez urteko bilakaera
Ikasketa-mailaren bilakaera (%), Totana, 2021–2024
UrteaGoi-mailakoakBatx. / erdi LHDBHLehen H. edo gutx.15 urte edo +
2021% 16,0% 14,5% 40,5% 29,027.315
2022% 16,3% 14,8% 40,6% 28,327.483
2023% 16,5% 15,1% 39,6% 28,828.466
2024% 16,9% 15,3% 39,2% 28,628.901

Ikasten ari direnak

2024an, 15 urte edo gehiagoko biztanleen % 10,3 ikasten ari zen (2.986 pertsona).[9] Ikasten ari zirenetatik, % 44,7 goi-mailako ikasketetan zebilen, % 31,3 batxilergoan, % 15,1 erdi-mailako lanbide-heziketan eta % 7,7 DBHn edo antzekoetan. Sexuaren arabera, ikasten ari ziren emakumeen % 46,6 goi-mailako ikasketetan zebilen, eta gizonen % 42,8; erdi-mailako lanbide-heziketan, aldiz, gizonen % 16,0 eta emakumeen % 14,2. Adinaren arabera, 15–19 urtekoen % 80,9 ikasten ari zen, 20–24 urtekoen % 29,1 eta 25–29 urtekoen % 9,4; 30 urtetik gorakoen artean, berriz, % 1,6 baino ez.[10] 20–24 urtekoen artean, emakumeen % 27,9 ari zen goi-mailako ikasketak egiten, eta gizonen % 20,4.

Ikasten ari direnak, adin-taldeka
15–19 urte
% 80,9
20–24 urte
% 29,1
25–29 urte
% 9,4
30–34 urte
% 5,6
35–39 urte
% 3,1
40–44 urte
% 2,5
45–49 urte
% 1,7
50–54 urte
% 0,8
55 urte edo +
% 0,2
Egiten ari diren ikasketa-maila
Maila zehaztu gabe
% 1,0
Goi-mailako ikasketak
% 44,7
Erdi-mailako LH
% 15,1
Batxilergoa
% 31,3
DBH eta antzekoak
% 7,7
Lehen hezkuntza edo beheragokoa
% 0,2
Ezkerrean, adin-talde bakoitzean ikasten ari direnen ehunekoa; eskuinean, ikasten ari direnen banaketa mailaren arabera (2024).

Jaiolekuaren arabera

2024an, 15 urte edo gehiagoko biztanleen % 67,0 estatuan jaio zen, eta % 33,0 atzerrian.[8] Ikasketa-egiturak alde nabarmenak ditu jatorriaren arabera. Estatuan jaiotako gizonen artean, goi-mailako ikasketak zituztenak % 19,2 ziren eta lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak % 14,9; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, % 4,9 eta % 54,1, hurrenez hurren. Estatuan jaiotako emakumeen artean, goi-mailako ikasketak zituztenak % 25,2 ziren eta lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak % 18,3; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, % 7,6 eta % 51,6, hurrenez hurren.

Gizonak
Estatua
Atzerria
% 19,2
Goi-mailakoak
% 4,9
% 17,9
Batx. / erdi LH
% 10,3
% 47,9
DBH
% 30,7
% 14,9
Lehen H. edo gutx.
% 54,1
Emakumeak
Estatua
Atzerria
% 25,2
Goi-mailakoak
% 7,6
% 16,6
Batx. / erdi LH
% 12,4
% 39,9
DBH
% 28,4
% 18,3
Lehen H. edo gutx.
% 51,6
Ehuneko bakoitza jatorri- eta sexu-taldearen barnekoa da (2024).

Ikasten ari zirenei dagokienez, 2024an estatuan jaiotako 15 urte edo gehiagokoen % 13,6 ari zen ikasten, eta atzerrian jaiotakoen % 3,6.[9] Ikasten ari zirenen artean, goi-mailako ikasketetan zebiltzanak % 45,8 ziren estatuan jaiotakoetan eta % 36,9 atzerrian jaiotakoetan. Konparazio hauek ez daude adinaren arabera doituta: talde bakoitzaren adin-egiturak (gazteen proportzioak, batez ere) eragin handia du emaitzan.

Ekonomia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Diru-sarrerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023. urtean, biztanle bakoitzeko batez besteko errenta garbia 11.009 euro-koa zen[11], eta etxegune bakoitzeko 33.367 euro-koa. Balio hori probintziako batez bestekoaren (12.446 euro) azpitik dago, eta Espainiako batez bestekoaren (15.036 euro) azpitik. Kontsumo-unitateko errentaren mediana (etxeguneen tamaina eta osaera kontuan hartzen dituen neurria) 15.750 euro zen. Errenta gordina 12.726 euro-koa izan zen pertsonako.

Diru-sarreren iturri nagusia soldata da, guztizkoaren % 65,6[12]. Gainerako iturriak: pentsioak (% 15,8), beste diru-sarrerak (% 9,5), langabezia-prestazioak (% 4,2), beste prestazioak (% 4,9).

66%
16%
10%
Soldata · % 65,6Pentsioak · % 15,8Langabezia · % 4,2Beste prestazioak · % 4,9Beste sarrerak · % 9,5
Diru-sarreren banaketa iturriaren arabera.

Desberdintasuna

Errentaren banaketaren desberdintasuna neurtzeko Gini indizea erabiltzen da[13][oh 1]. Udalerrian indizea 25,7 da, probintziakoaren (31,1; Murtziako mapa) azpitik eta Espainiakoaren (32,1) azpitik. P80/P20 zatidurak, hau da errenta-banaketaren 80. eta 20. pertzentilen arteko zatidura, 2,2 da, probintziakoaren (2,5; Murtziako mapa) azpitik eta Espainiakoaren (2,8) azpitik.

Jarduera ekonomikoa

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, Totana udalerrian biztanleria aktiboa (okupatuak eta langabeak) 15.697 pertsona ziren, hau da, 16 urte edo gehiagoko biztanleriaren % 55,1; gainerako % 44,9 inaktibo zeuden (beste inaktiboak % 51,8, erretiratuak % 34,0 eta ikasleak % 14,2).[14] Aktiboen artean, langabezia-tasa % 7,4 zen. Sexuaren arabera, gizonezkoen jarduera-tasa % 60,2 zen eta emakumezkoena % 49,8; langabezia-tasa, aldiz, % 5,5 eta % 9,9 zen, hurrenez hurren.[14]

Okupatuen kopurua 14.210 zen 2023ean, 2021eko 13.367etik gora.[15] Emakumeek okupatuen % 42,1 osatzen dute, eta gizonek % 57,9.

14.210okupatu, 2023+% 6,3 2021etik
% 42,1emakumeak okupatuen artean
% 55,1jarduera-tasa, 2024
% 7,4langabezia-tasa, 2024
16 urte edo gehiagoko biztanleria jarduerarekiko loturaren arabera (2024)
% 51,0
% 15,3
% 23,2
Okupatuak · % 51,0Langabeak · % 4,1Ikasleak · % 6,4Erretiratuak · % 15,3Beste inaktiboak · % 23,2
16 urte edo gehiagoko biztanleria jardueraren eta sexuaren arabera, Totana, 2024
EgoeraGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Okupatuak14.531% 51,08.341% 56,96.190% 44,8
Langabeak1.166% 4,1483% 3,3683% 4,9
Inaktiboak12.771% 44,95.836% 39,86.935% 50,2
Guztira28.468% 100,014.660% 100,013.808% 100,0

Jarduera-sektoreak

Jarduera-sektoreei dagokienez, okupatuak honela banatzen dira: zerbitzuak (% 50,9), nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza (% 30,8), industria (% 12,8) eta eraikuntza (% 5,5).[15] Xeheago, jarduera-adarrik handiena nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza da (% 30,8), ondoren merkataritza (% 16,8) eta manufaktura-industria (% 11,9) datoz.

Okupatuak jarduera-sektorearen arabera (2023) Murtziako mapa
% 30,8
% 12,8
% 50,9
Nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza · % 30,8Industria · % 12,8Eraikuntza · % 5,5Zerbitzuak · % 50,9
Jarduera-adar zehatzak
Nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza
% 30,8
Merkataritza
% 16,8
Manufaktura-industria
% 11,9
Ostalaritza
% 6,7
Eraikuntza
% 5,5
Hezkuntza
% 4,9
Garraioa eta biltegiratzea
% 4,9
Osasuna eta gizarte-zerbitzuak
% 4,2
Gainerako 13 jarduera-adarrak
Administrazio publikoa
% 3,5
Administrazio-jarduera lagungarriak
% 2,4
Jarduera profesionalak
% 2,3
Beste zerbitzu batzuk
% 1,8
Jarduera artistikoak eta aisialdikoak
% 1,2
Ur-hornidura eta hondakinak
% 0,8
Informazioa eta komunikazioak
% 0,8
Finantza- eta aseguru-jarduerak
% 0,7
Etxeetako jarduerak
% 0,6
Higiezinen jarduerak
% 0,2
Energia elektrikoa eta gasa
% 0,0
Erauzketa-industriak
% 0,0
Lurraldez kanpoko erakundeak
% 0,0

Okupazioa eta lan-egoera

Okupazio-mailari dagokionez, langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak dira talderik ugariena, okupatuen % 48,9; ondoren, oinarrizko okupazioak daude (% 29,7), eta zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak % 17,6.[16] Bi sexuetan langile kualifikatuak dira nagusi (gizonen % 51,6 eta emakumeen % 45,2).

% 17,6
% 48,9
% 29,7
Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak · % 17,6Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak · % 48,9Oinarrizko okupazioak · % 29,7Ez dago jasota · % 3,8
Okupatuak okupazioaren eta sexuaren arabera, Totana, 2023
OkupazioaGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak2.501% 17,61.290% 15,71.211% 20,3
Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak6.949% 48,94.247% 51,62.702% 45,2
Oinarrizko okupazioak4.223% 29,72.340% 28,41.883% 31,5
Ez dago jasota537% 3,8354% 4,3183% 3,1
Guztira14.210% 100,08.231% 100,05.979% 100,0

Okupatuen % 84,4 besteren konturako langileak dira, eta % 15,6 norberaren konturakoak.[17]

% 12,8
% 73,7
% 10,7
Norberaren kontura, langileak dituena · % 2,8Norberaren kontura, langilerik gabe · % 12,8Besteren kontura, finkoa/mugagabea · % 73,7Besteren kontura, aldi baterakoa · % 10,7
Okupatuak lan-egoeraren eta sexuaren arabera, Totana, 2023
Lan-egoeraGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Norberaren kontura2.223% 15,61.448% 17,6775% 13,0
Besteren kontura11.987% 84,46.783% 82,45.204% 87,0
Guztira14.210% 100,08.231% 100,05.979% 100,0

Jaiolekuaren arabera

Jarduera

16 urte edo gehiagokoen % 67,3 estatuan jaio zen, eta % 32,7 atzerrian.[14] Jarduera-egoerak alde nabarmenak ditu jatorriaren arabera. Estatuan jaiotako gizonen artean, % 55,7 okupatuak dira, % 23,8 erretiratuak, % 8,7 bestelako inaktiboak, % 7,8 ikasleak eta % 4,0 langabeak; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, % 59,1 okupatuak dira, % 33,2 bestelako inaktiboak, % 3,9 erretiratuak eta % 2,0 langabeak. Emakumeen kasuan, estatuan jaiotakoen artean % 43,7 okupatuak dira, % 23,5 bestelako inaktiboak, % 17,7 erretiratuak, % 8,7 ikasleak eta % 6,5 langabeak; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, % 45,0 bestelako inaktiboak dira, % 44,8 okupatuak, % 3,8 langabeak, % 3,6 erretiratuak eta % 2,8 ikasleak.

Gizonak
Estatua
Atzerria
% 55,7
Okupatuak
% 59,1
% 4,0
Langabeak
% 2,0
% 7,8
Ikasleak
% 1,8
% 23,8
Erretiratuak
% 3,9
% 8,7
Beste inakt.
% 33,2
Emakumeak
Estatua
Atzerria
% 43,7
Okupatuak
% 44,8
% 6,5
Langabeak
% 3,8
% 8,7
Ikasleak
% 2,8
% 17,7
Erretiratuak
% 3,6
% 23,5
Beste inakt.
% 45,0
Ehuneko bakoitza jatorri-taldearen barnekoa da.

Okupazioa

Okupatuen % 66,0 estatuan jaio zen, eta % 34,0 atzerrian.[16] Okupazio-egiturak alde nabarmenak ditu jatorriaren arabera. Estatuan jaiotako gizonen artean, % 60,7 langile kualifikatu edo maila baxuko ofizial dira, % 22,2 zuzendari edo goi eta erdi mailako teknikari eta % 12,3 oinarrizko okupazioetakoak; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, % 57,0 oinarrizko okupazioetakoak dira, % 35,6 langile kualifikatu edo maila baxuko ofizial eta % 4,1 zuzendari edo goi eta erdi mailako teknikari. Emakumeen kasuan, estatuan jaiotakoen artean % 53,2 langile kualifikatu edo maila baxuko ofizial dira, % 27,1 zuzendari edo goi eta erdi mailako teknikari eta % 16,1 oinarrizko okupazioetakoak; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, % 65,9 oinarrizko okupazioetakoak dira, % 27,2 langile kualifikatu edo maila baxuko ofizial eta % 5,0 zuzendari edo goi eta erdi mailako teknikari.

Gizonak
Estatua
Atzerria
% 22,2
Goi eta erdi maila
% 4,1
% 60,7
Langile kualifikatuak
% 35,6
% 12,3
Oinarrizko okup.
% 57,0
% 4,8
Ez dago jasota
% 3,4
Emakumeak
Estatua
Atzerria
% 27,1
Goi eta erdi maila
% 5,0
% 53,2
Langile kualifikatuak
% 27,2
% 16,1
Oinarrizko okup.
% 65,9
% 3,6
Ez dago jasota
% 1,8
Ehuneko bakoitza jatorri-taldearen barnekoa da.

Jarduera-sektoreak

Jarduera-egiturak alde nabarmenak ditu jatorriaren arabera.[18] Estatuan jaiotako gizonen artean, % 54,1 zerbitzuetan ari dira, % 21,6 industrian, % 14,3 nekazaritzan eta % 10,0 eraikuntzan; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, % 60,0 nekazaritzan ari dira, % 27,2 zerbitzuetan, % 6,6 eraikuntzan eta % 6,2 industrian. Emakumeen kasuan, estatuan jaiotakoen artean % 73,8 zerbitzuetan ari dira, % 14,4 nekazaritzan eta % 10,5 industrian; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, % 67,1 nekazaritzan ari dira, % 29,1 zerbitzuetan eta % 3,7 industrian.

Gizonak
Estatua
Atzerria
% 14,3
Nekazaritza
% 60,0
% 21,6
Industria
% 6,2
% 10,0
Eraikuntza
% 6,6
% 54,1
Zerbitzuak
% 27,2
Emakumeak
Estatua
Atzerria
% 14,4
Nekazaritza
% 67,1
% 10,5
Industria
% 3,7
% 1,3
Eraikuntza
% 0,2
% 73,8
Zerbitzuak
% 29,1
Ehuneko bakoitza jatorri-taldearen barnekoa da.

Lehen sektorea

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Nekazaritza

2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerrian 786 nekazaritza-ustiategi zeuden, eta guztira 8.879 hektarea nekazaritzako azalera erabilgarri (NAE) lantzen zuten[19][oh 2]. Udalerriaren azalera 287,7 km² denez, NAE lurraldearen % 30,9 da[20]. Lur-erabileraren arabera, NAEren % 57,4 lur goldagarria (5.100 ha, 426 ustiategitan), % 25,1 arbolak (2.229 ha, 624 ustiategitan), % 17,1 larre iraunkorrak (1.521 ha, 14 ustiategitan), % 0,3 berotegiak edo babes garai irisgarriak (26,3 ha, 23 ustiategitan) eta norberaren kontsumorako baratzeak (2,3 ha, 72 ustiategitan)[oh 3].

Nekazaritzako azalera erabilgarria (NAE)
NAE udalerriaren azaleran
31%
69%
NAE · 8.879 ha (% 30,9)Gainerako azalera · 19.888 ha (% 69,1)
NAE, lur-erabileraren arabera
57%
17%
25%
Lur goldagarria · 5.100 ha (% 57,4)Larre iraunkorrak · 1.521 ha (% 17,1)Arbolak · 2.229 ha (% 25,1)Baratzeak · 2,3 ha (< % 0,1)Berotegiak · 26,3 ha (% 0,3)
Iturria: INE, Nekazaritza Errolda 2020; udalerriaren azalera: Wikidata.

Abeltzaintza

2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerriko abeltzaintza-ustiategietan 989 behi, 49.773 ardi eta ahuntz, 50.323 txerri eta 140.070 hegazti zeuden[21].

Ibilgailu-parkea

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Trafikoko Zuzendaritza Nagusiaren (DGT) 2025eko datuen arabera, udalerrian 21.738 gidari zeuden erroldatuta: 12.562 gizon (% 57,8) eta 9.176 emakume (% 42,2)[22]. Biztanleen % 63,6 gidatzeko gai zen.

Ibilgailu-parkea 34.653 ibilgailuk osatzen zuten: 19.953 turismo, 4.103 motozikleta, 4.091 ziklomotor, 2.916 kamioi eta 1.827 furgoneta[22]. Motorizazio-tasa 1.000 biztanleko 584 turismokoa zen, probintziako batez bestekoaren (536) gainetik.

Turismoen batez besteko adina 13,8 urtekoa zen; turismoen % 6,8k 4 urte baino gutxiago zituen, eta % 15,6k 25 urte baino gehiago[22]. Erregaiari dagokionez, ibilgailuen % 56,6 diesel zen eta % 42,5 gasolinazko; 150 ibilgailu elektrifikatu zeuden (% 0,4; probintzian % 0,7). Ingurumen-bereizgarriari dagokionez, ibilgailuen % 2,8k zuen 0 edo ECO etiketa, eta % 36,5k ez zuen etiketarik[oh 4].

Ibilgailu-parkea (2025)
Ingurumen-etiketa
30%
31%
36%
0 etiketa · 238 (% 0,7)ECO · 724 (% 2,1)C etiketa · 10.062 (% 29,7)B etiketa · 10.473 (% 31)Etiketarik gabe · 12.339 (% 36,5)
Turismoak, adinaren arabera
14%
24%
40%
16%
< 4 urte · 1.348 (% 6,8)4–8 urte · 2.717 (% 13,6)8–15 urte · 4.732 (% 23,7)15–25 urte · 8.047 (% 40,3)≥ 25 urte · 3.109 (% 15,6)
Iturria: DGT, «Datos municipales general» (2025).

Oharrak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ 0 balioak berdintasun osoa adierazten du eta 100 balioak desberdintasun handiena; zenbat eta baxuagoa, orduan eta banaketa berdinagoa.
  2. ↑ INEk ustiategi baten lur guztiak ustiategia kokatuta dagoen udalerriari egozten dizkio, nahiz eta lur horietako batzuk beste udalerri batzuetan egon. Horregatik, udalerri batzuetan NAE udalerriaren azalera baino handiagoa izan daiteke.
  3. ↑ Ustiategi batek lur-erabilera bat baino gehiago izan ditzake; horregatik, erabilera bakoitzeko ustiategi-kopuruen batura ustiategi guztien kopurua baino handiagoa izan daiteke.
  4. ↑ DGTren ingurumen-etiketak ibilgailuen isurien araberakoak dira: 0 (elektrikoak eta autonomia handiko entxufagarriak), ECO (hibridoak eta gasezkoak), C (Euro 4tik aurrerako gasolina-ibilgailuak eta Euro 6ko dieselak), B (Euro 3ko gasolina-ibilgailuak eta Euro 4-5eko dieselak); zaharrenek ez dute etiketarik.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ (Gaztelaniaz) «Población por sexo, edad (grupos quinquenales) y nacionalidad (española/extranjera)(68535)» INE (kontsulta data: 2026-07-31).
  2. ↑ INE, «Población por relación entre lugar de nacimiento y de residencia» (Padroia), Jatorria Murtzia.tab.
  3. ↑ INE, «Población por país de nacimiento» (Padroia), Jaioterria Murtzia.tab.
  4. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitzak udalerrika eta motaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
  5. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitzak erabilera-intentsitatearen arabera (kontsumo elektrikoa)» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
  6. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitza turistikoak, plazak eta plazak etxebizitza turistiko bakoitzeko. Udalerriak» Etxebizitza turistikoen kopuruaren neurketa (estatistika esperimentala) (Espainiako Estatistika Institutua).
  7. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxeguneak udalerrika eta tamainaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
  8. 1 2 3 (Gaztelaniaz) «Población de 15 y más años por sexo, lugar de nacimiento (España/extranjero) y nivel de estudios (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  9. 1 2 (Gaztelaniaz) «Población de 15 y más años por sexo, lugar de nacimiento (España/extranjero) y nivel de estudios en curso (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  10. ↑ (Gaztelaniaz) «Población de 15 y más años por sexo, edad (grupos quinquenales) y nivel de estudios en curso (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  11. ↑ INE, «Indicadores de renta media y mediana» (ADRH), ADRH errenta Murtzia.tab.
  12. ↑ INE, «Distribución por fuente de ingresos» (ADRH), ADRH fuente Murtzia.tab.
  13. ↑ INE, «Índice de Gini y distribución de la renta P80/P20» (ADRH), ADRH gini erreferentziak.tab.
  14. 1 2 3 (Gaztelaniaz) «Población de 16 y más años por sexo, lugar de nacimiento (España/extranjero) y relación con la actividad (agrupado) (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  15. 1 2 (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y actividad económica (1 letra) (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  16. 1 2 (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo, lugar de nacimiento (España/extranjero) y ocupación (agregada) (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  17. ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y situación profesional (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  18. ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo, lugar de nacimiento (España/extranjero) y rama de actividad (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  19. ↑ INE, «Explotaciones por tipo de cultivo», Nekazaritza Errolda 2020. Datuak: INE nekazaritza-azalera Murtzia.tab (Wikimedia Commons).
  20. ↑ Udalerriaren azalera: Wikidata, Q338174.
  21. ↑ INE, «Explotaciones ganaderas por tipo de ganado», Nekazaritza Errolda 2020. Datuak: INE abeltzaintza Murtzia.tab (Wikimedia Commons).
  22. 1 2 3 DGT, «Datos municipales general» (2025). Datuak: DGT ibilgailuak Murtzia.tab (Wikimedia Commons).

Ikus, gainera

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Geografia
Murtziako Eskualdea
 Artikulu hau Murtziako Eskualdeko geografiari buruzko zirriborroa da. Wikipedia lagun dezakezu edukia osatuz.
"https://eu.wikipedia.org/w/index.php?title=Totana&oldid=11787720"(e)tik eskuratuta