Gullfoss

Wikipedia, Entziklopedia askea
Gullfoss
GullfossOverview.jpg
Datu orokorrak
Zabalera70 m
Geografia
Koordenatuak64°19′34″N 20°07′16″W / 64.326111111111°N 20.121111111111°W / 64.326111111111; -20.12111111111164°19′34″N 20°07′16″W / 64.326111111111°N 20.121111111111°W / 64.326111111111; -20.121111111111
Honen parte daHvítá
KokapenaBiskupstungur (en) Itzuli
Herrialdea Islandia
Islandiako eskualdeakSuðurland
Islandiako udalerriakBláskógabyggð
Ur-gorputzaHvítá
Hidrografia
Ur-emaria140 m³/s
Ur-jauzia gertutik.

Gullfoss ("Urrezko Ur-jauzia" euskaraz) Islandiako hego-ekialdeko Hvítá ibaiaren arroilan dagoen ur-jauzia da, Islandiako ospetsuena.[1] Urrezko Zirkuluaren ibilbide turistikoaren parte da.

Ezaugarriak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Gullfoss herrialdeko atrakzio ezagunenetako bat da. Hvítá ibaiaren ibilgu zabalean dago, hegoalderantz doa eta ur-jauzitik kilometro batera bat-batean ekialderantz egiten du, hiru maila kurbatutan eroriz. Une horretan, bi jauzitan erortzen da (11 eta 21 metrokoak), 32 metroko sakonerako pitzadura batean, 20 metroko zabalera eta 2,5 kilometroko luzera duena. Ur-jauzi horren batez besteko emaria segundoko 140 metro kubikokoa da udan, eta 80 metro kubikokoa neguan. Neurtutako gehienezko ur-fluxua 2000 metro kubikokoa da.

Historia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

XX. mendearen lehen erdian eta urte batzuk geroago, proiektu garrantzitsu bat aurrera eraman nahi zen Gullfossen balizko erabilerarren bitartez elektrizitatea sortzeko. Aldi horretan, jabeek, Tómas Tómasson eta Halldór Halldórsson, katarata inbertsiogile atzerritarrei alokatu zieten. Hala ere, inbertitzaileek proiektua gauzatzeko egindako saiakerek porrot egin zuten, partzialki dirurik ez zegoelako baina baita ere kritiki ugari zirelako. Gero, Islandiako Estatuari saldu zioten ur-jauzia. Ondoren ere, Hvita ustiatzeko planak asmatu ziren, Gullfoss betirako aldatuko zutena. Plan horiek ez ziren gauzatu eta orain Gullfoss babestuta dago. Inguru horien defentsan Sigríður Tómasdóttir emakume aktibista, Islandiako lehen ekologista gisa ezagututa, oso ezaguna egin zen.[2]

Urrezko Zirkulua[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Þingvellir eta Haukadalur haranaren geiserrekin batera, Gullfoss Urrezko Zirkuluaren partea da, Islandiako ibilbide turistiko ospetsuena.[3]

Erreferentziak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Ikus, gainera[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kanpo estekak[aldatu | aldatu iturburu kodea]