Vikram Seth
| Vikram Seth | |
|---|---|
(2009) | |
Ahotsa | |
| Bizitza | |
| Jaiotza | Kalkuta, 1952ko ekainaren 20a (73 urte) |
| Herrialdea | |
| Familia | |
| Ama | Leila Seth |
| Hezkuntza | |
| Heziketa | Corpus Christi College (en) St. Michael's High School, Patna (en) St. Xavier's High School, Patna (en) Stanford Unibertsitatea Tonbridge School (en) Welham Boys' School (en) |
| Hizkuntzak | ingelesa hindia mandarin estandarra urdua alemana galesa |
| Jarduerak | |
| Jarduerak | poeta, eleberrigilea, idazlea, haur literaturaren idazlea, libretista, biografoa eta gidoilaria |
| Lan nabarmenak | ikusi
|
| Jasotako sariak | |
| Kidetza | Errege Literatura Elkartea |
| Musika instrumentua | txeloa Moko-txirula |
| Ideologia eta sinesmenak | |
| Erlijioa | hinduismoa |
Vikram Seth (1952ko ekainaren 20an jaioa) indiar eleberrigile eta poeta da. Hiru eleberri eta hainbat poesia bildumaren egilea, Padma Shri, Sahitya Akademi saria, Pravasi Bharatiya Samman, WH Smith Literatura saria eta Crossword Book saria irabazi ditu. Sethen poesia bildumak, hala nola Mappings eta Beastly Tales, ekarpen nabarmenak dira Indiako ingeles hizkuntzako poesia kanonerako, eta garai guztietako ingelesezko idazle indiar handienetakotzat hartzen da.
Biografia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Seth 1952ko ekainaren 20an jaio zen Kalkutan. Bere aita, Prem Nath Seth, Bata Shoes-eko zuzendaria zen eta bere ama, Leila Seth, abokatua ikasketez, Delhiko Auzitegi Nagusiko lehen emakumezko epailea eta Indiako estatu bateko Auzitegi Nagusiko presidente izatera iritsi zen lehen emakumea izan zen.
Seth Dehraduneko The Doon School eskola pribatuan hezi zen, mutilentzat bakarrik zena, non The Doon School Weekly aldizkariaren erredaktore-burua izan zen. Doonen, bere irakasleak, Gurdial Singh mendizaleak, eragin handia izan zuen, geografia irakatsi ziona eta Leila Sethen arabera, "Vikram modu askotan gidatu zuen... Mendebaldeko musika klasikoa estimatzera animatu zuen eta abentura eta ausardia maitasuna txertatu zion". Singhek geroago Seth "langile nekaezin" gisa deskribatu zuen, eta ikasketetan duen maila bikaina zailtasunik gabe mantentzen du... energia izugarria jarri du eskola-bizitzako beste esparru batzuetan, antzerkigintzan, eztabaidetan, lehen laguntzetan, musikan eta Doon School Weekly aldizkaria editatzen". Doonetik graduatu ondoren, Seth Tonbridge Schoolera joan zen Ingalaterrara, Batxilergoa osatzera. Geroago, Filosofia, Politika eta Ekonomia ikasi zituen Corpus Christi Collegen, Oxforden. Ondoren, Ekonomia doktoregoa egin zuen Stanford Unibertsitatean, nahiz eta inoiz ez zuen amaitu.
Lana eta estiloa
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Sethek zortzi poesia liburu eta hiru eleberri argitaratu ditu. 1980an, Mappings idatzi zuen, bere lehen poesia liburua. A Suitable Boy argitalpenak, 1.349 orrialdeko eleberriak, Seth publikoaren arretaren erdigunera eraman zuen. 2020an BBC telebistarako drama telesail batean egokitu zen. Bere hirugarren eleberriak, An Equal Music-ek, biolin-jotzaile baten maitasun-bizitza nahasia jorratzen du. Sethen Two Lives lana, 2005ean argitaratua, bere osaba-izeba handiaren eta bere izeba-izebaren ezkontzaren memoriak dira.
The Golden Gate liburuaz gain, Sethek beste poesia lan batzuk ere idatzi ditu, besteak beste, Mappings (1980), The Humble Administrator's Garden (1985), All You Who Sleep Tonight (1990) eta Three Chinese Poets (1992). Bere haurrentzako liburua, Beastly Tales from Here and There (1992), animaliei buruzko 10 istorioz osatuta dago. Bidaia liburu bat idatzi du, From Heaven Lake: Travels through Sinkiang and Tibet (1983), Tibet, Txina eta Nepal zeharkatuz egindako bidaia baten kontakizuna. English National Operak ere enkargatu zion Arion eta Izurdearen greziar kondairan oinarritutako libreto bat idazteko. Opera 1994ko ekainean estreinatu zen lehen aldiz.
A Suitable Boy liburuaren jarraipena, A Suitable Girl, 2009an iragarri zen, baina oraindik ez da argitaratu.
Sethen agente literario ohia, Giles Gordonek, gogoratu zuen Sethek elkarrizketatu zuela lanpostu horretarako: "Vikram mahai luze baten mutur batean eseri zen eta guri galdekatzen hasi zitzaigun. Izugarri sinestezina izan zen. Gure gustu literarioak, poesiari buruzko gure ikuspuntuak, antzezlanei buruzko gure ikuspuntuak, zein eleberrigile gustatzen zitzaizkigun jakin nahi zuen". Geroago, Sethek Gordoni azaldu zion elkarrizketa gainditu ez zuela arrazoi komertzialengatik, baizik eta, besteek ez bezala, bera zelako bere poesian bezain interesatuta zegoen agente bakarra. Sethek "liburu horren aurrerapen barregarria" deskribatu duenaren ondoren (250.000 £ A Suitable Boy libururako) 500.000 £ eman zituen An Equal Music libururako eta 1,4 milioi £ Two Lives libururako. Poema Akrostiko bat prestatu zuen Gordonen 2005eko oroitzapen-elizkizunean bere hitzaldirako.
2024ko ekainaren 16an, Speaking Tiger argitaletxeak Seth-en Hanuman Chalisa ereserki hindu sakratuaren ingelesezko itzulpena argitaratu zuela iragarri zuen; hamarkada bat baino gehiagotan argitaratu duen lehen lan berria.
Sethek 2024ko udan egindako Indiako hauteskunde orokorrei buruzko iruzkina egin zuen, esanez "duela hilabete bat baino egoera hobean bizi gara orain". Iruzkin hau egin zuen hauteskundeak amaitu eta koalizio gobernu berria zin egin eta hilabete baino gutxiagora. Sethek esan zuen "gutxienez orain autokraziari muga batzuk daudela".
Arundhati Roy egilearen aurkako epaiketari buruzko azken zigorrari buruz, "erokeria" zela adierazi zuen.
Bizitza pertsonala
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Seth bisexuala da. Hamar urtez Philippe Honoré biolin-jotzailearekin harremana izan zuen eta An Equal Music eleberria eskaini zion. 2006an, Indiako Zigor Kodearen 377. atalaren aurkako kanpainaren buru bihurtu zen, homosexualitatearen aurkako legea. 377. atala 2013an berrezarri zutenean, Sethek legearen aurkako kanpaina egiten jarraitu zuen.
Sethek bere denbora Erresuma Batuan banatzen du, non George Herbert poeta anglikanoaren etxe ohia erosi eta berritu zuen Salisburytik gertu, eta Indian, non familia-etxea duen Noida-n, Uttar Pradesh-en.
Lanak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Eleberriak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- The Golden Gate (1986)
- A Suitable Boy (1993)
- An Equal Music (1999)
- A Suitable Girl (planifikatuta)
Poesia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- Mappings (1980)
- The Tale Of Melon City (1981)
- The Humble Administrator's Garden (1985)
- All You Who Sleep Tonight (1990)
- Beastly Tales (1991)
- Three Chinese Poets (1992)
- The Frog and the Nightingale (1994)
- Summer Requiem: A Book of Poems (2015)
- A Doctor's Journal Entry for August 6, 1945
- Elephant and the Trapogan
Itzulpenak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Hanuman Chalisa
Haurren fikzioa
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- Arion and the Dolphin (1994)
- The Louse and the Mosquito (2020)
Ez-fikzioa
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- From Heaven Lake: Travels Through Sinkiang and Tibet (1983)
- Two Lives (2005)
- The Rivered Earth (2011)
Poesia antologietan agerraldiak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- The Oxford India Anthology of Twelve Modern Indian Poets. Ed. Arvind Krishna Mehrotra. New Delhi: Oxford University Press, 1992.
- The Golden Treasure of Writers Workshop Poetry. Ed. Rubana Huq. Calcutta: Writers Workshop, 2008.
Sariak eta ohoreak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- 1983 – Thomas Cook Bidaia Liburuaren Saria From Heaven Lake: Travels Through Sinkiang and Tibet liburuagatik
- 1985 – Commonwealth Poetry Prize (Asia) The Humble Administrator's Garden liburuagatik
- 1988 – Sahitya Akademi Prize The Golden Gate liburuagatik
- 1993 – Finalista Irish Times International Fiction Prize-n, A Suitable Boy liburuagatik
- 1994 – Commonwealth Writers Prize (Irabazle Nagusia, Liburu Onena) A Suitable Boy liburuagatik
- 1994 – WH Smith Literatura Saria A Suitable Boy liburuagatik
- 1994 – Royal Society of Literature-ko kide hautatua[33]
- 1999 – Crossword Book Award An Equal Music liburuagatik
- 2001 – Britainiar Inperioaren Ordenako Komandantea
- 2001 – EMMA (BT Ethnic and Multicultural Media Award) Liburu/Eleberri Onenaren saria An Equal Music liburuagatik
- 2005 – Pravasi Bharatiya Samman
- 2007 – Padma Shri Literatura eta Hezkuntzan[34]
- 2013 – NDTVren 25 Indiako Munduko Kondaira Bizirik Handienak