Txulalai

Wikipedia, Entziklopedia askea
Jump to navigation Jump to search

Txulalai Arabako Páganos herrian egiten den dantza mota da. Urtero, otsailaren 3an, San Blas egunarekin dantzatzen da. Dantza honek beste izen desberdinak ditu era bai: Tarara, Marmarisola. Dantzarekin batera parte hartzaileek abesti bereziak abesten dituzte.[1] Haren jatorria ezezaguna da. Dantza aurretik elizan, mezatan, San Blas eguneko produkutak bedeinkatzen dira eta, ondoren, kalean, dantza egiten da.

Ezaugarriak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Dantza hau biribilean burutzen da eta, normalean, musika gaita-joleek jartzen dute. Dantza herrikoia denez, herri osoak parte har dezake; era berean, gizonak zein emakumeak, zaharrak zein gazteak dantzatzen dira, denontzako lekua baitago. Ez da janzkera berezirik behar.

Dantzan hiru atal bereiz daitezke.

  • Lehenengoan, dantxulalaitzariek biribilketa doinuaz lagundurik biribilean dantzatzen dute.
  • Bigarrenean, dantzariak biribilean aurreratzen eta atzeratzen dira musika moteltzen doan heinean. Besoak eta eskuineko hanka altxatzen dute.
  • Azkenik, dantza honen bereizgarri diren ipurdikoak ematen dira.[2]

Kantak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Letra desberdinak ezagutzen dira, guztiak gaztelaniazkoak. Letra hauek burla eta satira kutsua dute. Hona hemen Arabako Dantzarien Elkarteak jasotako testu batzuk:[3]

« Ya vienen los de Laguardia

a celebrar la función
para que los paganeses
se metan en un rincón.
Txulalai, txulalai, txula, txula, txulalai
Txulalai, txulalai, txula, txula, txulalai
La Tarara vende vino
la Tarara vende pan
la Tarara el aguardiente,
la Tarara el mazapán.
Txulalai, txulalai, txula, txula, txulalai
Txulalai, txulalai, txula, txula, txulalai
Navaridas para brujas
Páganos para ladrones
Laguardia “pa” buenos mozos
y Elvillar “pa” borrachones.
Txulalai, txulalai, txula, txula, txulalai
Txulalai, txulalai, txula, txula, txulalai
El día que te quise
y tu madre lo supo
aquella demonio vieja
todo lo descompuso
Txulalai, txulalai, txula, txula, txulalai
Txulalai, txulalai, txula, txula, txulalai
El cura de Páganos
cuánto nos quiere
que nos lleva confites
al miserere
Txulalai, txulalai, txula, txula, txulalai
Txulalai, txulalai, txula, txula, txulalai
Navaridas se quema,
Páganos llora
las mozas de Laguardia
se ríen solas.
Ay que se anega la barca
ay que la barca se anega,
ay que anega la barca
y el barquerito con ella.
Si no tienes corbata
para el domingo
ponte los cabezales
del macho pingo.
¡¡¡Ay que se anega la barca¡­¡­¡­
Soy viudita la más bonita
quiero casarme y no tengo con quien
ni contigo, ni contigo,
sólo contigo porque eres mi bien.
El cura de Páganos y el de Bargota
y el de Bargota y el de Bargota
se juegan los calzones a la pelota
a la pelota, a la pelota.

»

Erreferentziak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Ikus, gainera[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kanpo loturak[aldatu | aldatu iturburu kodea]