Edukira joan

La Bresse

La Bresse
Frantziako udalerria
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Ekialde Handia
Departamendua Vosgeak
BarrutiÉpinaleko barrutia
Izen ofizialaLa Bresse
Posta kodea88250
Geografia
Koordenatuak48°00′21″N 6°52′33″E / 48.0058°N 6.8758°E / 48.0058; 6.8758
Mapa
Azalera57,94 km²
Altitudea580 m, 1.363 m eta 941 m
MugakideakXonrupt-Longemer, Rochesson, Metzeral, Stosswihr, Wildenstein, Cornimont eta Gérardmer
Demografia
Biztanleria3.853 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 2.012 (%51) (%49) 1.930 alt_right
Dentsitatea66 bizt/km²
Informazio gehigarria
Hiri senidetuakMénaka
labresse.fr

La Bresse Frantziako udalerria da, Vosgeak departamenduan dagoena, Ekialde Handia eskualdean. Azken erroldaren arabera 3.853 biztanle zituen 57,9 km²-ko azaleran.

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Xonrupt-Longemer, Rochesson, Metzeral, Stosswihr, Wildenstein, Cornimont eta Gérardmer.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
La BresseLa Bresse
Població amb 3732 habitants (2000)Cornimont (5,5 km)
Població amb 656 habitants (2000)Rochesson (6,8 km)
Població amb 8738 habitants (2000)Gérardmer (7,1 km)
Població amb 197 habitants (2000)Wildenstein (7,1 km)
Població amb 928 habitants (2000)Ventron (7,2 km)

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak mendiko klima du[1]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria klima kontinental du, eta Vosgeetako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: prezipitazio oso handiak (1500-2000 mm/urte) urte osoan; negu gogorra (1 °C baino gutxiago))[2].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 8,3 °C-koa da, 16,7 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 1882 mm-koa da, urtarrilean 14,8 euri-egun eta uztailean 11,5 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Gérardmer udalerrian dago, 8 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 9,1 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 1797,3 mm-koa delarik[3]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 37 °C-koa da, 2015ko abuztuaren 7an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -20,5 °C-koa da, 2009ko abenduaren 20an lortua[oh 1][3].

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[4]

BiztanleriaUrtea2000250030003500400045005000550060001750180018501900195020002050BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 1.930 gizon, 2.012 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
95+
 
1.49
0.52
 
90-94
 
1.74
3.11
 
85-89
 
4.47
4.15
 
80-84
 
4.22
8.08
 
75-79
 
5.96
6.01
 
70-74
 
9.24
11.19
 
65-69
 
9.74
8.13
 
60-64
 
7.26
9.69
 
55-59
 
7.26
6.58
 
50-54
 
11.08
6.11
 
45-49
 
4.82
5.85
 
40-44
 
3.58
3.99
 
35-39
 
5.42
4.82
 
30-34
 
2.58
3.42
 
25-29
 
4.32
3.73
 
20-24
 
2.04
5.39
 
15-19
 
4.32
2.95
 
10-14
 
3.38
3.83
 
5-9
 
3.93
2.44
 
0-4
 
3.13
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[5].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, La Bresse udalerrian 3.762 biztanle zeuden eta 1.955 elkarbizitza unitate[oh 2], hau da, 1,92 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena kide bakarreko elkarbizitza-unitateak ziren (% 39,8), Metropolitar Frantziako batez bestekoaren gainetik (% 39,2).[7]

3.762biztanle
1.955elkarbizitza-unitate
1,92lagun elkarbizitza-unitateko
1.166familia
Udalerria
% 17
% 37
% 40
Metropolitar Frantzia
% 24
% 26
% 10
% 39
Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 1.166 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (730). Guraso bakarreko 109 familietatik 79etan ama zen guraso bakarra. 794 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 164k seme-alaba bakarra zuten etxean, 169k bi, eta 40k hiru edo gehiago. Seme-alabadun 328 bikoteetatik 40tan (% 12,2) seme-alabaren bat bikotekide baten aurreko harreman batekoa zen.[7]

730
328
109
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra
25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean794
Seme-alaba bat164
Bi seme-alaba169
Hiru seme-alaba35
Lau edo gehiago5

15 urte edo gehiago zituzten 3.445 biztanle zeuden. Horien artean 15-24 urtekoen % 10,1 bizi zen bakarrik eta 80 urte edo gehiagokoen % 37,2. Bikotean bizitzea ohikoagoa zen talde guztietan, 55-64 urteko taldean jotzen zuen gailurra (% 74,6). 80 urte edo gehiagoko 446 biztanleetatik 368 baino ez ziren elkarbizitza-unitateetan bizi; gainerako 78 kolektibitateren batean.[7]

Bakarrik bizi da
15-24% 10
25-39% 22
40-54% 16
55-64% 23
65-79% 25
80 +% 37
Bikotean bizi da
15-24% 12
25-39% 60
40-54% 72
55-64% 75
65-79% 73
80 +% 45

15 urte edo gehiagoko biztanleen % 50,3 ezkonduta zegoen, eta beste % 13,1 bikotean bizi zen ezkondu gabe (% 8,3 izatezko bikotean eta % 4,8 PACS bidez lotuta). % 20,4 ezkongabeak ziren, % 10,0 alargunak eta % 6,2 dibortziatuak.[7]

Ezkonduta% 50,3
Ezkongabea% 20,4
Alarguna% 10,0
Izatezko bikotean% 8,3
Dibortziatuta% 6,2
PACS bidez lotuta% 4,8

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 43,9), erdi-mailako lanbideak (% 15,8), enplegatuak (% 13,2), eskulangileak (% 10,9). Talde nagusia (erretiratuak, % 43,9) Vosgeak departamenduko batez bestekoaren (% 36,8) gainetik dago. 15 elkarbizitza-unitatetan nekazari bat zen erreferentziazko pertsona (% 0,8).[7]

Udalerria
% 16
% 13
% 11
% 44
Vosgeak
% 14
% 15
% 18
% 37
Metropolitar Frantzia
% 13
% 16
% 15
% 14
% 30
NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

2023 erroldaren arabera, udalerrian 4.502 etxebizitza zeuden. Talderik handiena bigarren egoitza edo noizbehinkakoa ziren (2.416), 1.970 egoitza nagusiekin alderatuta eta 116 hutsik. Apartamentuak ziren nagusi (2.334), etxeak baino gehiago (2.159). Egoitza nagusietatik 1.373 beren jabearen bizilekuak ziren, 550 alokairuan zeuden, 193 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 47 doan lagata.[8]

4.502etxebizitza
1.970egoitza nagusi
2.159etxe
2.334apartamentu

Etxebizitza multzoa

1.970
2.416
Egoitza nagusia (1.970)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (2.416)Hutsik (116)

Etxe mota

2.159
2.334
Etxea (2.159)Apartamentua (2.334)

Jabetza egoera

1.373
550
193
Jabeak (1.373)Alokairuan (550)HLM (193)Doan lagata (47)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1946-1970 artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (693).[8]

Eraikuntza garaia

1919 aurretik82
1919-194572
1946-1970693
1971-1990580
1991-2005282
2006-2020235

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (999). 723 etxebizitzatan berogailu mota "bestelakoa" erabiltzen zen, INSEEk gehiago zehazten ez duena. 1.648 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 1.081 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 692tan bi edo gehiago.[8]

Gela kopurua

1 gela10
2 gela174
3 gela377
4 gela410
5 gela edo gehiago999

Berogailu mota

622
500
723
Gas sarea (50)Fuel-olioa (622)Elektrizitatea (500)Gas botila (75)Bestelakoak (723)

Aparkalekua eta ibilgailuak

1.648aparkalekua
1.081ibilgailu 1
692ibilgailu 2+

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 2.093 biztanleetatik 1.607 aktibo ziren (% 76,8), horietako 1.497 lanean (% 71,5) eta 110 langabezian (aktiboen % 6,8).

2.09315-64 urteko biztanle
% 76,8aktibo
% 71,5lanean
% 6,8langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 52,0
25-54 urte% 94,9
55-64 urte% 58,5
Gizonak% 78,7
Emakumeak% 74,8

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 16,3
BEPC, brebeta% 4,7
CAP-BEP% 6,5
Batxilergoa% 7,0
Goi-mailako +2% 3,4
Goi-mailako +3/4% 7,6
Goi-mailako +5% 8,3

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 6,8). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

486 ez-aktibotik 138 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 28,4), 238 erretiraturik zeuden (% 49,0) eta 110 bestelako ez-aktibo ziren (% 22,6).

Ez-aktiboak

% 28
% 49
% 23
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria[oh 3]

% 11
% 10
% 33
% 27
% 17
NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 2.279 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 1.497 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 4]

2.279enplegu udalerrian
% 82,4soldatapeko
% 17,6ez-soldatapeko
NekazaritzaIndustriaEraikuntzaMerkataritza/zerbitzuakAdministrazioa/hezkuntza/osasuna

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 25.590 eurokoa zen, eta biztanleen % 12 pobrezian bizi zen (bizimoduaren medianaren % 60tik behera).

25.590 €diru-sarreren mediana▲ Dep.: 24.320 €
% 12,0pobrezia-tasa▼ Dep.: % 15,8

Ekonomia jarduerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an zeuden 346 komertzioetatik, 6 erauzte enpresak ziren, 4 janari enpresak ziren, 2 material elektrikoaren fabrikazioko enpresak ziren, 2 garraiorako elementuen fabrikazioko enpresak ziren, 32 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 42 eraikuntza enpresak ziren, 62 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 17 garraio enpresak ziren, 52 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 3 informazio eta komunikazio enpresak ziren, 16 finantziazio enpresak ziren, 20 higiezinen enpresak ziren, 11 zerbitzu enpresak ziren, 57 administrazio publikoko enpresak ziren eta 20 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.[9]

2009an zeuden norbanakoentzako 79 zerbitzu publikoetatik, 1 jendarmeria zen, 1 posta bulegoa, 6 banku bulegoak, 1 funeraria, 5 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 2 autoeskolak, 7 igeltseroak, 6 margolariak, 10 zurginak, 3 iturginak, 6 argiketariak, 4 eraikuntza enpresak, 5 ile apaindegiak, 16 jatetxeak, 4 higiezinen agentziak, 1 tintoreria eta 1 apaindegia.[10]

2009an zeuden 36 establezimendu komertzialetatik, 2 supermerkatuak, 1 brikolaje denda handia zen, 1 120 m2 baino gutxiagoko denda zen, 5 okindegiak, 3 harategiak, 1 liburu denda zen, 5 arropa dendak, 3 elektrotresna dendak, 1 altzari denda zen, 10 kirol-dendak, 1 drogeria zen, 1 bitxi-denda zen eta 2 lore-dendak ziren.[11]

2000. urtean La Bresse udalerrian 33 nekazaritza-ustiategi zeuden, 310 hektarea erabiltzen.[12]

Hezkuntza eta osasun ekipamenduak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2009an 2 botika eta anbulantzia 1 bat zegoen.

2009an haur-eskola 1 eta 3 lehen-hezkuntzako eskola zegoen. La Bresse udalerrian 2 Bigarren Hezkuntza ikastetxe zeuden 343 ikaslekin.

  1. Estazioko erregistroak 2003ko maiatzaren 1an eta 2025ko urriaren 2an artekoak dira.
  2. INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  3. Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.
  4. Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501  doi:10.4000/cybergeo.23155..
  2. (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
  3. 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Gérardmer », fiche climatologique. .
  4. Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
  5. «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
  6. (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: Txantiloi:Gaurko data).
  7. 1 2 3 4 5 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  8. 1 2 3 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  9. Créations et stock d'établissements par commune en 2009
  10. Nombre d'équipements des services aux particuliers
  11. Nombre d'équipements et de services dans le domaine du commerce en 2009
  12. Exploitations agricoles

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]