Edukira joan

Dun-sur-Auron

Dun-sur-Auron
Frantziako udalerria
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Erdialdea-Loira Harana
DepartamenduaCher
AlkateaLouis Cosyns
Izen ofizialaDun-sur-Auron
Dun-le-Roi
Dun-sur-Auron
Posta kodea18130
Geografia
Koordenatuak46°53′05″N 2°34′18″E / 46.8847°N 2.5717°E / 46.8847; 2.5717
Mapa
Azalera50,09 km²
Altitudea151 m, 188 m eta 169 m
MugakideakBussy, Cogny, Contres, Parnay, Saint-Denis-de-Palin, Saint-Germain-des-Bois, Verneuil eta Vornay
Demografia
Biztanleria3.524 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 1.846 (%51,9) (%48,1) 1.713 alt_right
Dentsitatea70 bizt/km²
dun-sur-auron.fr

Dun-sur-Auron Frantziako udalerri bat da, Cher departamenduan dagoena, Erdialdea-Loira Harana eskualdean. Azken erroldaren arabera 3.524 biztanle zituen 50,1 km²-ko azaleran.

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Bussy, Cogny, Contres, Parnay, Saint-Denis-de-Palin, Saint-Germain-des-Bois, Verneuil eta Vornay.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Dun-sur-AuronDun-sur-Auron
Població amb 368 habitants (2000)Bussy (4,0 km)
Població amb 62 habitants (2000)Parnay (4,2 km)
Població amb 37 habitants (2000)Cogny (6,4 km)
Població amb 29 habitants (2000)Contres (6,8 km)
Població amb 106 habitants (2000)Lantan (7,1 km)

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak Erdialdeko eta Iparraldeko lautaden klima ozeaniko degradatua du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Cfb motakoa da: klima epela, uda freskoa, sasoi lehorrik gabe[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria klima ozeaniko aldatua du, eta Massif Centraleko erdialdea eta ipar-hegal aurrekoetako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: aire lehorra udan, eguzkialdi ona)[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H2b zonan dago[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 11,1 °C-koa da, 3,3 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 764 mm-koa da, urtarrilean 11,5 euri-egun eta uztailean 7,6 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, udalerrian bertan dagoen Météo-France estazioan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 12 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 785,3 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 42,2 °C-koa da, 2003ko abuztuaren 5an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -24,1 °C-koa da, 1985ko urtarrilaren 16an lortua[oh 1][5].

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[6]

BiztanleriaUrtea25003000350040004500500055001750180018501900195020002050BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 1.713 gizon, 1.846 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.29
 
95+
 
1.63
1.52
 
90-94
 
1.95
2.69
 
85-89
 
4.50
3.91
 
80-84
 
6.77
2.10
 
75-79
 
4.50
7.59
 
70-74
 
6.12
8.41
 
65-69
 
6.61
6.83
 
60-64
 
7.69
8.70
 
55-59
 
5.53
5.66
 
50-54
 
6.88
8.23
 
45-49
 
7.91
4.03
 
40-44
 
6.23
3.33
 
35-39
 
3.95
6.83
 
30-34
 
3.85
5.60
 
25-29
 
5.96
3.04
 
20-24
 
2.28
8.00
 
15-19
 
4.93
5.95
 
10-14
 
4.55
4.20
 
5-9
 
4.01
3.09
 
0-4
 
4.17
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[7].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Dun-sur-Auron udalerrian 3.302 biztanle zeuden eta 1.681 elkarbizitza unitate[oh 2], hau da, 1,96 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena kide bakarreko elkarbizitza-unitateak ziren (% 42,5), Metropolitar Frantziako batez bestekoaren gainetik (% 39,2).[9]

3.302biztanle
1.681elkarbizitza-unitate
1,96lagun elkarbizitza-unitateko
948familia
Udalerria
% 18
% 27
% 12
% 42
Metropolitar Frantzia
% 24
% 26
% 10
% 39
Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 948 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (447). Guraso bakarreko 205 familietatik 153etan ama zen guraso bakarra. 519 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 211k seme-alaba bakarra zuten etxean, 179k bi, eta 39k hiru edo gehiago. Seme-alabadun 295 bikoteetatik 59tan (% 20,0) seme-alabaren bat bikotekide baten aurreko harreman batekoa zen.[9]

447
295
205
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra
25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean519
Seme-alaba bat211
Bi seme-alaba179
Hiru seme-alaba22
Lau edo gehiago17

15 urte edo gehiago zituzten 3.076 biztanle zeuden. Horien artean 15-24 urtekoen % 9,0 bizi zen bakarrik eta 80 urte edo gehiagokoen % 33,5. Bikotean bizitzea ohikoagoa zen talde guztietan, 25-39 urteko taldean jotzen zuen gailurra (% 65,2). 80 urte edo gehiagoko 355 biztanleetatik 259 baino ez ziren elkarbizitza-unitateetan bizi; gainerako 96 kolektibitateren batean.[9]

Bakarrik bizi da
15-24% 9
25-39% 14
40-54% 19
55-64% 26
65-79% 30
80 +% 34
Bikotean bizi da
15-24% 11
25-39% 65
40-54% 62
55-64% 58
65-79% 58
80 +% 37

15 urte edo gehiagoko biztanleen % 38,1 ezkonduta zegoen, eta beste % 15,8 bikotean bizi zen ezkondu gabe (% 11,0 izatezko bikotean eta % 4,8 PACS bidez lotuta). % 27,5 ezkongabeak ziren, % 10,8 alargunak eta % 7,8 dibortziatuak.[9]

Ezkonduta% 38,1
Ezkongabea% 27,5
Izatezko bikotean% 11,0
Alarguna% 10,8
Dibortziatuta% 7,8
PACS bidez lotuta% 4,8

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 40,2), eskulangileak (% 17,8), enplegatuak (% 17,1), erdi-mailako lanbideak (% 13,0). Talde nagusia (erretiratuak, % 40,2) Cher departamenduko batez bestekoaren (% 37,5) gainetik dago. 5 elkarbizitza-unitatetan nekazari bat zen erreferentziazko pertsona (% 0,3).[9]

Udalerria
% 13
% 17
% 18
% 40
Cher
% 14
% 15
% 15
% 38
Metropolitar Frantzia
% 13
% 16
% 15
% 14
% 30
NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

2023 erroldaren arabera, udalerrian 2.064 etxebizitza zeuden. Horietatik 1.674 egoitza nagusi ziren, 67 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 323 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (1.949), eta apartamentuak gutxi ziren (110). Egoitza nagusietatik 1.213 beren jabearen bizilekuak ziren, 426 alokairuan zeuden, 67 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 35 doan lagata.[10]

2.064etxebizitza
1.674egoitza nagusi
1.949etxe
110apartamentu

Etxebizitza multzoa

1.674
323
Egoitza nagusia (1.674)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (67)Hutsik (323)

Etxe mota

1.949
Etxea (1.949)Apartamentua (110)

Jabetza egoera

1.213
426
Jabeak (1.213)Alokairuan (426)HLM (67)Doan lagata (35)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1971-1990 artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (452).[10]

Eraikuntza garaia

1919 aurretik378
1919-1945191
1946-1970270
1971-1990452
1991-2005189
2006-2020177

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (802). Elektrizitatea zen berogailu mota nagusia (703 etxebizitzatan). 1.131 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 821 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 683tan bi edo gehiago.[10]

Gela kopurua

1 gela13
2 gela102
3 gela302
4 gela456
5 gela edo gehiago802

Berogailu mota

325
228
703
399
Gas sarea (325)Fuel-olioa (228)Elektrizitatea (703)Gas botila (18)Bestelakoak (399)

Aparkalekua eta ibilgailuak

1.131aparkalekua
821ibilgailu 1
683ibilgailu 2+

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 1.940 biztanleetatik 1.442 aktibo ziren (% 74,3), horietako 1.328 lanean (% 68,5) eta 114 langabezian (aktiboen % 7,9).

1.94015-64 urteko biztanle
% 74,3aktibo
% 68,5lanean
% 7,9langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 52,8
25-54 urte% 88,4
55-64 urte% 56,9
Gizonak% 74,4
Emakumeak% 74,2

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 11,2
BEPC, brebeta% 18,3
CAP-BEP% 8,6
Batxilergoa% 7,6
Goi-mailako +2% 5,3
Goi-mailako +3/4% 3,8
Goi-mailako +5% 4,0

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 7,9). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

498 ez-aktibotik 132 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 26,5), 147 erretiraturik zeuden (% 29,5) eta 219 bestelako ez-aktibo ziren (% 44,0).

Ez-aktiboak

% 27
% 30
% 44
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria[oh 3]

% 25
% 35
% 28
NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 1.138 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 1.328 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 4]

1.138enplegu udalerrian
% 87,5soldatapeko
% 12,5ez-soldatapeko
NekazaritzaIndustriaEraikuntzaMerkataritza/zerbitzuakAdministrazioa/hezkuntza/osasuna

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 23.930 eurokoa zen, eta biztanleen % 14 pobrezian bizi zen (bizimoduaren medianaren % 60tik behera).

23.930 €diru-sarreren mediana▼ Dep.: 24.730 €
% 14,0pobrezia-tasa▼ Dep.: % 15,9

Ekonomia jarduerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an zeuden 177 komertzioetatik, 3 erauzte enpresak ziren, 6 janari enpresak ziren, 1 garraiorako elementuen fabrikazioko enpresa zen, 9 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 34 eraikuntza enpresak ziren, 46 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 5 garraio enpresak ziren, 12 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 2 informazio eta komunikazio enpresak ziren, 10 finantziazio enpresak ziren, 8 higiezinen enpresak ziren, 14 zerbitzu enpresak ziren, 14 administrazio publikoko enpresak ziren eta 13 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.[11]

2009an zeuden norbanakoentzako 70 zerbitzu publikoetatik, 1 Ogasun Publikoaren administrazio bulegoa zen, 1 jendarmeria, 1 posta bulegoa, 4 banku bulegoak, 1 funeraria, 6 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 1 ibilgailuen ikuskaritza teknikoko lekua, 1 autoeskola, 5 igeltseroak, 8 margolariak, 7 zurginak, 7 iturginak, 5 argiketariak, 6 ile apaindegiak, 2 albaitariak, 8 jatetxeak, 3 higiezinen agentziak, 1 tintoreria eta 2 apaindegiak.[12]

2009an zeuden 23 establezimendu komertzialetatik, 2 supermerkatuak, 1 120 m2 baino gehiagoko denda zen, 1 120 m2 baino gutxiagoko denda zen, 2 okindegiak, 3 harategiak, 1 liburu denda zen, 2 arropa dendak, 1 etxerako tresna denda zen, 1 zapata-denda zen, 2 elektrotresna dendak, 1 kirol-denda zen, 1 drogeria zen, 1 bitxi-denda zen eta 4 lore-dendak ziren.[13]

2000. urtean Dun-sur-Auron udalerrian 32 nekazaritza-ustiategi zeuden, 2.832 hektarea erabiltzen.[14]

Hezkuntza eta osasun ekipamenduak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2009an tratamendu luzeetarako ospitale 1 , psikiatriko 1 bat, 3 botika eta anbulantzia 1 bat zegoen.

2009an haur-eskola 1 eta 2 lehen-hezkuntzako eskola zegoen. Dun-sur-Auron udalerrian Bigarren Hezkuntzako ikastetxe bat zegoen 373 ikaslekin.

  1. Estazioko erregistroak 1984ko abenduaren 1an eta 2025ko urriaren 2an artekoak dira.
  2. INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  3. Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.
  4. Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501  doi:10.4000/cybergeo.23155..
  2. (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116  doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012..
  3. (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
  4. (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.
  5. 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Dun », fiche climatologique. .
  6. Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
  7. «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
  8. (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: Txantiloi:Gaurko data).
  9. 1 2 3 4 5 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  10. 1 2 3 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  11. Créations et stock d'établissements par commune en 2009
  12. Nombre d'équipements des services aux particuliers
  13. Nombre d'équipements et de services dans le domaine du commerce en 2009
  14. Exploitations agricoles

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]