Edukira joan

Andrézieux-Bouthéon

Andrézieux-Bouthéon
Frantziako udalerria
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Auvernia-Rodano-Alpeak
Departamendua Loira
BarrutiMontbrisoneko barrutia
Kantonamenducanton of Saint-Galmier
Izen ofizialaAndrézieux-Bouthéon
Andrèsiô-Botion
Posta kodea42160
Geografia
Koordenatuak45°31′34″N 4°15′37″E / 45.5261°N 4.2603°E / 45.5261; 4.2603
Mapa
Azalera16,28 km²
Altitudea353 m, 435 m eta 390 m
MugakideakVeauchette, Veauche, Bonson, La Fouillouse, Saint-Bonnet-les-Oules, Saint-Cyprien eta Saint-Just-Saint-Rambert
Demografia
Biztanleria10.425 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 5.388 (%52,1) (%47,9) 4.953 alt_right
Dentsitatea640 bizt/km²
Informazio gehigarria
Sorrera1965eko urtarrilaren 23a
Hiri senidetuakMaia, Neu-Isenburg eta Ungheni
andrezieux-boutheon.com

Andrézieux-Bouthéon Frantziako udalerri bat da,Loira departamenduan dagoena, Auvernia-Rodano-Alpeak eskualdean. Azken erroldaren arabera 10.425 biztanle zituen 16,3 km²-ko azaleran.

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Veauchette, Veauche, Bonson, La Fouillouse, Saint-Bonnet-les-Oules, Saint-Cyprien eta Saint-Just-Saint-Rambert.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Andrézieux-BouthéonAndrézieux-Bouthéon
Població amb 2352 habitants (2000)Saint-Cyprien (2,1 km)
Població amb 3695 habitants (2000)Bonson (3,3 km)
Població amb 848 habitants (2000)Veauchette (4,1 km)
Població amb 8307 habitants (2000)Veauche (4,4 km)
Població amb 4326 habitants (2000)La Fouillouse (5,5 km)

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak Erdialdeko eta Iparraldeko lautaden klima ozeaniko degradatua du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Cfa motakoa da: klima epela, uda beroa, sasoi lehorrik gabe[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria mendiko klima du, eta Massif Centraleko ipar-ekialdeako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: urteko prezipitazioa 800-1200 mm artekoa, urte osoan ondo banatuta)[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H1c zonan dago[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 10,9 °C-koa da, 16,9 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 685 mm-koa da, urtarrilean 8,2 euri-egun eta uztailean 6,6 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, udalerrian bertan dagoen Météo-France estazioan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 11,9 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 728,3 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 41,1 °C-koa da, 2015ko uztailaren 7an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -25,6 °C-koa da, 1971ko urtarrilaren 4an lortua[oh 1][5].

Météo-Franceren SIM analisiaren arabera, udalerriari dagokion sare-puntuan 1991–2020 aldiko urteko batez besteko tenperatura 11,6 °C-koa da.[oh 2] Hilabeterik beroena uztaila da (20,7 °C) eta hotzena urtarrila (3,4 °C). Urteko prezipitazioa 699 mm-koa da; hilabeterik euritsuena maiatza da (77 mm) eta lehorrena otsaila (32 mm).[6]

1959–2025 aldian, urteko batez besteko tenperaturak hamarkadako 0,35 °C-ko gorako joera izan du. Azken hamar urteak (2016–2025) 1961–1990 aldiko batez bestekoa (10,4 °C) baino 1,8 °C beroagoak izan dira. Seriako bost urte beroenak 2000tik aurrerakoak dira: 2014, 2018, 2020, 2022 eta 2023. Urterik beroena 2022 izan zen (12,9 °C) eta hotzena 1963 (9,2 °C).[6]

    Datu klimatikoak (Andrézieux-Bouthéon)    
 Hila   Urt   Ots   Mar   Api   Mai   Eka   Uzt   Abu   Ira   Urr   Aza   Abe   Urtekoa 
Batez besteko tenperatura (ºC) 3.4 4.0 7.5 10.6 14.8 18.7 20.7 20.2 15.8 12.0 7.1 4.2 11.6
Pilatutako prezipitazioa (mm) 39 32 35 53 77 74 73 69 66 72 69 40 699
Iturria: Météo-France, SIM: 1991–2020 normalak, udalerriari dagokion sare-puntua
Berotze-marrak, 1959–2025
Marra bakoitza urte bat da; kolorea, urteko batez besteko tenperatura 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (10,4 °C).
195919922025
hotzagoabatez bestekoaberoagoa
Hileko batez besteko tenperatura: lehen eta orain
UrtOtsMarApiMaiEkaUztAbuIraUrrAzaAbe
+0,9+0,2+1,4+1,6+1,7+2,0+1,3+1,6+0,1+0,7+0,9+1,2
1961–19901991–2020Behekoa: aldea (°C). Eskala: 0 / 25 °C.
Urteko tenperaturaren anomalia, 1959–2025
°C, 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (10,4 °C)
+3 °C−3 °C
195919922025
batez bestekoa baino beroagoahotzagoa

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[7]

BiztanleriaUrtea0200040006000800010.00012.00018301860189019201950198020102040BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 4.953 gizon, 5.388 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.18
 
95+
 
0.28
0.28
 
90-94
 
0.95
1.23
 
85-89
 
2.93
1.62
 
80-84
 
2.78
4.46
 
75-79
 
4.92
4.44
 
70-74
 
6.24
4.89
 
65-69
 
6.66
5.05
 
60-64
 
4.77
6.52
 
55-59
 
5.38
6.30
 
50-54
 
6.64
7.17
 
45-49
 
6.29
5.01
 
40-44
 
6.53
7.15
 
35-39
 
5.20
5.19
 
30-34
 
5.79
6.60
 
25-29
 
5.01
6.88
 
20-24
 
4.51
7.59
 
15-19
 
7.09
6.82
 
10-14
 
6.33
7.31
 
5-9
 
6.70
5.31
 
0-4
 
4.99
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[8].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Andrézieux-Bouthéon udalerrian 10.015 biztanle zeuden eta 4.462 elkarbizitza unitate[oh 3], hau da, 2,24 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena kide bakarreko elkarbizitza-unitateak ziren (% 35,7), Metropolitar Frantziako batez bestekoaren azpitik (% 39,2).[10]

10.015biztanle
4.462elkarbizitza-unitate
2,24lagun elkarbizitza-unitateko
2.844familia
Udalerria
% 27
% 27
% 10
% 36
Metropolitar Frantzia
% 24
% 26
% 10
% 39
Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 2.844 familia zeuden, eta horien artean seme-alabak etxean zituzten bikoteak ziren ugarienak (1.197). Guraso bakarreko 451 familietatik 378etan ama zen guraso bakarra. 1.334 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 640k seme-alaba bakarra zuten etxean, 511k bi, eta 359k hiru edo gehiago. Seme-alabadun 1.197 bikoteetatik 127tan (% 10,6) seme-alabaren bat bikotekide baten aurreko harreman batekoa zen.[10]

1.196
1.197
451
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra
25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean1.334
Seme-alaba bat640
Bi seme-alaba511
Hiru seme-alaba265
Lau edo gehiago94

15 urte edo gehiago zituzten 8.532 biztanle zeuden. Horien artean 15-24 urtekoen % 5,0 bizi zen bakarrik eta 80 urte edo gehiagokoen % 45,7. Bikotean bizitzea ohikoagoa zen talde guztietan, 40-54 urteko taldean jotzen zuen gailurra (% 70,3). 80 urte edo gehiagoko 589 biztanleetatik 526 baino ez ziren elkarbizitza-unitateetan bizi; gainerako 63 kolektibitateren batean.[10]

Bakarrik bizi da
15-24% 5
25-39% 12
40-54% 14
55-64% 24
65-79% 30
80 +% 46
Bikotean bizi da
15-24% 12
25-39% 68
40-54% 70
55-64% 68
65-79% 66
80 +% 45

15 urte edo gehiagoko biztanleen % 44,0 ezkonduta zegoen, eta beste % 14,8 bikotean bizi zen ezkondu gabe (% 8,5 izatezko bikotean eta % 6,3 PACS bidez lotuta). % 26,1 ezkongabeak ziren, % 6,9 alargunak eta % 8,3 dibortziatuak.[10]

Ezkonduta% 44,0
Ezkongabea% 26,1
Izatezko bikotean% 8,5
Dibortziatuta% 8,3
Alarguna% 6,9
PACS bidez lotuta% 6,3

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 33,4), eskulangileak (% 19,5), erdi-mailako lanbideak (% 14,7), enplegatuak (% 11,9). Talde nagusia (erretiratuak, % 33,4) Loira departamenduko batez bestekoaren (% 33,7) azpitik dago. Ez zen nekazaririk erregistratu erreferentziazko pertsona gisa.[10]

Udalerria
% 11
% 15
% 12
% 19
% 33
Loira
% 9
% 15
% 14
% 16
% 34
Metropolitar Frantzia
% 13
% 16
% 15
% 14
% 30
NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

2023 erroldaren arabera, udalerrian 4.951 etxebizitza zeuden. Horietatik 4.463 egoitza nagusi ziren, 58 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 430 hutsik zeuden. Apartamentuak ziren nagusi (2.680), etxeak baino gehiago (2.260). Egoitza nagusietatik 2.420 beren jabearen bizilekuak ziren, 1.961 alokairuan zeuden, 891 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 82 doan lagata.[11]

4.951etxebizitza
4.463egoitza nagusi
2.260etxe
2.680apartamentu

Etxebizitza multzoa

4.463
430
Egoitza nagusia (4.463)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (58)Hutsik (430)

Etxe mota

2.260
2.680
Etxea (2.260)Apartamentua (2.680)

Jabetza egoera

2.420
1.961
891
Jabeak (2.420)Alokairuan (1.961)HLM (891)Doan lagata (82)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1971-1990 artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (1.679).[11]

Eraikuntza garaia

1919 aurretik200
1919-1945222
1946-1970697
1971-19901.679
1991-2005560
2006-2020853

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (1.623). Gas sarea zen berogailu mota nagusia (2.549 etxebizitzatan). 2.903 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 2.070 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 1.825tan bi edo gehiago.[11]

Gela kopurua

1 gela52
2 gela443
3 gela1.083
4 gela1.263
5 gela edo gehiago1.623

Berogailu mota

2.549
922
770
Gas sarea (2.549)Fuel-olioa (200)Elektrizitatea (922)Gas botila (22)Bestelakoak (770)

Aparkalekua eta ibilgailuak

2.903aparkalekua
2.070ibilgailu 1
1.825ibilgailu 2+

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 6.236 biztanleetatik 4.664 aktibo ziren (% 74,8), horietako 4.194 lanean (% 67,3) eta 470 langabezian (aktiboen % 10,1).

6.23615-64 urteko biztanle
% 74,8aktibo
% 67,3lanean
% 10,1langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 49,0
25-54 urte% 88,2
55-64 urte% 60,7
Gizonak% 78,5
Emakumeak% 71,1

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 21,1
BEPC, brebeta% 14,6
CAP-BEP% 12,0
Batxilergoa% 9,9
Goi-mailako +2% 5,7
Goi-mailako +3/4% 6,0
Goi-mailako +5% 2,9

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 10,1). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

1.572 ez-aktibotik 596 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 37,9), 302 erretiraturik zeuden (% 19,2) eta 674 bestelako ez-aktibo ziren (% 42,9).

Ez-aktiboak

% 38
% 19
% 43
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria[oh 4]

% 18
% 26
% 21
% 27
NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 13.032 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 4.194 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 5]

13.032enplegu udalerrian
% 91,6soldatapeko
% 8,4ez-soldatapeko
NekazaritzaIndustriaEraikuntzaMerkataritza/zerbitzuakAdministrazioa/hezkuntza/osasuna

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 24.690 eurokoa zen, eta biztanleen % 18 pobrezian bizi zen (bizimoduaren medianaren % 60tik behera).

24.690 €diru-sarreren mediana▼ Dep.: 24.800 €
% 18,0pobrezia-tasa▲ Dep.: % 16,8

Ekonomia jarduerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an zeuden 798 komertzioetatik, 7 erauzte enpresak ziren, 12 janari enpresak ziren, 9 material elektrikoaren fabrikazioko enpresak ziren, 4 garraiorako elementuen fabrikazioko enpresak ziren, 62 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 115 eraikuntza enpresak ziren, 183 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 32 garraio enpresak ziren, 32 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 16 informazio eta komunikazio enpresak ziren, 53 finantziazio enpresak ziren, 50 higiezinen enpresak ziren, 102 zerbitzu enpresak ziren, 82 administrazio publikoko enpresak ziren eta 39 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.[12]

2009an zeuden norbanakoentzako 192 zerbitzu publikoetatik, 2 lan bilaketa bulegoak ziren, 1 jendarmeria, 2 posta bulegoak, 12 banku bulegoak, 1 funeraria, 14 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 3 ibilgailuen ikuskaritza teknikoko lekuak, 3 ibilgailuen alokairu bulegoak, 3 autoeskolak, 18 igeltseroak, 24 margolariak, 14 zurginak, 18 iturginak, 9 argiketariak, 3 eraikuntza enpresak, 12 ile apaindegiak, 1 albaitaria, 10 aldi baterako lan enpresak, 23 jatetxeak, 12 higiezinen agentziak, 3 tintoreriak eta 4 apaindegiak.[13]

2009an zeuden 63 establezimendu komertzialetatik, 1 hipermerkatu zen, 1 supermerkatua zen, 1 brikolaje denda handia zen, 1 120 m2 baino gehiagoko denda zen, 1 120 m2 baino gutxiagoko denda zen, 8 okindegiak, 3 harategiak, 4 liburu dendak, 15 arropa dendak, 3 etxerako tresna dendak, 1 zapata-denda zen, 1 elektrotresna denda zen, 10 altzari dendak, 7 kirol-dendak, 2 drogeria, 1 lurrin-denda zen, 1 bitxi-denda zen eta 2 lore-dendak ziren.[14]

2000. urtean Andrézieux-Bouthéon udalerrian 15 nekazaritza-ustiategi zeuden, 240 hektarea erabiltzen.[15]

Hezkuntza eta osasun ekipamenduak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2009an 3 botika eta anbulantzia 1 bat zegoen.

2009an 3 haur-eskola eta 5 lehen-hezkuntzako eskola zegoen. Andrézieux-Bouthéon udalerrian1 Bigarren Hezkuntzako ikastetxea, 1hezkuntza orokorreko lizeoa eta 1lizeo teknologikoaBigarren Hezkuntzako ikastetxeetan 847 ikasle zeuden, Hezkuntza orokorreko lizeoetan ez zegoen 1.273 eta lizeo teknologikoetan 332.

  1. ↑ Estazioko erregistroak 1946ko apirilaren 1an eta 2026ko irailaren 20an artekoak dira.
  2. ↑ Météo-Franceren SIM (Safran-Isba) analisiak Frantzia metropolitarra 8 km-ko sareta batean hartzen du. Hemengo balioak udalerriaren erditik 5,1 km-ra dagoen sare-puntukoak dira, ez estazio jakin batekoak. Serie hauek ez daude homogeneizatuta: estazio-sarearen aldaketek joera luzeetan eragina izan dezakete.
  3. ↑ INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  4. ↑ Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.
  5. ↑ Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501  doi:10.4000/cybergeo.23155..
  2. ↑ (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116  doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012..
  3. ↑ (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
  4. ↑ (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.
  5. 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Saint-Étienne-Bouthéon », fiche climatologique. .
  6. 1 2 (Frantsesez) Données changement climatique - SIM quotidienne. Météo-France.
  7. ↑ Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
  8. ↑ «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
  9. ↑ (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: 2016ko abuztuaren 10a).
  10. 1 2 3 4 5 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  11. 1 2 3 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  12. ↑ Créations et stock d'établissements par commune en 2009
  13. ↑ Nombre d'équipements des services aux particuliers
  14. ↑ Nombre d'équipements et de services dans le domaine du commerce en 2009
  15. ↑ Exploitations agricoles

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]