Delhiko sultanerria

Wikipedia(e)tik
Hona jo: nabigazioa, Bilatu

Delhiko sultanerria
دلی سلطنت
दिल्ली सलतनत

1206 – 1527
Sultenerria
Ereserkia
Delhi History Map.png
Inperioaren bilakaera
Eratua 1206
Konkista 1527
Hiriburua Delhi
Erlijioa Sunnismoa Hanafi Fiqh
Aurrekoak
Flag of None.svg Sena Inperioa
Flag of None.svg Ghurid sultanerria
Flag of None.svg Tomara leinua
Ondorengoak
Mogol Inperioa Flag of the Mughal Empire.svg
Portugaldar India Flag of Portugal.svg

Delhiko sultanerria XIII. eta XVI. mendeen artean Indiako iparraldean hedatu zen sultanerri musulmana izan zen. Zenbait dinastia turkiar-afganiarrek gobernatu zuten sultanerria: Mamelukoak (1206-1290), Khilji leinua (1290-1320), Tughlaq leinua (1320-1398), Sayyid leinua (1414-1451) eta Lodi leinua (1451-1526) hurrenez-hurren.

Historia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

1175tik aurrera Muhammad Ghûrîk Indo-gangear ordokia inbaditu eta Ghazni, Multân, Sindh, Lahore eta Delhi konkistatu zituen. 1206an Ghûrîren armadako jenerala zen Qutb-ud-din Aybakek Delhiko sultan izendatu zuen bere burua. Horrela Mamelukoen dinastiari hasiera eman zion. Iltutmish sultanaren erregealdian (1211-1236) Delhin hiriburu iraunkorra ezarri zen, eta Ghûrîrekin lotutako politikariak baztertuak izan ziren. 1290etik 1320 arte, Khilji leinuaren gobernupean, sultanerria indar inperial bilakatu zen.

Tamerlanen inbasioak (1398-1399) sultanerriaren nagusitasuna suntsitu zuen, baino Lodhi leinu afganiarrak (1451-1526) pixka bat suspertu zuen. 1526an, Baburrek Delhi konkistatu eta Mogol Inperioa ezarri zuen. 1540an Humayun, Baburren semea, kanporatu eta Suri afganiar dinastiak agintea hartu zuen (1540-1555). Azkenik, 1556an, Humayunen seme Akbarrek Mogol Inperioa berriz ezarri zuen.

Sultanen zerrenda[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Mamelukoak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Khilji leinua[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Tughlaq leinua[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Sayyid leinua[aldatu | aldatu iturburu kodea]

  • Khizr Khan (1414 - 1421)
  • Mubarak Shah (1421 - 1434)
  • Muhammad Shah (1434 - 1445)
  • Alam Shah (1445 - 1451)

Lodi leinua[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Commonsen badira fitxategi gehiago, gai hau dutenak: Delhiko sultanerria Aldatu lotura Wikidatan