Edukira joan

La Fère

Wikipedia, Entziklopedia askea
La Fère
Frantziako udalerria
Irudi gehiago
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Frantzia Garaia
Departamendua Aisne
Izen ofizialaLa Fère
Posta kodea02800
Geografia
Koordenatuak49°39′42″N 3°21′56″E / 49.6617°N 3.3656°E / 49.6617; 3.3656
Mapa
Azalera6,73 km²
Altitudea47 m, 80 m eta 49 m
MugakideakAchery, Andelain, Beautor, Charmes, Danizy eta Travecy
Demografia
Biztanleria2.796 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 1.642 (%57,5) (%42,5) 1.212 alt_right
Dentsitatea415 bizt/km²
Informazio gehigarria
Hiri senidetuakOchsenhausen
ville-lafere.fr

La Fère Frantziako udalerri bat da Aisne departamenduan dagoena, Frantzia Garaia eskualdean. Azken erroldaren arabera 2.796 biztanle zituen 6,7 km²-ko azaleran. Azken erroldaren arabera 2.796 biztanle zituen 6,7 km²-ko azaleran.

Geografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Achery, Andelain, Beautor, Charmes, Danizy eta Travecy.

Mapa
La Fère eta ondokoen arteko muga administratiboak.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
La FèreLa Fère
Població amb 1693 habitants (2000)Charmes (1,2 km)
Població amb 2679 habitants (2000)Beautor (1,6 km)
Població amb 553 habitants (2000)Danizy (1,8 km)
Població amb 175 habitants (2000)Andelain (2,3 km)
Població amb 612 habitants (2000)Travecy (2,9 km)
Població amb 203 habitants (2000)Deuillet (3,5 km)
Població amb 539 habitants (2000)Achery (3,8 km)

Klima

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak Erdialdeko eta Iparraldeko lautaden klima ozeaniko degradatua du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Cfb motakoa da: klima epela, uda freskoa, sasoi lehorrik gabe[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria klima ozeaniko aldatua du, eta Parisko arroaren ipar-ekialdeako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: eguzkialdi eskasa; urteko prezipitazio erregular eta ertainak; negu hotza (3 °C))[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H1a zonan dago[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 10,5 °C-koa da, 3,8 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 691 mm-koa da, urtarrilean 11,1 euri-egun eta uztailean 8,8 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Chauny udalerrian dago, 12,5 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 11,1 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 709,9 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 41,5 °C-koa da, 2019ko uztailaren 25an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -14 °C-koa da, 2009ko urtarrilaren 7an lortua[oh 1][5].

Demografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Biztanleria

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[6]

BiztanleriaUrtea200025003000350040004500500055001750180018501900195020002050BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 1.212 gizon, 1.642 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
95+
 
1.22
0.83
 
90-94
 
2.74
2.15
 
85-89
 
5.30
0.83
 
80-84
 
1.89
0.83
 
75-79
 
3.11
2.97
 
70-74
 
3.11
6.35
 
65-69
 
5.97
4.29
 
60-64
 
4.14
4.62
 
55-59
 
4.99
6.77
 
50-54
 
5.30
7.18
 
45-49
 
6.21
6.27
 
40-44
 
4.32
7.10
 
35-39
 
6.15
6.27
 
30-34
 
7.13
3.38
 
25-29
 
5.60
10.48
 
20-24
 
7.13
9.90
 
15-19
 
7.92
5.36
 
10-14
 
7.31
7.43
 
5-9
 
5.24
7.01
 
0-4
 
5.24
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[7].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, La Fère udalerrian 2.573 biztanle zeuden eta 1.252 elkarbizitza unitate[oh 2], hau da, 2,06 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena kide bakarreko elkarbizitza-unitateak ziren (% 46,9), Metropolitar Frantziako batez bestekoaren gainetik (% 39,2).[9]

2.573biztanle
1.252elkarbizitza-unitate
2,06lagun elkarbizitza-unitateko
671familia
Udalerria
% 15
% 18
% 19
% 47
Metropolitar Frantzia
% 24
% 26
% 10
% 39
Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 671 familia zeuden, eta horien artean guraso bakarreko familiak ziren ugarienak (244). Guraso bakarreko 244 familietatik 213etan ama zen guraso bakarra. 290 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 156k seme-alaba bakarra zuten etxean, 120k bi, eta 105k hiru edo gehiago. Seme-alabadun 194 bikoteetatik 42tan (% 21,6) seme-alabaren bat bikotekide baten aurreko harreman batekoa zen.[9]

233
194
244
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra
25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean290
Seme-alaba bat156
Bi seme-alaba120
Hiru seme-alaba73
Lau edo gehiago32

15 urte edo gehiago zituzten 2.255 biztanle zeuden. Horien artean 15-24 urtekoen % 5,0 bizi zen bakarrik eta 80 urte edo gehiagokoen % 34,3. Bikotean bizitzea ohikoagoa zen talde guztietan, 25-39 urteko taldean jotzen zuen gailurra (% 53,6). 80 urte edo gehiagoko 169 biztanleetatik 85 baino ez ziren elkarbizitza-unitateetan bizi; gainerako 84 kolektibitateren batean.[9]

Bakarrik bizi da
15-24% 5
25-39% 18
40-54% 26
55-64% 35
65-79% 45
80 +% 34
Bikotean bizi da
15-24% 20
25-39% 54
40-54% 47
55-64% 47
65-79% 39
80 +% 20

15 urte edo gehiagoko biztanleen % 24,6 ezkonduta zegoen, eta beste % 16,5 bikotean bizi zen ezkondu gabe (% 11,9 izatezko bikotean eta % 4,6 PACS bidez lotuta). % 39,3 ezkongabeak ziren, % 9,9 alargunak eta % 9,6 dibortziatuak.[9]

Ezkongabea% 39,3
Ezkonduta% 24,6
Izatezko bikotean% 11,9
Alarguna% 9,9
Dibortziatuta% 9,6
PACS bidez lotuta% 4,6

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 27,2), eskulangileak (% 23,6), enplegatuak (% 22,4), bestelakoak (% 11,6). Talde nagusia (erretiratuak, % 27,2) Aisne departamenduko batez bestekoaren (% 33,6) azpitik dago. Ez zen nekazaririk erregistratu erreferentziazko pertsona gisa.[9]

Udalerria
% 9
% 22
% 24
% 27
% 12
Aisne
% 14
% 16
% 20
% 34
Metropolitar Frantzia
% 13
% 16
% 15
% 14
% 30
NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

Etxebizitza

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, udalerrian 1.594 etxebizitza zeuden. Horietatik 1.253 egoitza nagusi ziren, 36 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 305 hutsik zeuden. Apartamentuak ziren nagusi (968), etxeak baino gehiago (623). Egoitza nagusietatik 312 beren jabearen bizilekuak ziren, 912 alokairuan zeuden, 449 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 29 doan lagata.[10]

1.594etxebizitza
1.253egoitza nagusi
623etxe
968apartamentu

Etxebizitza multzoa

1.253
305
Egoitza nagusia (1.253)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (36)Hutsik (305)

Etxe mota

623
968
Etxea (623)Apartamentua (968)

Jabetza egoera

312
912
449
Jabeak (312)Alokairuan (912)HLM (449)Doan lagata (29)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1946-1970 artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (550).[10]

Eraikuntza garaia

1919 aurretik105
1919-1945176
1946-1970550
1971-1990268
1991-200594
2006-202047

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (421). Gas sarea zen berogailu mota nagusia (783 etxebizitzatan). 479 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 603 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 302tan bi edo gehiago.[10]

Gela kopurua

1 gela30
2 gela145
3 gela331
4 gela326
5 gela edo gehiago421

Berogailu mota

783
381
Gas sarea (783)Fuel-olioa (21)Elektrizitatea (381)Gas botila (2)Bestelakoak (66)

Aparkalekua eta ibilgailuak

479aparkalekua
603ibilgailu 1
302ibilgailu 2+

Ekonomia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 1.682 biztanleetatik 1.157 aktibo ziren (% 68,8), horietako 849 lanean (% 50,5) eta 308 langabezian (aktiboen % 26,6).

1.68215-64 urteko biztanle
% 68,8aktibo
% 50,5lanean
% 26,6langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 51,8
25-54 urte% 80,8
55-64 urte% 53,1
Gizonak% 75,2
Emakumeak% 62,5

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 36,3
BEPC, brebeta% 43,4
CAP-BEP% 28,9
Batxilergoa% 20,8
Goi-mailako +2% 18,9
Goi-mailako +3/4% 6,9
Goi-mailako +5% 9,5

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 26,6). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

524 ez-aktibotik 123 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 23,5), 77 erretiraturik zeuden (% 14,7) eta 325 bestelako ez-aktibo ziren (% 62,0).

Ez-aktiboak

% 23
% 15
% 62
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria[oh 3]

% 16
% 34
% 38
NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 1.232 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 849 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 4]

1.232enplegu udalerrian
% 90,5soldatapeko
% 9,4ez-soldatapeko
NekazaritzaIndustriaEraikuntzaMerkataritza/zerbitzuakAdministrazioa/hezkuntza/osasuna

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 18.440 eurokoa zen, eta biztanleen % 37 pobrezian bizi zen (bizimoduaren medianaren % 60tik behera).

18.440 €diru-sarreren mediana▼ Dep.: 23.360 €
% 37,0pobrezia-tasa▲ Dep.: % 19,4

Ekonomia jarduerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an zeuden 191 komertzioetatik, 4 erauzte enpresak ziren, 6 janari enpresak ziren, 1 material elektrikoaren fabrikazioko enpresa zen, 2 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 25 eraikuntza enpresak ziren, 46 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 6 garraio enpresak ziren, 16 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 2 informazio eta komunikazio enpresak ziren, 14 finantziazio enpresak ziren, 10 higiezinen enpresak ziren, 11 zerbitzu enpresak ziren, 28 administrazio publikoko enpresak ziren eta 20 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.[11]

2009an zeuden norbanakoentzako 65 zerbitzu publikoetatik, 1 Ogasun Publikoaren administrazio bulegoa zen, 1 jendarmeria, 2 posta bulegoak, 5 banku bulegoak, 1 funeraria, 5 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 1 ibilgailuen ikuskaritza teknikoko lekua, 1 autoeskola, 4 igeltseroak, 4 margolariak, 3 zurginak, 5 iturginak, 4 argiketariak, 3 eraikuntza enpresak, 10 ile apaindegiak, 10 jatetxeak, 2 higiezinen agentziak, 2 tintoreriak eta 1 apaindegia.[12]

2009an zeuden 31 establezimendu komertzialetatik, 2 supermerkatuak, 1 120 m2 baino gutxiagoko denda zen, 5 okindegiak, 1 harategi zen, 1 arraindegi zen, 2 liburu dendak, 4 arropa dendak, 1 etxerako tresna denda zen, 1 zapata-denda zen, 2 elektrotresna dendak, 2 altzari dendak, 1 kirol-denda zen, 3 drogeria eta 5 lore-dendak ziren.[13]

Hezkuntza eta osasun ekipamenduak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2009an tratamendu laburretarako ospitale 1 , iraupen erdiko (jarraipen eta errehabilitazio) tratamenduetarako ospitale 1 bat, tratamendu luzeetarako ospitale 1 bat, psikiatriko 1 bat, 2 botika eta 3 anbulantzia zegoen.

2009an haur-eskola 1 eta 3 lehen-hezkuntzako eskola zegoen. La Fère udalerrian ez dago 1 Bigarren Hezkuntzako ikastetxerik eta 1lizeo teknologikorikBigarren Hezkuntzako ikastetxeetan428 ikasle zeuden eta lizeo teknologikoetan 459.

Oharrak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ Estazioko erregistroak 1988ko uztailaren 1an eta 2025ko urriaren 2an artekoak dira.
  2. ↑ INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  3. ↑ Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.
  4. ↑ Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501  doi:10.4000/cybergeo.23155..
  2. ↑ (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116  doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012..
  3. ↑ (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
  4. ↑ (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.
  5. 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Chauny », fiche climatologique. .
  6. ↑ Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
  7. ↑ «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
  8. ↑ (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: 2016ko abuztuaren 10a).
  9. 1 2 3 4 5 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  10. 1 2 3 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  11. ↑ Créations et stock d'établissements par commune en 2009
  12. ↑ Nombre d'équipements des services aux particuliers
  13. ↑ Nombre d'équipements et de services dans le domaine du commerce en 2009

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
"https://eu.wikipedia.org/w/index.php?title=La_Fère&oldid=11313932"(e)tik eskuratuta