Jōyō kanji

Orri honetako testu zati batzuk japoniar idazkerarekin idatzita daude.
Euskarri eleaniztun egokirik gabe, galdera
ikurrak ikusiko dituzu kanji edo kana karaktereen ordez.

Jōyō kanji (japonieraz: 常用漢字^?)2136 kanji eta beren irakurketen zerrenda da, Hezkuntza, Kultura, Kirola, Zientzia eta Teknologia Ministerioak (HKKZTM) zehaztuta 2010ean. Zerrenda hori Bigarren Mundu Gerraren amaieran sortutako tōyō kanji izeneko zerrenda oinarri hartuz sortu zen. Jōyō kanji zerrenda Derrigorrezko Hezkuntza amaitu dutenentzako alfabetatzearen oinarri gisa hartzen da, baita gobernuaren dokumentu ofizialetan baimendutako karaktereen listatzat ere. Muga hori dela medio, jōyō kanji zerrendaren barruan arruntak ez diren hainbat karaktere daude, hala nola Japoniako Konstituzioan agertzen diren zenbait karaktere, 1850 karaktereko tōyō kanji zerrendaren baitan idatzi baitzen testu hori.

Jōyō kanji zerrenda hurrengo bi azpimultzoz osaturik dago:

1026 kanji, Lehen Hezkuntzan ikasten direnak (kyōiku kanji).
1110 kanji, Bigarren Hezkuntzan ikasten direnak.

Tōyō kanji zerrendarekiko aldaketak

1981ean jōyō kanji zerrendak tōyō kanji izenekoa ordezkatu zuen, karaktere arruntetRko. Berrikuntzak ekarri zituen aldaketak bi izan ziren: 95 karaktere gehitu ziren eta 燈 kanjiaren simplifikazioa 灯 karakterean. Hona 95 kanji horiek:

猿凹渦靴稼拐涯垣殻潟喝褐缶頑挟矯襟隅渓蛍嫌洪溝昆崎皿桟傘肢遮蛇酌汁塾尚宵縄壌唇甚据杉斉逝仙栓挿曹槽藻駄濯棚挑眺釣塚漬亭偵泥搭棟洞凸屯把覇漠肌鉢披扉猫頻瓶雰塀泡俸褒朴僕堀磨抹岬妄厄癒悠羅竜戻枠

Historia

1923an, Hezkuntza ministerioak 1962 kanji eta 154 karaktere sinplifikatu zehaztu zituen.
1931n, aurreko zerrenda berrikusi eta 1858 karaktere zehaztu ziren.
1942an, 1134 jōyō kanji karaktere eta 1320 karaktere azpi-jōyō kanji gisa zehaztu ziren.
1946an, 1850 karaktereko tōyō kanji zerrenda legez zehaztu zen "eguneroko komunikazio eta erabilera arrunterako behar-beharrezko kanji" moduan.^[1] Zerrenda horrek 881 kanjiko azpimultzo bat zehazten zuen Lehen Hezkuntzako "oinarrizko eskakizun"ekoak izateko.
1981ean, 1945 karakterez osaturiko jōyō kanji zerrendak aurrekoa ordezkatu zuen.^[2] 2010reko azaroaren 30ean zuzendu zen, 196 karaktere gehiago gehituz eta bost (勺, 銑, 脹, 錘 eta 匁) kenduz, denera 2136 kanjiz. Horrek irakurketan ere aldaketak ekarri zituen: hogeita zortzi kanjik berriak hartu zituzten; hiruk, ezohikoak galdu; eta 側 kanjiaren kun'yomi-a kawatik (japonieraz: かわ^?) gawara (がわ^?) aldatu egin zen.^[3] 196 berriak hauek dira:^[3]^[4]

媛怨鬱唄淫咽茨彙椅萎畏嵐宛顎曖挨韓鎌葛骸蓋崖諧潰瓦牙苛俺臆岡旺艶稽憬詣熊窟串惧錦僅巾嗅臼畿亀伎玩挫沙痕頃駒傲乞喉梗虎股舷鍵拳桁隙呪腫嫉𠮟[叱] 鹿餌摯恣斬拶刹柵埼塞采戚脊醒凄裾須腎芯尻拭憧蹴羞袖汰遜捉踪痩曽爽遡狙膳箋詮腺煎羨鶴爪椎捗嘲貼酎緻綻旦誰戴堆唾鍋謎梨奈那丼貪頓栃瞳藤賭妬塡[填] 溺諦阜訃肘膝眉斑阪汎氾箸剝[剥] 罵捻虹匂喩闇弥冶麺冥蜜枕昧勃頰[頬] 貌蜂蔑璧餅蔽脇麓籠弄呂瑠瞭侶慄璃藍辣拉沃瘍妖湧柿哺楷睦釜錮賂毀勾

Oharrak:

Letra lodiz markaturiko karaktereak prefekturen izenetan erabiltzen dira.
Kortxeteen artean agertzen diren alternatibek bertsio ofizialaren eta JIS X 0208 bertsioaren (kortxeteen artean dagoenaren) arteko ezberdintasunak adierazten dute.

Hezkuntza, Kultura, Kirola, Zientzia eta Teknologia Ministerioak irakasleak prestatu zituen kanji berriak 2012tik aurrera irakatsi zezaten. Institutuak eta unibertsitateak 2015etik aurrera hasi zituzten erabiltzen karaktere berri horiek sarrera probetan.^[5]

Jinmeiyō kanjiak

Zerrenda ofizialak sortzerakoan kontuan hartu behar da herritar askok beren izen-deiturak idazteko era aldatu nahi ez dutela. Horrexegatik sortu zen zerrenda berri bat, jinmeiyō kanji deiturikoa. Jōyō kanji zerrendaren osagarri zerrenda horretan zehazten dira izen-deiturak idazteko erabil daitezkeen gehigarrizko karaktereak eta beren irakurketak. Jinmeiyō kanjiak Bigarren Hezkuntzatik aurrera ikasten dira Japoniako eskoletan.

Nanori

Nanoria (japonieraz, 名乗り) japoniarren izen-deituretan soilik ageri diren kanji irakurketak dira. Asko karaktere arrunt eta beren irakurketa estandarrez osaturik daude, baina izenetan soilik erabiltzen diren karaktere eta irakurketak izan ditzakete japoniar izenek. Adibidez, 希 karakterea, normalean ki (japonieraz: き^?) irakurria, Nozomi irakur daiteke izen gisa.

Gainera, irakurketa berezi horiek erabil daitezke beste batzuekin batera. Hala nola, Iida (飯田) izenean, 飯 karakterearen nanori irakurketa (いい, ii) eta 田 karakterearen kun'yomi irakurketa estandarra (だ, da) erabiltzen dira, biak nahastuz.

Erreferentziak

↑ A Guide to Reading & Writing Japanese, Charles E. Tuttle Co., 1961 Edition
↑ "In 1981 the jōyō kanji list superseded the old tōyō kanji list — the list of Chinese characters which was announced in November 1946 and designated for daily use." -Japan Times editorial, "Revising the list of kanji" Noiz kontsultatuta: 2009ko maiatzak 27.
↑ ^a ^b «改定常用漢字表、30日に内閣告示　閣議で正式決定» 日本経済新聞 (kontsulta data: 2015eko otsailak 1).
↑ «「柿」など９字追加、「鷹」は選外　新常用漢字の修正案» 朝日新聞 (kontsulta data: 2009ko urriak 25).
↑ Govt to announce new list of kanji for common use at end of month. .^{[Betiko hautsitako esteka]}

Ikus, gainera

Kanpo estekak

Datuak: Q875368

[1] A Guide to Reading & Writing Japanese, Charles E. Tuttle Co., 1961 Edition

[jtimes-2] "In 1981 the jōyō kanji list superseded the old tōyō kanji list — the list of Chinese characters which was announced in November 1946 and designated for daily use." -Japan Times editorial, "Revising the list of kanji" Noiz kontsultatuta: 2009ko maiatzak 27.

[nikkei-3] «改定常用漢字表、30日に内閣告示　閣議で正式決定» 日本経済新聞 (kontsulta data: 2015eko otsailak 1).

[asahi-4] «「柿」など９字追加、「鷹」は選外　新常用漢字の修正案» 朝日新聞 (kontsulta data: 2009ko urriak 25).

[5] Govt to announce new list of kanji for common use at end of month. .^{[Betiko hautsitako esteka]}

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]