Edukira joan

Grabels

Grabels
Frantziako udalerria
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Okzitania
Departamendua Hérault
AlkateaRené Revol (en) Itzuli
Izen ofizialaGrabels
Posta kodea34790
Geografia
Koordenatuak43°38′53″N 3°48′06″E / 43.6481°N 3.8017°E / 43.6481; 3.8017
Mapa
Azalera16,24 km²
Altitudea68 m, 50 m, 167 m eta 105 m
MugakideakCombaillaux, Juvignac, Montarnaud, Montpellier, Saint-Clément-de-Rivière, Saint-Gély-du-Fesc, Saint-Georges-d'Orques eta Vailhauquès
Demografia
Biztanleria9.092 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 4.750 (%52,4) (%47,6) 4.310 alt_right
Dentsitatea560 bizt/km²
ville-grabels.fr

Grabels (frantsesez eta ofizialki: Grabels) Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Hérault departamenduan dago, Okzitania eskualdean. Azken erroldaren arabera 9.092 biztanle zituen 16,24 km²-ko azaleran.

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Combaillaux, Juvignac, Montarnaud, Montpellier, Saint-Clément-de-Rivière, Saint-Gély-du-Fesc, Saint-Georges-d'Orques eta Vailhauquès.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
GrabelsGrabels
Població amb 6355 habitants (2000)Juvignac (4,0 km)
Població amb 1462 habitants (2000)Combaillaux (4,1 km)

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[1]

BiztanleriaUrtea0200040006000800010.0001750180018501900195020002050BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 4.310 gizon, 4.750 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.23
 
95+
 
0.21
0.46
 
90-94
 
0.95
1.28
 
85-89
 
1.47
1.28
 
80-84
 
2.32
3.36
 
75-79
 
2.11
4.06
 
70-74
 
4.21
4.52
 
65-69
 
5.05
6.96
 
60-64
 
6.00
6.84
 
55-59
 
5.58
6.73
 
50-54
 
6.74
5.92
 
45-49
 
6.21
7.89
 
40-44
 
5.26
8.35
 
35-39
 
7.47
7.31
 
30-34
 
9.16
6.73
 
25-29
 
7.26
7.54
 
20-24
 
7.79
4.99
 
15-19
 
5.58
5.34
 
10-14
 
5.89
5.45
 
5-9
 
5.26
4.76
 
0-4
 
5.47
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[2].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Grabels udalerrian 8.931 biztanle zeuden eta 4.321 elkarbizitza unitate[oh 1], hau da, 2,07 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena kide bakarreko elkarbizitza-unitateak ziren (% 40,7), Frantzia metropolitarreko batez bestekoaren gainetik (% 39,2).[4]

8.931biztanle
4.321elkarbizitza-unitate
2,07lagun elkarbizitza-unitateko
2.488familia
Udalerria
% 24
% 25
% 9
% 41
Metropolitar Frantzia
% 24
% 26
% 10
% 39
Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 2.488 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (1.068). Guraso bakarreko 387 familietatik 322etan ama zen guraso bakarra. 1.223 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 637k seme-alaba bakarra zuten etxean, 469k bi, eta 158k hiru edo gehiago. Seme-alabadun 1.033 bikoteetatik 94tan (% 9,1) seme-alabaren bat bikotekide baten aurreko harreman batekoa zen.[4]

1.068
1.033
387
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra
25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean1.223
Seme-alaba bat637
Bi seme-alaba469
Hiru seme-alaba119
Lau edo gehiago39

15 urte edo gehiago zituzten 7.523 biztanle zeuden. Horien artean 15-24 urtekoen % 24,3 bizi zen bakarrik eta 80 urte edo gehiagokoen % 31,2. Bikotean bizitzea ohikoagoa zen talde guztietan, 65-79 urteko taldean jotzen zuen gailurra (% 73,2). 80 urte edo gehiagoko 423 biztanleetatik 373 baino ez ziren elkarbizitza-unitateetan bizi; gainerako 50 kolektibitateren batean.[4]

Bakarrik bizi da
15-24% 24
25-39% 24
40-54% 20
55-64% 25
65-79% 23
80 +% 31
Bikotean bizi da
15-24% 17
25-39% 63
40-54% 66
55-64% 67
65-79% 73
80 +% 52

15 urte edo gehiagoko biztanleen % 39,5 ezkonduta zegoen, eta beste % 19,8 bikotean bizi zen ezkondu gabe (% 12,3 izatezko bikotean eta % 7,5 PACS bidez lotuta). % 30,1 ezkongabeak ziren, % 3,9 alargunak eta % 6,7 dibortziatuak.[4]

Ezkonduta% 39,5
Ezkongabea% 30,1
Izatezko bikotean% 12,3
PACS bidez lotuta% 7,5
Dibortziatuta% 6,7
Alarguna% 3,9

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erdi-mailako lanbideak (% 21,1), goi-mailako langileak (% 20,0), erretiratuak (% 19,6), enplegatuak (% 15,7). Talde nagusia (erdi-mailako lanbideak, % 21,1) Hérault departamenduko batez bestekoaren (% 15,7) gainetik dago. 5 elkarbizitza-unitatetan nekazari bat zen erreferentziazko pertsona (% 0,1).[4]

Udalerria
% 20
% 21
% 16
% 9
% 20
% 9
Hérault
% 13
% 16
% 16
% 10
% 31
% 9
Metropolitar Frantzia
% 13
% 16
% 15
% 14
% 30
NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

2023 erroldaren arabera, udalerrian 4.703 etxebizitza zeuden. Horietatik 4.323 egoitza nagusi ziren, 70 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 310 hutsik zeuden. Apartamentuak ziren nagusi (2.432), etxeak baino gehiago (2.250). Egoitza nagusietatik 2.135 beren jabearen bizilekuak ziren, 2.121 alokairuan zeuden, 437 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 68 doan lagata.[5]

4.703etxebizitza
4.323egoitza nagusi
2.250etxe
2.432apartamentu

Etxebizitza multzoa

4.323
Egoitza nagusia (4.323)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (70)Hutsik (310)

Etxe mota

2.250
2.432
Etxea (2.250)Apartamentua (2.432)

Jabetza egoera

2.135
2.121
437
Jabeak (2.135)Alokairuan (2.121)HLM (437)Doan lagata (68)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 2006-2020 artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (1.425).[5]

Eraikuntza garaia

1919 aurretik135
1919-194549
1946-1970141
1971-19901.112
1991-20051.374
2006-20201.425

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (1.284). Elektrizitatea zen berogailu mota nagusia (3.047 etxebizitzatan). 3.578 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 2.230 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 1.667tan bi edo gehiago.[5]

Gela kopurua

1 gela620
2 gela815
3 gela807
4 gela798
5 gela edo gehiago1.284

Berogailu mota

925
3.047
Gas sarea (925)Fuel-olioa (104)Elektrizitatea (3.047)Gas botila (35)Bestelakoak (212)

Aparkalekua eta ibilgailuak

3.578aparkalekua
2.230ibilgailu 1
1.667ibilgailu 2+

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 5.957 biztanleetatik 4.522 aktibo ziren (% 75,9), horietako 4.015 lanean (% 67,4) eta 507 langabezian (aktiboen % 11,2).

5.95715-64 urteko biztanle
% 75,9aktibo
% 67,4lanean
% 11,2langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 42,7
25-54 urte% 88,3
55-64 urte% 64,8
Gizonak% 77,8
Emakumeak% 74,1

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 21,3
BEPC, brebeta% 13,3
CAP-BEP% 14,4
Batxilergoa% 17,0
Goi-mailako +2% 9,9
Goi-mailako +3/4% 7,5
Goi-mailako +5% 5,9

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 11,2). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

1.435 ez-aktibotik 615 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 42,9), 240 erretiraturik zeuden (% 16,7) eta 580 bestelako ez-aktibo ziren (% 40,4).

Ez-aktiboak

% 43
% 17
% 40
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria[oh 2]

% 30
% 32
% 22
% 9
NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 2.709 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerrian bertan bizi eta lan egiten zutenak 4.015 ziren, beraz udalerria langile-erakarlea da.[oh 3]

2.709enplegu udalerrian
% 84,7soldatapeko
% 15,3ez-soldatapeko
NekazaritzaIndustriaEraikuntzaMerkataritza/zerbitzuakAdministrazioa/hezkuntza/osasuna

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 26.690 eurokoa zen, eta biztanleen % 17 pobrezian bizi zen (bizimoduaren medianaren % 60tik behera).

26.690 €diru-sarreren mediana▲ Dep.: 24.280 €
% 17,0pobrezia-tasa▼ Dep.: % 21,0

Ekonomia jarduerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an zeuden 312 komertzioetatik, 3 erauzte enpresak ziren, 3 janari enpresak ziren, 6 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 50 eraikuntza enpresak ziren, 53 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 4 garraio enpresak ziren, 18 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 14 informazio eta komunikazio enpresak ziren, 11 finantziazio enpresak ziren, 18 higiezinen enpresak ziren, 48 zerbitzu enpresak ziren, 50 administrazio publikoko enpresak ziren eta 34 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.[6]

2009an zeuden norbanakoentzako 76 zerbitzu publikoetatik, 1 posta bulegoa zen, 3 banku bulegoak, 4 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 2 autoeskolak, 13 igeltseroak, 8 margolariak, 2 zurginak, 5 iturginak, 4 argiketariak, 5 eraikuntza enpresak, 4 ile apaindegiak, 2 albaitariak, 12 jatetxeak, 5 higiezinen agentziak, 2 tintoreriak eta 4 apaindegiak.[7]

2009an zeuden 13 establezimendu komertzialetatik, 1 supermerkatu zen, 1 120 m2 baino gehiagoko denda zen, 3 okindegiak, 1 harategi zen, 1 arropa denda zen, 1 etxerako tresna denda zen, 3 elektrotresna dendak eta 2 lore-dendak ziren.[8]

2000. urtean Grabels udalerrian 15 nekazaritza-ustiategi zeuden.

Hezkuntza eta osasun ekipamenduak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2009an 4 botika eta anbulantzia 1 bat zegoen.

2009an haur-eskola 1 eta lehen-hezkuntzako eskola 1 zegoen. Grabels udalerrian Bigarren Hezkuntzako ikastetxe bat zegoen 96 ikaslekin.

Grabels udalerriak goi-mailako hezkuntza ez unibertsitarioko bestelako formakuntza zentro bat zuen.

  1. INSEEren "ménage" kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon ala ez. "Famille" kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  2. Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.
  3. Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]