Ukimen-pantaila

Wikipedia(e)tik
Hona jo: nabigazioa, Bilatu
Ukimen-pantailadun txartel salmentarako makinak
Tablet informatikoa
Fitxategi:Sony Ericsson Xperia ray ST18i.jpg
Ukimen-pantailadun telefono mugikorra

Ukimen edo ukipen-pantaila bere gainazaleko ukimenaren bitartez gailu bati datu eta aginduen sarrera egitea ahalbidetzen duen pantaila da, aldi berean pantailan bertan emaitzak agertzen dituelarik. Hala, datu sarrera eta irteerak pantailan islatzen dira. Zenbait kasutan pantailaren kontakturako arkatz optikoa edo beste antzeko objektuak erabil daitezke. Gaur egun, pantaila arrunt (tutu-pantaila, plasma, LCD) baten gainean instala daitezkeen ukipen pantailak ere badaude.

Ukimen-pantailak hasiera batean garrantzia hartu zuen industriako gailuetan, informazio pantailetan, museo eta antzeko pantailetan, bankuen kutxazain automatikoetan, eta abar, zeinetan sagua eta teklatuaren erabiltzea ezerosoa baiten.

XX. mendearen amaiera eta XXI. mendearen hasieratik batez ere ukimen-pantailak nagusituz joan dira pantailadun gailu askotan, hala nola telefono mugikorretan, ordenagailuetan, tabletetan, eta abar.

Sistema eragileak eta softwarea[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Ukimen-pantailadun gailuak erabiltzeko software ugari dago, eta sistema eragile nagusietan erabilgarri da teknologia hau, hala nola Linux, MacOS eta Windows. Azken bi hauen kasuetan, sistema eragilearen bertsio bereziak daude tablet eta ukimen-ordenagailuetan erabiltzeko. Applek iOS sistema eragilea garatu du iPad eta iPhone produktuetarako batipat, eta Microsoftek, Windows XP Tablet PC Edition bertsioa kaleratu zuenetik Windows 8 bertsiora sistema eragilea garatzen du ukimen gailuekin erabili ahal izateko.

Bestelako gailu batzuetan, hala nola PDAk, tabletak edota telefono adimentsuetan, beste sistema eragileak esistitzen dira, hala nola Android, Windows Phone, BlackBerry OS edo Symbian.

Ukimen-pantailentzarako bereziki eginiko softwareari buruz, marrazketa programak edota esku-idazketa errekonozitzeko programak nabarmentzekoak dira. Marrazketa programek pantaila zein indarrez ukitzen ari den, eta ukipen objektuak zer nolako inklinazioaz marrazten ari duen ere errekonozi dezakete. Idazketaren inguruko programetan, kasu batzuetan sistema eragileak berak idazketa errekonozimendurako aplikazioa dakar.

Aplikazio askok ukimen ezaugarriak erabiltzen dituzte ibiltzeko, adibidez teklatu birtualak, jokoak, multimedia aplikazioak...

Commonsen badira fitxategi gehiago, gai hau dutenak: Ukimen-pantaila Aldatu lotura Wikidatan
Zirriborro Artikulu hau zirriborroa da. Wikipedia lagun dezakezu edukia osatuz.