Zenbaki-sistema bitar

Wikipedia(e)tik
Hona jo: nabigazioa, Bilatu

Zenbaki-sistema bitarra '0' eta '1' zenbakietan oinarritzen den zenbaki-sistema da.

Historia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Pingala matematikari indiarrak, K.A. III. mendean, zenbakikuntza bitarra garatu zuen 0 zenbakiaren kontzeptuaren aurkikuntzarekin batera etorriz.

Oraingo sistema bitarra Leibnizek XVII. mendean dokumentatu zuen "Explication de l'Arithmétique Binaire" artikuluan. Garai hartan, Leibnizek, 0 eta 1 zenbakiak erabili zituen gaur egun egiten den bezala.

1854. urtean, George Boolek artikulu bat plazaratu zuen zenbaki bitarrek daukaten loturak eta haiekin eragiketak egiteko logikak aurkitu ondoren. Geroxeago, Boole-n Aljebra izendatu zuten. Boole-ren aurkikuntzari esker elektronika garatu ahal izan da.

Eragiketak eta Adierazteko erak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Zenbaki bitar zeinudunak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Normalean, sistema bitarrean, ez dira zeinuak kontutan hartzen baina badira informatikako arlo batzuk zeinetan eragiketak egiteko funtsezkoak diren zenbaki zeinudunak.

  • Honela geratuko lirateke 5 biteko zenbakiak era bitarrean, zenbakien zeinua kontutan hartuz gero :
    • -8 = 11000
    • -7 = 11001
    • -6 = 11010
    • -5 = 11011
    • -4 = 11100
    • -3 = 11101
    • -2 = 11110
    • -1 = 11111
    • 0 = 00000
    • 1 = 00001
    • 2 = 00010
    • 3 = 00011
    • 4 = 00100
    • 5 = 00101
    • 6 = 00110
    • 7 = 00111
    • 8 = 01000

Lehenengo zenbakiak beti baldintzatuko du zenbakiaren zeinua. Lehenengo zenbakia 1 baldin bada zenbaki negatiboa izango da, berriz, lehenengo zenbakia 0 baldin bada positiboa izango da.

  • Adibidez:
    • +25 = 011001 = + 1x24 + 1x23 + 0x22 + 0x21 + 1x20 = +25
    • -13 = 10011 = - 1x4 + 0x23 + 0x22 + 1x21 + 1x20 = -13
Commonsen badira fitxategi gehiago, gai hau dutenak: Zenbaki-sistema bitar Aldatu lotura Wikidatan