Edukira joan

Vanxains

Vanxains
Frantziako udalerria
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Akitania Berria
Departamendua Dordoina
Izen ofizialaVanxains
Posta kodea24600
Geografia
Koordenatuak45°12′57″N 0°17′14″E / 45.2158°N 0.2872°E / 45.2158; 0.2872
Mapa
Azalera35,89 km²
Altitudea52 m, 161 m eta 110 m
MugakideakComberanche-et-Épeluche, Bourg-du-Bost, Chassaignes, Ribérac, Saint-Martin-de-Ribérac, Siorac-de-Ribérac, La Jemaye-Ponteyraud, Saint Privat en Périgord, La Jemaye, Ponteyraud eta Festalemps
Demografia
Biztanleria689 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 372 (%53,9) (%46,1) 318 alt_right
Dentsitatea19 bizt/km²
vanxains.fr

Vanxains (frantsesez eta ofizialki: Vanxains) Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Dordoina departamenduan dago, Akitania Berria eskualdean. Azken erroldaren arabera 689 biztanle zituen 35,9 km²-ko azaleran.

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Comberanche-et-Épeluche, Bourg-du-Bost, Chassaignes, Ribérac, Saint-Martin-de-Ribérac, Siorac-de-Ribérac, La Jemaye-Ponteyraud, Saint Privat en Périgord, La Jemaye, Ponteyraud eta Festalemps.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
VanxainsVanxains
Població amb 252 habitants (2000)Festalemps (3,8 km)
Població amb 48 habitants (2000)Ponteyraud (4,3 km)
Població amb 82 habitants (2000)Chassaignes (4,9 km)
Població amb 4123 habitants (2000)Ribérac (5,4 km)
Població amb 96 habitants (2000)La Jemaye (5,7 km)

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak klima ozeaniko aldatua du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Cfa motakoa da: klima epela, uda beroa, sasoi lehorrik gabe[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria klima ozeanikoaren eta klima ozeaniko aldatuaren arteko trantsizio-eremuan dago, eta Akitania eta Gaskoiniako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: prezipitazio ugariak udaberrian; uda beroa (19,5 °C); haize ahulak; ekaitzak maiz udan)[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H2c zonan dago[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 12,5 °C-koa da, 14,9 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 935 mm-koa da, urtarrilean 11,6 euri-egun eta uztailean 0,7 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Saint_Aulaye-Puymangou udalerrian dago, 10,5 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 13 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 854,8 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 41,5 °C-koa da, 2020ko abuztuaren 7an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -20,6 °C-koa da, 1987ko urtarrilaren 17an lortua[oh 1][5].

2007an Vanxains udalerrian erroldatutako biztanleak 751 ziren. Familiak 297 ziren, horien artean 86 pertsona bakarrekoak ziren (49 bakarrik bizi ziren gizonak eta 37 bakarrik bizi ziren emakumeak), 122 seme-alabarik gabeko familiak ziren eta 89 seme-alabak dituzten bikoteak ziren.

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[6]

BiztanleriaUrtea30060090012001500180021001750180018501900195020002050BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 318 gizon, 372 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
95+
 
0.00
1.57
 
90-94
 
0.00
3.14
 
85-89
 
6.99
8.18
 
80-84
 
2.69
1.57
 
75-79
 
2.69
7.86
 
70-74
 
5.65
9.43
 
65-69
 
12.37
14.47
 
60-64
 
6.99
6.29
 
55-59
 
13.71
3.14
 
50-54
 
6.72
4.72
 
45-49
 
5.38
1.57
 
40-44
 
2.42
7.86
 
35-39
 
2.42
1.57
 
30-34
 
2.42
4.72
 
25-29
 
4.03
4.72
 
20-24
 
1.34
2.83
 
15-19
 
8.06
7.55
 
10-14
 
4.84
2.83
 
5-9
 
3.49
5.97
 
0-4
 
7.80
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[7].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Vanxains udalerrian 674 biztanle zeuden eta 333 elkarbizitza unitate[oh 2], hau da, 2,02 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren (% 40,5). Kide bakarreko elkarbizitza-unitateak % 35,4 ziren, Metropolitar Frantziako batez bestekoaren azpitik (% 39,2).[9]

674biztanle
333elkarbizitza-unitate
2,02lagun elkarbizitza-unitateko
215familia
Udalerria
% 20
% 41
% 35
Metropolitar Frantzia
% 24
% 26
% 10
% 39
Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 215 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (135). Guraso bakarreko 15 familietatik 10etan ama zen guraso bakarra. 160 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 16k seme-alaba bakarra zuten etxean, 27k bi, eta 12k hiru edo gehiago.[9]

135
65
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra
25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean160
Seme-alaba bat16
Bi seme-alaba27
Hiru seme-alaba12
Lau edo gehiago0

15 urte edo gehiago zituzten 600 biztanle zeuden. Horien artean 15-24 urtekoen % 2,9 bizi zen bakarrik eta 80 urte edo gehiagokoen % 51,1. Bikotean bizitzea ohikoagoa zen talde guztietan, 65-79 urteko taldean jotzen zuen gailurra (% 74,0).[9]

Bakarrik bizi da
15-24% 3
25-39% 10
40-54% 14
55-64% 22
65-79% 22
80 +% 51
Bikotean bizi da
15-24% 6
25-39% 68
40-54% 71
55-64% 69
65-79% 74
80 +% 47

15 urte edo gehiagoko biztanleen % 41,3 ezkonduta zegoen, eta beste % 20,2 bikotean bizi zen ezkondu gabe (% 15,3 izatezko bikotean eta % 4,8 PACS bidez lotuta). % 24,2 ezkongabeak ziren, % 7,8 alargunak eta % 6,7 dibortziatuak.[9]

Ezkonduta% 41,3
Ezkongabea% 24,2
Izatezko bikotean% 15,3
Alarguna% 7,8
Dibortziatuta% 6,7
PACS bidez lotuta% 4,8

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 49,8), artisau, merkatari eta enpresa-buruak (% 16,5), enplegatuak (% 13,8), eskulangileak (% 9,6). Talde nagusia (erretiratuak, % 49,8) Dordoina departamenduko batez bestekoaren (% 40,6) gainetik dago. 10 elkarbizitza-unitatetan nekazari bat zen erreferentziazko pertsona (% 3,0).[9]

Udalerria
% 17
% 14
% 10
% 50
Dordoina
% 12
% 15
% 13
% 41
Metropolitar Frantzia
% 13
% 16
% 15
% 14
% 30
NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

2023 erroldaren arabera, udalerrian 486 etxebizitza zeuden. Horietatik 328 egoitza nagusi ziren, 127 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 32 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (465), eta apartamentuak gutxi ziren (13). Egoitza nagusietatik 270 beren jabearen bizilekuak ziren, 43 alokairuan zeuden, 0 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 14 doan lagata.[10]

486etxebizitza
328egoitza nagusi
465etxe
13apartamentu

Etxebizitza multzoa

328
127
Egoitza nagusia (328)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (127)Hutsik (32)

Etxe mota

465
Etxea (465)Apartamentua (13)

Jabetza egoera

270
43
Jabeak (270)Alokairuan (43)Doan lagata (14)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1919 aurretik artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (114).[10]

Eraikuntza garaia

1919 aurretik114
1919-194534
1946-197032
1971-199060
1991-200538
2006-202043

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (178). 153 etxebizitzatan berogailu mota "bestelakoa" erabiltzen zen, INSEEk gehiago zehazten ez duena. 268 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 153 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 158tan bi edo gehiago.[10]

Gela kopurua

1 gela3
2 gela12
3 gela50
4 gela85
5 gela edo gehiago178

Berogailu mota

58
106
153
Gas sarea (3)Fuel-olioa (58)Elektrizitatea (106)Gas botila (8)Bestelakoak (153)

Aparkalekua eta ibilgailuak

268aparkalekua
153ibilgailu 1
158ibilgailu 2+

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 372 biztanleetatik 276 aktibo ziren (% 74,2), horietako 247 lanean (% 66,4) eta 29 langabezian (aktiboen % 10,5).

37215-64 urteko biztanle
% 74,2aktibo
% 66,4lanean
% 10,5langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 48,6
25-54 urte% 91,6
55-64 urte% 59,8
Gizonak% 79,1
Emakumeak% 69,2

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 27,6
BEPC, brebeta% 10,0
CAP-BEP% 7,3
Batxilergoa% 8,1
Goi-mailako +2% 6,7
Goi-mailako +3/4% 10,0
Goi-mailako +5% 19,0

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 10,5). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

96 ez-aktibotik 32 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 33,3), 31 erretiraturik zeuden (% 32,3) eta 33 bestelako ez-aktibo ziren (% 34,4).

Ez-aktiboak

% 33
% 32
% 34
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria[oh 3]

% 20
% 39
% 22
NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 152 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 247 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 4]

152enplegu udalerrian
% 72,4soldatapeko
% 27,6ez-soldatapeko
NekazaritzaIndustriaEraikuntzaMerkataritza/zerbitzuakAdministrazioa/hezkuntza/osasuna

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 22.980 eurokoa zen.

22.980 €diru-sarreren mediana▼ Dep.: 24.150 €

Ekonomia jarduerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an zeuden 22 komertzioetatik, 2 janari enpresak ziren, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen, 8 eraikuntza enpresak ziren, 1 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresa zen, 1 garraio enpresa zen, 2 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 4 zerbitzu enpresak ziren eta 3 administrazio publikoko enpresak ziren.[11]

2009an zeuden norbanakoentzako 9 zerbitzu publikoetatik, 1 posta bulegoa zen, 2 igeltseroak, 1 zurgina, 1 iturgina, 2 argiketariak, 1 eraikuntza enpresa eta 1 jatetxe.[12]

2009an zegoen establezimendu komertzial bakarra okindegi bat zen.[13]

2000. urtean Vanxains udalerrian 44 nekazaritza-ustiategi zeuden, 1.518 hektarea erabiltzen.[14]

Hezkuntza eta osasun ekipamenduak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2009an lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.

  1. Estazioko erregistroak 1969ko maiatzaren 1an eta 2021ko abenduaren 31an artekoak dira.
  2. INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  3. Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.
  4. Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501  doi:10.4000/cybergeo.23155..
  2. (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116  doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012..
  3. (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
  4. (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.
  5. 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Saint-Aulaye », fiche climatologique. .
  6. Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
  7. «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
  8. (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: Txantiloi:Gaurko data).
  9. 1 2 3 4 5 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  10. 1 2 3 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  11. Créations et stock d'établissements par commune en 2009
  12. Nombre d'équipements des services aux particuliers
  13. Nombre d'équipements et de services dans le domaine du commerce en 2009
  14. Exploitations agricoles

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]