Ali (Cantal)

Ali
Frantziako udalerria
Irudi gehiago
Administrazioa
Estatu burujabe	Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboa	metropolitar Frantzia
Eskualdea	Auvernia-Rodano-Alpeak
Departamendua	Cantal
Barruti	Mauriaceko barrutia
Kantonamendu	canton of Pleaux
Izen ofiziala	Ally
Posta kodea	15700
Geografia
Koordenatuak	45°10′27″N 2°18′55″E
Azalera	23,11 km²
Altitudea	720 m, 471 m, 810 m eta 688 m
Mugakideak	Barriac-les-Bosquets, Brageac, Chaussenac, Drugeac, Escorailles, Mauriac, Pleaux, Sainte-Eulalie eta Le Vigean
Demografia
Biztanleria	594 (2023ko urtarrilaren 1a)
314 (%52,7)   (%47,3) 282
Dentsitatea	26 bizt/km²
Informazio gehigarria
Sorrera	1973ko urtarrilaren 1a

Ali (okzitanieraz Ali, frantsesez eta ofizialki: Ally) Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Cantal departamenduan dago, Auvernia-Rodano-Alpeak eskualdean. Azken erroldaren arabera 594 biztanle zituen 23,1 km²-ko azaleran.

Geografia

Udalerri mugakideak

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Barriac-les-Bosquets, Brageac, Chaussenac, Drugeac, Escorailles, Mauriac, Pleaux, Sainte-Eulalie eta Le Vigean.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa

Ally

Escorailles (1,3 km)

Chaussenac (2,8 km)

Brageac (3,9 km)

Mauriac (5,2 km)

Barriac-les-Bosquets (5,5 km)

Drugeac (5,7 km)

Klima

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak mendiko klima du. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Cfb motakoa da: klima epela, uda freskoa, sasoi lehorrik gabe. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria mendiko klima du, eta Massif Centraleko mendebaldea eta ipar-mendebaldeako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: urteko prezipitazioa 900-1500 mm artekoa, gehiena udazkenean eta neguan). RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H1c zonan dago.

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 9,5 °C-koa da, 6,2 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 1329 mm-koa da, urtarrilean 12,9 euri-egun eta uztailean 8,2 egun izanik. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Mauriac_(Cantal) udalerrian dago, 5,6 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 10,6 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 1129,4 mm-koa delarik. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 37,6 °C-koa da, 2019ko uztailaren 24an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -15,3 °C-koa da, 2012ko otsailaren 9an lortua.

Demografia

Biztanleria

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:

Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022 Guztira: 282 gizon, 314 emakume
% Gizonak Adina Emakumeak % 1.77   95+   3.18 1.77   90-94   1.59 8.51   85-89   7.64 3.55   80-84   15.29 6.74   75-79   7.64 3.55   70-74   4.46 10.28   65-69   13.69 6.74   60-64   2.87 12.06   55-59   3.18 1.77   50-54   5.10 3.90   45-49   3.18 6.03   40-44   3.50 6.03   35-39   7.01 7.45   30-34   3.50 3.55   25-29   1.59 0.00   20-24   0.00 0.00   15-19   5.41 6.03   10-14   3.50 6.03   5-9   1.91 4.26   0-4   5.73
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta.

Hazkunde begetatiboa

Urtea	2008	2009	2010	2011	2012	2013	2014	2015	2016	2017	2018	2019	2020	2021	2022	2023	2024	2025
Hazkunde begetatiboa	−5	−11	−9	−5	−4	−6	−18	−23	−10	−28	−17	−16	−17	−18	−18	−17	−14	−19
Jaiotzak	6	3	2	6	5	7	2	4	4	2	3	2	1	0	5	4	2	3
Heriotzak	11	14	11	11	9	13	20	27	14	30	20	18	18	18	23	21	16	22

Honakoa hazkunde begetatiboa erakusten duen grafiko bat da, hau da, urte batean jaiotakoei hildakoak kentzearen emaitza. Datuak INSEE erakundeak eskaintzen ditu eta Wikimedia Commonsen daude eskuragarri. Aldaketaren bat egin behar bada, bertan egin beharko da.

Familiak eta etxeguneak

2023 erroldaren arabera, Ally udalerrian 550 biztanle zeuden eta 284 elkarbizitza unitate, hau da, 1,94 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena kide bakarreko elkarbizitza-unitateak ziren (% 38,7), Metropolitar Frantziako batez bestekoaren azpitik (% 39,2).

550biztanle

284elkarbizitza-unitate

1,94lagun elkarbizitza-unitateko

169familia

Udalerria

% 19

% 35

% 39

Metropolitar Frantzia

% 24

% 26

% 10

% 39

Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 169 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (100). Guraso bakarreko 15 familietatik 5etan ama zen guraso bakarra. 115 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 21k seme-alaba bakarra zuten etxean, 27k bi, eta 6k hiru edo gehiago.

100

54

15

Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra

25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean115

Seme-alaba bat21

Bi seme-alaba27

Hiru seme-alaba6

Lau edo gehiago0

15 urte edo gehiago zituzten 529 biztanle zeuden. Horien artean 15-24 urtekoen % 3,2 bizi zen bakarrik eta 80 urte edo gehiagokoen % 28,1. Bikotean bizitzea ohikoagoa zen talde guztietan, 25-39 urteko taldean jotzen zuen gailurra (% 80,3). 80 urte edo gehiagoko 89 biztanleetatik 54 baino ez ziren elkarbizitza-unitateetan bizi; gainerako 35 kolektibitateren batean.

Bakarrik bizi da

15-24% 3

25-39% 12

40-54% 15

55-64% 25

65-79% 24

80 +% 28

Bikotean bizi da

15-24% 23

25-39% 80

40-54% 71

55-64% 64

65-79% 64

80 +% 31

15 urte edo gehiagoko biztanleen % 44,4 ezkonduta zegoen, eta beste % 14,0 bikotean bizi zen ezkondu gabe (% 8,7 izatezko bikotean eta % 5,3 PACS bidez lotuta). % 19,1 ezkongabeak ziren, % 16,8 alargunak eta % 5,7 dibortziatuak.

Ezkonduta% 44,4

Ezkongabea% 19,1

Alarguna% 16,8

Izatezko bikotean% 8,7

Dibortziatuta% 5,7

PACS bidez lotuta% 5,3

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 50,0), eskulangileak (% 10,9), nekazariak (% 10,6), enplegatuak (% 9,2). Talde nagusia (erretiratuak, % 50,0) Cantal departamenduko batez bestekoaren (% 39,0) gainetik dago. 30 elkarbizitza-unitatetan nekazari bat zen erreferentziazko pertsona (% 10,6).

Udalerria

% 11

% 9

% 11

% 50

Cantal

% 12

% 15

% 13

% 39

Metropolitar Frantzia

% 13

% 16

% 15

% 14

% 30

NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

Taula osoa: elkarbizitza-unitateak eta familiak, 2023

	Kopurua	%
Elkarbizitza-unitateak
Seme-alabekin bizi ziren bikoteak	54	% 19,0
Etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak	100	% 35,2
Guraso bakarrekoak	15	% 5,3
Kide bakarrekoak	110	% 38,7
Bestelakoak	5	% 1,8
Familiak
Seme-alabarik gabeko bikoteak	100	% 59,2
Seme-alabadun bikoteak	54	% 32,0
Guraso bakarrekoak	15	% 8,9
25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean	115	% 68,0
Seme-alaba bat	21	% 12,4
Bi seme-alaba	27	% 16,0
Hiru seme-alaba	6	% 3,6
Lau seme-alaba edo gehiago	0	% 0,0
Egoera zibila (15 urte edo gehiago)
Ezkonduta	235	% 44,4
Izatezko bikotean	46	% 8,7
PACS bidez lotuta	28	% 5,3
Ezkongabea	101	% 19,1
Alarguna	89	% 16,8
Dibortziatuta	30	% 5,7
Erreferentziazko pertsonaren lanbidea
Nekazariak	30	% 10,6
Artisau, merkatari eta enpresa-buruak	11	% 3,9
Goi-mailako langileak	19	% 6,7
Erdi-mailako lanbideak	15	% 5,3
Enplegatuak	26	% 9,2
Eskulangileak	31	% 10,9
Erretiratuak	142	% 50,0
Bestelakoak	10	% 3,5
Iturria: INSEE, RP2023.

Etxebizitza

2023 erroldaren arabera, udalerrian 459 etxebizitza zeuden. Horietatik 283 egoitza nagusi ziren, 126 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 51 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (427), eta apartamentuak gutxi ziren (28). Egoitza nagusietatik 230 beren jabearen bizilekuak ziren, 47 alokairuan zeuden, 9 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 6 doan lagata.

459etxebizitza

283egoitza nagusi

427etxe

28apartamentu

Etxebizitza multzoa

283

126

51

Egoitza nagusia (283)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (126)Hutsik (51)

Etxe mota

427

Etxea (427)Apartamentua (28)

Jabetza egoera

230

47

Jabeak (230)Alokairuan (47)HLM (9)Doan lagata (6)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1919 aurretik artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (112).

Eraikuntza garaia

1919 aurretik112

1919-194546

1946-197037

1971-199037

1991-200520

2006-202025

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (153). 140 etxebizitzatan berogailu mota "bestelakoa" erabiltzen zen, INSEEk gehiago zehazten ez duena. 189 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 132 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 117tan bi edo gehiago.

Gela kopurua

1 gela2

2 gela10

3 gela44

4 gela73

5 gela edo gehiago153

Berogailu mota

77

55

140

Gas sarea (1)Fuel-olioa (77)Elektrizitatea (55)Gas botila (10)Bestelakoak (140)

Aparkalekua eta ibilgailuak

189aparkalekua

132ibilgailu 1

117ibilgailu 2+

Taula osoa: etxebizitzak, 2023

	Kopurua	%
Etxebizitza multzoa
Egoitza nagusia	283	% 61,7
Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa	126	% 27,5
Hutsik	51	% 11,1
Etxe mota
Etxeak	427	% 93,0
Apartamentuak	28	% 6,1
Gela kopurua (egoitza nagusiak)
1 gela	2	% 0,7
2 gela	10	% 3,5
3 gela	44	% 15,5
4 gela	73	% 25,8
5 gela edo gehiago	153	% 54,1
Eraikuntza garaia (egoitza nagusiak)
1919 aurretik	112	% 39,6
1919-1945	46	% 16,3
1946-1970	37	% 13,1
1971-1990	37	% 13,1
1991-2005	20	% 7,1
2006-2020	25	% 8,8
Jabetza egoera (egoitza nagusiak)
Jabeak	230	% 81,3
Alokairuan	47	% 16,6
HLM	9	% 3,2
Doan lagata	6	% 2,1
Berogailu mota (egoitza nagusiak)
Gas sarea	1	% 0,4
Fuel-olioa	77	% 27,2
Elektrizitatea	55	% 19,4
Gas botila	10	% 3,5
Bestelakoak	140	% 49,5
Aparkalekua eta ibilgailuak (egoitza nagusiak)
Aparkalekua	189	% 66,8
Ibilgailu bat	132	% 46,6
Bi ibilgailu edo gehiago	117	% 41,3
Iturria: INSEE, RP2023.

Ekonomia

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 285 biztanleetatik 217 aktibo ziren (% 76,1), horietako 194 lanean (% 68,1) eta 23 langabezian (aktiboen % 10,6).

28515-64 urteko biztanle

% 76,1aktibo

% 68,1lanean

% 10,6langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 51,6

25-54 urte% 94,6

55-64 urte% 57,9

Gizonak% 73,7

Emakumeak% 78,9

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 33,3

BEPC, brebeta% 22,2

CAP-BEP% 8,2

Batxilergoa% 8,5

Goi-mailako +2% 7,4

Goi-mailako +3/4% 10,0

Goi-mailako +5% 12,5

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 10,6). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

68 ez-aktibotik 13 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 19,1), 32 erretiraturik zeuden (% 47,1) eta 24 bestelako ez-aktibo ziren (% 35,3).

Ez-aktiboak

% 19

% 47

% 35

Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria

% 23

% 14

% 17

% 20

% 20

NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 129 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 194 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.

129enplegu udalerrian

% 60,5soldatapeko

% 39,5ez-soldatapeko

NekazaritzaIndustriaEraikuntzaMerkataritza/zerbitzuakAdministrazioa/hezkuntza/osasuna

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 23.630 eurokoa zen.

23.630 €diru-sarreren mediana▼ Dep.: 24.820 €

Departamenduarekiko konparaketa xehea

Pobrezia-tasa adinaren arabera (departamendua)

18 urtez azpiko% 17,9

18-29 urte% 17,0

30-39 urte% 13,0

40-49 urte% 14,0

50-64 urte% 13,0

65-74 urte% 10,5

75 urte eta gehiago% 12,0

Pobrezia-tasa etxebizitza-erregimenaren arabera (departamendua)

Jabeak% 7,9

Errentariak% 27,7

Eskuragarri dagoen errentaren osaera (departamendua)

INSEEk «eskuragarri dagoen errenta» horrela eraikitzen du: jarduera-errenta + pentsioak + ondarea + gizarte-prestazioak (batuz % 100 baino gehiago ematen dute) ken zuzeneko zergak (batez ere errentaren gaineko zerga).

Jarduera-errenta% 60,0

Pentsio/erretiroak% 35,1

Ondarea, bestelakoak% 13,8

Gizarte-prestazioak% 4,5

Zuzeneko zergak−% 13,4

Jarduera-errenta zatitzen bada: soldatak % 50,7, ez-soldatapekoen errenta % 7,7, langabezia-sariak % 1,5.

Ekonomia jarduerak

2007an zeuden 34 komertzioetatik, 1 janari enpresa zen, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen, 10 eraikuntza enpresak ziren, 6 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 2 garraio enpresak ziren, 2 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 3 zerbitzu enpresak ziren, 7 administrazio publikoko enpresak ziren eta 2 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.

2009an zeuden norbanakoentzako 15 zerbitzu publikoetatik, 1 posta bulegoa zen, 4 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 1 igeltseroa, 1 margolaria, 1 zurgina, 2 iturginak, 2 argiketariak, 1 ile apaindegia, 1 jatetxe eta 1 apaindegia.

2009an zeuden 3 establezimendu komertzialetatik, 1 120 m² baino gutxiagoko denda zen, 1 okindegi zen eta 1 harategia zen.

2000. urtean Ally udalerrian 42 nekazaritza-ustiategi zeuden, 1.980 hektarea erabiltzen.

Hezkuntza eta osasun ekipamenduak

2009an botika 1 eta anbulantzia 1 bat zegoen.

2009an lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.

Kanpo estekak

• (Frantsesez)Résumé statistique INSEEren udalerriko estatistiken laburpena.
• (Frantsesez)Évolution et structure de la population INSEEren udalerriko datuen fitxa.
• (Frantsesez)France par comune Frantziako udalerri guztietako datu zehatzak mapa baten bitartez eskuragarri.

• Datuak: Q274361
• Multimedia: Ally (Cantal) / Q274361