Ze? Jeloskorra?

Wikipedia, Entziklopedia askea
Ze? Jeloskorra?
Eh quoi! Tu es jaloux? by Paul Gauguin.jpg
Jatorria
Sortzailea Paul Gauguin
Sorrera-urtea 1892
Jatorrizko izenburua Aha Oe Feii? eta Aha oe Feii (What! Are You Jealous?)
Ezaugarriak
Materiala(k) olio-pintura eta Margo-oihala
Dimentsioak 66,2 (altuera) × 89,3 (zabalera) cm
Genero artistikoa genero-artea
Egile-eskubideak jabetza publiko
Kokapena
Lekua Puxkin Museoa
Bilduma Puxkin Museoa
Inbentarioa Ж-3269

Ze? Jeloskorra? (Jatorrizko izenburua: Aha oe feii?, Tahitieraz No te aha 'oe fe'i'i?) Paul Gauguin margolariaren lana, 1892an, Tahitira egin zuen lehenengo bidaian. Moskuko Pushkin Museoan gordetzen da.[1] Wildenstein katalogoan 461 zenbakia darama. Egilea lanarekin oso pozik gelditu zen eta ondoren lana monotipoz erreproduzitu zuen. Jatorrizko margolana emazteari, Mette Gadi, bidali zion, Kopenhagera, baina oso garesti saldu nahi zuen, 800 libera gutxienez,[2] eta, azkenik, ez zuen saldu. Parisen erakutsi ondoren Edgar Degask erosi zuen. Gaur egun Pushkin Museoan erakusten da, Moskun.

Izenburua[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Berez, izenburuaren itzulpena ez da egokia. Gauguinek Jaussen hiztegiaren oker bat jaso zuen eta 1893ko Durand-Ruel erakusketaren katalogoan Te quoi! Tú se Jalouse? bezala itzuli zuen. Literalki, itzulpenak Zergatik ezinikusia? izango litzateke.[3]

Deskribapena[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Margolanak ez du izenburuarekin inongo ezer ikusirik. Eszenan bi neska tahitiar hondartzan daude, lasai-lasai. Bata etzanda dago, bestea eserita. Biak biluzik daude. Ondoan ohial bat eta itsasertza ikusten da; oihalaren kolorea planoa den bitartean, urarenak kolore arbitrarioak erakusten ditu. Nesken artean ez da inongo tentsiorik ikusten, biak ala biak lasai baitaude, deskantsatzen. Gauguinek Noa Noa testuan eszena hitz hauekin deskribatu zuen: "Itsasertzean, nahiz eta sargoria, bi ahizpa bainatu berriak dira, estiratzen ari dira deskantsatzen ari diren animaliatxoen jarrera atseginez, eta atzoko, biharko maitasunez hitz egiten dute. Borroka bat: oroimen bat".[4]

Eserita dagoen neskaren jarrera argazki batean oinarrituta dago, Atenasko Dioniso antzokian dagoen friso baten argazkian, alegia. Horri esker eskultura itxura eta erliebea eman zion. Irudi bera beste margolanetan aurkituko ditugu: Nave nave moe (1894), Buda handia (1899) eta Eta haien gorputzetako urrea (1901).

Erreferentziak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kanpo estekak[aldatu | aldatu iturburu kodea]