Vencillón-Vensilló
| Vencillón-Vensilló Vencillón | |||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Aragoiko udalerria | |||||||||||
| Administrazioa | |||||||||||
| Estatu burujabe | |||||||||||
| Autonomia | |||||||||||
| Probintzia | |||||||||||
| Alkatea | Ramón Capel Vitales | ||||||||||
| Izen ofiziala | Vencillón | ||||||||||
| Jatorrizko izena | Vencillón | ||||||||||
| Posta kodea | 22549 | ||||||||||
| INEk ezarritako kodea | 22909 | ||||||||||
| Herriburua | Vencillón | ||||||||||
| Geografia | |||||||||||
| Koordenatuak | 41°42′18″N 0°19′19″E / 41.705°N 0.32194444444444°E | ||||||||||
![]() | |||||||||||
| Azalera | 10,368347 km² | ||||||||||
| Altitudea | 210 m | ||||||||||
| Mugakideak | Gimenells i el Pla de la Font, Belver de Cinca, Esplús eta Tamarite de Litera-Tamarit de Llitera | ||||||||||
| Demografia | |||||||||||
| Biztanleria | 402 (2025) | ||||||||||
| |||||||||||
| Dentsitatea | 39 bizt/km² | ||||||||||
| Informazio gehigarria | |||||||||||
| Sorrera | 1961 | ||||||||||
| Matrikula | HU | ||||||||||
| Hizkuntza ofiziala | katalan | ||||||||||
| vencillon.es | |||||||||||
Vencillon-Vensillo (izen ofiziala Vencillón/Vensilló[1], katalanezkoa Vensilló, gaztelaniazkoa Vencillón) Huescako La Litera eskualdean dagoen udalerria da. Azken erroldaren arabera 402 biztanle zituen 10,4 km²-ko azaleran.
Geografia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Udalerri mugakideak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Honako udalerri hauek ditu mugakide: Gimenells i el Pla de la Font, Belver de Cinca, Esplús eta Tamarite de Litera-Tamarit de Llitera.
Demografia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]| Biztanleria-piramidea 2025 Guztira: 217 gizon, 185 emakume | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Iturria: Instituto Nacional de Estadística[2] | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Jatorria
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Jaiolekuari dagokionez, 2025. urtean biztanleen % 24,1 udalerri berean jaioak ziren[3], probintziako batez bestekoaren (% 39,2) azpitik. Beste erkidego batzuetan jaiotakoak % 36,6 dira, eta espainiar estatutik kanpo jaiotakoak % 13,2 —probintzian % 19,1—.
Biztanleria atzerritarra
Espainiar estatutik kanpo jaiotako 53 biztanleren artean, gehienak Afrikan jaioak dira (% 50,9)[4]. Jaiotza herrialde nagusiak Maroko, Kolonbia, Errumania dira.
Etxebizitza
[aldatu | aldatu iturburu kodea]INEren 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 186 etxebizitza zeuden: 157 (% 84,4) nagusiak eta 29 (% 15,6) ez-nagusiak.[5]
Etxebizitza multzoa
Huescako mapa
Guztira 157 etxegune zeuden, eta horietatik 38 (% 24,2) pertsona bakarrekoak ziren.[6]
Etxeguneak tamainaren arabera
Hezkuntza-maila
[aldatu | aldatu iturburu kodea]INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 15 urte edo gehiagoko 362 biztanle zeuden. Lortutako ikasketa-mailarik altuenari dagokionez, goi-mailako ikasketak zituztenak % 16,6 ziren; bigarren hezkuntzako bigarren etapa (batxilergoa edo erdi-mailako lanbide-heziketa) zutenak % 21,0; bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH edo antzekoa) zutenak % 43,4; eta lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak % 19,1.[7] Goi-mailako ikasketak zituztenen proportzioa % 15,1 zen 2021ean eta % 16,6 2024an; beraz, 1,4 puntu igo zen 3 urtean. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenena, berriz, % 20,2 izatetik % 19,1 izatera pasatu zen. Sexuaren arabera, goi-mailako ikasketak zituztenak emakumeen artean % 18,9 ziren, eta gizonen artean % 14,8; 4,1 puntuko aldea, emakumeen alde. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak, berriz, emakumeen % 23,9 eta gizonen % 15,3 ziren. Azken alde hori, neurri handi batean, adin-egituraren isla izan ohi da: adineko biztanleen artean emakumeak gehiago dira, eta belaunaldi horietan ohikoagoa zen ikasketak goiz uztea.
| Ikasketa-maila | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Goi-mailako ikasketak | 60 | % 16,6 | 30 | % 14,8 | 30 | % 18,9 |
| Bigarren hezkuntzako bigarren etapa | 76 | % 21,0 | 41 | % 20,2 | 35 | % 22,0 |
| Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH) | 157 | % 43,4 | 101 | % 49,8 | 56 | % 35,2 |
| Lehen hezkuntza edo gutxiago | 69 | % 19,1 | 31 | % 15,3 | 38 | % 23,9 |
| Guztira | 362 | % 100,0 | 203 | % 100,0 | 159 | % 100,0 |
| Urtea | Goi-mailakoak | Batx. / erdi LH | DBH | Lehen H. edo gutx. | 15 urte edo + |
|---|---|---|---|---|---|
| 2021 | % 15,1 | % 18,5 | % 46,2 | % 20,2 | 357 |
| 2022 | % 15,5 | % 19,0 | % 45,7 | % 19,8 | 368 |
| 2023 | % 15,1 | % 21,1 | % 45,2 | % 18,6 | 365 |
| 2024 | % 16,6 | % 21,0 | % 43,4 | % 19,1 | 362 |
2005ean 446 biztanle zituen.
Ekonomia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Diru-sarrerak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]2023. urtean, biztanle bakoitzeko batez besteko errenta garbia 13.068 euro-koa zen[8], eta etxegune bakoitzeko 31.936 euro-koa. Balio hori probintziako batez bestekoaren (15.140 euro) azpitik dago, eta Espainiako batez bestekoaren (15.036 euro) azpitik. Kontsumo-unitateko errentaren mediana (etxeguneen tamaina eta osaera kontuan hartzen dituen neurria) 18.550 euro zen. Errenta gordina 15.082 euro-koa izan zen pertsonako.
Diru-sarreren iturri nagusia soldata da, guztizkoaren % 54,4[9]. Gainerako iturriak: pentsioak (% 24,6), beste diru-sarrerak (% 17), langabezia-prestazioak (% 1,7), beste prestazioak (% 2,4).
Desberdintasuna
Errentaren banaketaren desberdintasuna neurtzeko Gini indizea erabiltzen da[10][oh 1]. Udalerrian indizea 21,7 da, probintziakoaren (28,3;
Huescako mapa) azpitik eta Espainiakoaren (32,1) azpitik. P80/P20 zatidurak, hau da errenta-banaketaren 80. eta 20. pertzentilen arteko zatidura, 2,2 da, probintziakoaren (2,4;
Huescako mapa) azpitik eta Espainiakoaren (2,8) azpitik.
Jarduera ekonomikoa
[aldatu | aldatu iturburu kodea]INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, Vencillón udalerrian biztanleria aktiboa (okupatuak eta langabeak) 186 pertsona ziren, hau da, 16 urte edo gehiagoko biztanleriaren % 52,4; gainerako % 47,6 inaktibo zeuden.[11] Aktiboen artean, langabezia-tasa % 4,3 zen. Sexuaren arabera, gizonezkoen jarduera-tasa % 59,8 zen eta emakumezkoena % 42,9; langabezia-tasa, aldiz, % 4,2 eta % 4,5 zen, hurrenez hurren.[11]
Okupatuen kopurua 179 zen 2023ean, 2021eko 174etik gora.[12] Emakumeek okupatuen % 36,3 osatzen dute, eta gizonek % 63,7.
| Egoera | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Okupatuak | 178 | % 50,1 | 114 | % 57,3 | 64 | % 41,0 |
| Langabeak | 8 | % 2,3 | 5 | % 2,5 | 3 | % 1,9 |
| Inaktiboak | 169 | % 47,6 | 80 | % 40,2 | 89 | % 57,1 |
| Guztira | 355 | % 100,0 | 199 | % 100,0 | 156 | % 100,0 |
Jarduera-sektoreak
Jarduera-sektoreei dagokienez, okupatuak honela banatzen dira: zerbitzuak (% 40,8), nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza (% 39,1), industria (% 10,6) eta eraikuntza (% 9,5).[12]
Okupazioa eta lan-egoera
Okupazio-mailari dagokionez, langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak dira talderik ugariena, okupatuen % 63,7; ondoren, zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak daude (% 15,6), eta oinarrizko okupazioak % 15,1.[13] Bi sexuetan langile kualifikatuak dira nagusi (gizonen % 70,2 eta emakumeen % 52,3).
| Okupazioa | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak | 28 | % 15,6 | 13 | % 11,4 | 15 | % 23,1 |
| Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak | 114 | % 63,7 | 80 | % 70,2 | 34 | % 52,3 |
| Oinarrizko okupazioak | 27 | % 15,1 | 14 | % 12,3 | 13 | % 20,0 |
| Ez dago jasota | 10 | % 5,6 | 7 | % 6,1 | 3 | % 4,6 |
| Guztira | 179 | % 100,0 | 114 | % 100,0 | 65 | % 100,0 |
Okupatuen % 69,8 besteren konturako langileak dira, eta % 30,2 norberaren konturakoak.[14]
| Lan-egoera | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Norberaren kontura | 54 | % 30,2 | 39 | % 34,2 | 15 | % 23,1 |
| Besteren kontura | 125 | % 69,8 | 75 | % 65,8 | 50 | % 76,9 |
| Guztira | 179 | % 100,0 | 114 | % 100,0 | 65 | % 100,0 |
Lehen sektorea
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Nekazaritza
2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerrian 73 nekazaritza-ustiategi zeuden, eta guztira 723 hektarea nekazaritzako azalera erabilgarri (NAE) lantzen zuten[15][oh 2]. Udalerriaren azalera 10,4 km² denez, NAE lurraldearen % 69,8 da[16]. Lur-erabileraren arabera, NAEren % 89,7 lur goldagarria (649 ha, 62 ustiategitan), % 7,4 arbolak (53,2 ha, 19 ustiategitan), % 3 larre iraunkorrak (21,4 ha, 25 ustiategitan) eta norberaren kontsumorako baratzeak (0,18 ha, 9 ustiategitan)[oh 3].
Abeltzaintza
2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerriko abeltzaintza-ustiategietan 5.093 behi zeuden[17][oh 4].
Ibilgailu-parkea
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Trafikoko Zuzendaritza Nagusiaren (DGT) 2025eko datuen arabera, udalerrian 267 gidari zeuden erroldatuta: 167 gizon (% 62,5) eta 100 emakume (% 37,5)[18]. Biztanleen % 66,4 gidatzeko gai zen.
Ibilgailu-parkea 431 ibilgailuk osatzen zuten: 272 turismo, 60 kamioi, 42 furgoneta, 22 motozikleta eta 15 ziklomotor[18]. Motorizazio-tasa 1.000 biztanleko 677 turismokoa zen, probintziako batez bestekoaren (556) gainetik.
Turismoen batez besteko adina 12,4 urtekoa zen; turismoen % 12,1k 4 urte baino gutxiago zituen, eta % 10,3k 25 urte baino gehiago[18]. Erregaiari dagokionez, ibilgailuen % 67,1 diesel zen eta % 31,5 gasolinazko; 4 ibilgailu elektrifikatu zeuden (% 0,9; probintzian % 0,6). Ingurumen-bereizgarriari dagokionez, ibilgailuen % 5,2k zuen 0 edo ECO etiketa, eta % 25,6k ez zuen etiketarik[oh 5].
Oharrak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- ↑ 0 balioak berdintasun osoa adierazten du eta 100 balioak desberdintasun handiena; zenbat eta baxuagoa, orduan eta banaketa berdinagoa.
- ↑ INEk ustiategi baten lur guztiak ustiategia kokatuta dagoen udalerriari egozten dizkio, nahiz eta lur horietako batzuk beste udalerri batzuetan egon. Horregatik, udalerri batzuetan NAE udalerriaren azalera baino handiagoa izan daiteke.
- ↑ Ustiategi batek lur-erabilera bat baino gehiago izan ditzake; horregatik, erabilera bakoitzeko ustiategi-kopuruen batura ustiategi guztien kopurua baino handiagoa izan daiteke.
- ↑ Beste abere mota batzuen datuak ez dira argitaratu, sekretu estatistikoa dela eta (ustiategi gutxi dagoenean, INEk ez ditu datuak zabaltzen, ustiategiak identifika ez daitezen).
- ↑ DGTren ingurumen-etiketak ibilgailuen isurien araberakoak dira: 0 (elektrikoak eta autonomia handiko entxufagarriak), ECO (hibridoak eta gasezkoak), C (Euro 4tik aurrerako gasolina-ibilgailuak eta Euro 6ko dieselak), B (Euro 3ko gasolina-ibilgailuak eta Euro 4-5eko dieselak); zaharrenek ez dute etiketarik.
Erreferentziak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- ↑ Ley 25/2002 de creación de la Comarca de la Litera /la Llitera
- ↑ (Gaztelaniaz) «Población por sexo, edad (grupos quinquenales) y nacionalidad (española/extranjera)(68535)» INE (kontsulta data: 2026-07-31).
- ↑ INE, «Población por relación entre lugar de nacimiento y de residencia» (Padroia), Jatorria Huesca.tab.
- ↑ INE, «Población por país de nacimiento» (Padroia), Jaioterria Huesca.tab.
- ↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitzak udalerrika eta motaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
- ↑ (Gaztelaniaz) «Etxeguneak udalerrika eta tamainaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
- ↑ (Gaztelaniaz) «Población de 15 y más años por sexo y nivel de estudios (agregado) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- ↑ INE, «Indicadores de renta media y mediana» (ADRH), ADRH errenta Huesca.tab.
- ↑ INE, «Distribución por fuente de ingresos» (ADRH), ADRH fuente Huesca.tab.
- ↑ INE, «Índice de Gini y distribución de la renta P80/P20» (ADRH), ADRH gini erreferentziak.tab.
- 1 2 (Gaztelaniaz) «Población de 16 y más años por sexo y relación con la actividad (agrupado) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- 1 2 (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y rama de actividad (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y ocupación (agregada) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y situación profesional (agregada) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- ↑ INE, «Explotaciones por tipo de cultivo», Nekazaritza Errolda 2020. Datuak: INE nekazaritza-azalera Huesca.tab (Wikimedia Commons).
- ↑ Udalerriaren azalera: Wikidata, Q984615.
- ↑ INE, «Explotaciones ganaderas por tipo de ganado», Nekazaritza Errolda 2020. Datuak: INE abeltzaintza Huesca.tab (Wikimedia Commons).
- 1 2 3 DGT, «Datos municipales general» (2025). Datuak: DGT ibilgailuak Huesca.tab (Wikimedia Commons).

