Edukira joan

La Murette

Wikipedia, Entziklopedia askea
La Murette
Frantziako udalerria
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Auvernia-Rodano-Alpeak
Departamendua Isère
BarrutiGrenobleko barrutia
Kantonamenducanton of Rives
Izen ofizialaLa Murette
Posta kodea38140
Geografia
Koordenatuak45°22′52″N 5°32′23″E / 45.3811°N 5.5397°E / 45.3811; 5.5397
Mapa
Azalera4,22 km²
Altitudea379 m, 787 m eta 502 m
MugakideakVoiron, Chirens, Réaumont, Saint-Blaise-du-Buis eta Saint-Cassien
Demografia
Biztanleria1.836 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 968 (%52,7) (%47,3) 870 alt_right
Dentsitatea435 bizt/km²
mairie-lamurette.fr

La Murette Frantziako udalerri bat da, Isère departamenduan dagoena, Auvernia-Rodano-Alpeak eskualdean. Azken erroldaren arabera 1.836 biztanle zituen 4,2 km²-ko azaleran.

Geografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Voiron, Chirens, Réaumont, Saint-Blaise-du-Buis eta Saint-Cassien.

Mapa
La Murette eta ondokoen arteko muga administratiboak.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
La MuretteLa Murette
Població amb 886 habitants (2000)Réaumont (1,5 km)
Població amb 1056 habitants (2000)Saint-Cassien (2,9 km)
Població amb 2987 habitants (2000)Apprieu (3,2 km)
Població amb 1966 habitants (2000)Chirens (3,9 km)
Població amb 1448 habitants (2000)Charnècles (4,1 km)
Població amb 20689 habitants (2000)Voiron (4,4 km)
Població amb 5794 habitants (2000)Rives (4,5 km)
Població amb 1701 habitants (2000)Charavines (5,6 km)

Klima

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak klima erdikontinental eta mendi-ertzetako klima du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Cfa motakoa da: klima epela, uda beroa, sasoi lehorrik gabe[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria mendiko klima du, eta ipar Alpeetako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: urteko prezipitazioa 1200-1500 mm artekoa, udan modu irregularrean banatuta)[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H1c zonan dago[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 10,7 °C-koa da, 17,7 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 1346 mm-koa da, urtarrilean 9,7 euri-egun eta uztailean 7,4 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Coublevie udalerrian dago, 5,3 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 13 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 1121 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 40,4 °C-koa da, 2025ko ekainaren 30an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -12,7 °C-koa da, 2012ko otsailaren 5an lortua[oh 1][5].

Demografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Biztanleria

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[6]

BiztanleriaUrtea30060090012001500180021001750180018501900195020002050BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 870 gizon, 968 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.57
 
95+
 
0.00
0.00
 
90-94
 
0.52
1.15
 
85-89
 
2.38
1.15
 
80-84
 
1.96
3.91
 
75-79
 
6.30
5.52
 
70-74
 
2.48
4.48
 
65-69
 
7.33
8.85
 
60-64
 
4.96
9.54
 
55-59
 
9.09
11.26
 
50-54
 
9.09
7.36
 
45-49
 
6.82
6.44
 
40-44
 
6.40
5.40
 
35-39
 
6.30
4.14
 
30-34
 
5.79
4.60
 
25-29
 
2.07
3.45
 
20-24
 
1.55
5.86
 
15-19
 
6.92
7.70
 
10-14
 
7.54
4.94
 
5-9
 
5.48
3.68
 
0-4
 
7.02
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[7].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, La Murette udalerrian 1.835 biztanle zeuden eta 818 elkarbizitza unitate[oh 2], hau da, 2,24 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren (% 30,0). Kide bakarreko elkarbizitza-unitateak % 30,0 ziren, Metropolitar Frantziako batez bestekoaren azpitik (% 39,2).[9]

1.835biztanle
818elkarbizitza-unitate
2,24lagun elkarbizitza-unitateko
573familia
Udalerria
% 29
% 30
% 11
% 30
Metropolitar Frantzia
% 24
% 26
% 10
% 39
Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 573 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (245). Guraso bakarreko 89 familietatik 79etan ama zen guraso bakarra. 285 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 134k seme-alaba bakarra zuten etxean, 122k bi, eta 31k hiru edo gehiago. Seme-alabadun 239 bikoteetatik 10tan (% 4,2) seme-alabaren bat bikotekide baten aurreko harreman batekoa zen.[9]

245
239
89
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra
25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean285
Seme-alaba bat134
Bi seme-alaba122
Hiru seme-alaba26
Lau edo gehiago5

15 urte edo gehiago zituzten 1.535 biztanle zeuden. Horien artean 15-24 urtekoen % 2,8 bizi zen bakarrik eta 80 urte edo gehiagokoen % 45,3. Bikotean bizitzea ohikoagoa zen talde guztietan, 55-64 urteko taldean jotzen zuen gailurra (% 78,2).[9]

Bakarrik bizi da
15-24% 3
25-39% 7
40-54% 13
55-64% 16
65-79% 23
80 +% 45
Bikotean bizi da
15-24% 6
25-39% 76
40-54% 76
55-64% 78
65-79% 73
80 +% 52

15 urte edo gehiagoko biztanleen % 48,8 ezkonduta zegoen, eta beste % 17,8 bikotean bizi zen ezkondu gabe (% 8,5 izatezko bikotean eta % 9,3 PACS bidez lotuta). % 19,3 ezkongabeak ziren, % 6,1 alargunak eta % 7,9 dibortziatuak.[9]

Ezkonduta% 48,8
Ezkongabea% 19,3
PACS bidez lotuta% 9,3
Izatezko bikotean% 8,5
Dibortziatuta% 7,9
Alarguna% 6,1

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 30,3), goi-mailako langileak (% 24,9), erdi-mailako lanbideak (% 16,4), enplegatuak (% 12,1). Talde nagusia (erretiratuak, % 30,3) Isère departamenduko batez bestekoaren (% 28,7) gainetik dago. 5 elkarbizitza-unitatetan nekazari bat zen erreferentziazko pertsona (% 0,6).[9]

Udalerria
% 25
% 16
% 12
% 30
Isère
% 15
% 17
% 14
% 14
% 29
Metropolitar Frantzia
% 13
% 16
% 15
% 14
% 30
NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

Etxebizitza

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, udalerrian 898 etxebizitza zeuden. Horietatik 818 egoitza nagusi ziren, 12 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 69 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (734), eta apartamentuak gutxi ziren (161). Egoitza nagusietatik 630 beren jabearen bizilekuak ziren, 176 alokairuan zeuden, 72 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 12 doan lagata.[10]

898etxebizitza
818egoitza nagusi
734etxe
161apartamentu

Etxebizitza multzoa

818
Egoitza nagusia (818)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (12)Hutsik (69)

Etxe mota

734
161
Etxea (734)Apartamentua (161)

Jabetza egoera

630
176
72
Jabeak (630)Alokairuan (176)HLM (72)Doan lagata (12)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1971-1990 artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (256).[10]

Eraikuntza garaia

1919 aurretik102
1919-194542
1946-197073
1971-1990256
1991-2005182
2006-2020142

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (496). Elektrizitatea zen berogailu mota nagusia (427 etxebizitzatan). 695 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 310 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 479tan bi edo gehiago.[10]

Gela kopurua

1 gela5
2 gela45
3 gela108
4 gela163
5 gela edo gehiago496

Berogailu mota

140
71
427
167
Gas sarea (140)Fuel-olioa (71)Elektrizitatea (427)Gas botila (14)Bestelakoak (167)

Aparkalekua eta ibilgailuak

695aparkalekua
310ibilgailu 1
479ibilgailu 2+

Ekonomia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 1.112 biztanleetatik 906 aktibo ziren (% 81,5), horietako 846 lanean (% 76,1) eta 60 langabezian (aktiboen % 6,6).

1.11215-64 urteko biztanle
% 81,5aktibo
% 76,1lanean
% 6,6langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 46,6
25-54 urte% 95,2
55-64 urte% 73,0
Gizonak% 82,3
Emakumeak% 80,6

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 8,6
BEPC, brebeta% 13,3
CAP-BEP% 12,8
Batxilergoa% 5,2
Goi-mailako +2% 4,9
Goi-mailako +3/4% 6,6
Goi-mailako +5% 2,3

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 6,6). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

206 ez-aktibotik 90 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 43,7), 58 erretiraturik zeuden (% 28,2) eta 58 bestelako ez-aktibo ziren (% 28,2).

Ez-aktiboak

% 44
% 28
% 28
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria[oh 3]

% 36
% 24
% 19
% 12
NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 549 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 846 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 4]

549enplegu udalerrian
% 76,5soldatapeko
% 23,5ez-soldatapeko
NekazaritzaIndustriaEraikuntzaMerkataritza/zerbitzuakAdministrazioa/hezkuntza/osasuna

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 30.920 eurokoa zen.

30.920 €diru-sarreren mediana▲ Dep.: 27.290 €

Ekonomia jarduerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an zeuden 82 komertzioetatik, 2 janari enpresak ziren, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen, 18 eraikuntza enpresak ziren, 19 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 3 garraio enpresak ziren, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen, 3 informazio eta komunikazio enpresak ziren, 1 finantziazio enpresa zen, 6 higiezinen enpresak ziren, 17 zerbitzu enpresak ziren, 10 administrazio publikoko enpresak ziren eta 1 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresa zen.[11]

2009an zeuden norbanakoentzako 18 zerbitzu publikoetatik, 1 posta bulegoa zen, 1 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokia, 3 igeltseroak, 2 margolariak, 2 zurginak, 2 iturginak, 3 argiketariak, 2 eraikuntza enpresak, 1 ile apaindegia eta 1 jatetxe.[12]

2009an zeuden 5 establezimendu komertzialetatik, 1 120 m2 baino gutxiagoko denda zen, 2 okindegiak, 1 liburu denda zen eta 1 lore-denda zen.[13]

2000. urtean La Murette udalerrian 12 nekazaritza-ustiategi zeuden, 180 hektarea erabiltzen.[14]

Hezkuntza eta osasun ekipamenduak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2009an zegoen osasun-ekipamendu bakarra botika zen.

2009an haur-eskola 1 eta lehen-hezkuntzako eskola 1 zegoen.

Oharrak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ Estazioko erregistroak 2004ko irailaren 1an eta 2025ko urriaren 2an artekoak dira.
  2. ↑ INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  3. ↑ Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.
  4. ↑ Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501  doi:10.4000/cybergeo.23155..
  2. ↑ (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116  doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012..
  3. ↑ (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
  4. ↑ (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.
  5. 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Coublevie », fiche climatologique. .
  6. ↑ Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
  7. ↑ «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
  8. ↑ (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: Txantiloi:Gaurko data).
  9. 1 2 3 4 5 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  10. 1 2 3 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  11. ↑ Créations et stock d'établissements par commune en 2009
  12. ↑ Nombre d'équipements des services aux particuliers
  13. ↑ Nombre d'équipements et de services dans le domaine du commerce en 2009
  14. ↑ Exploitations agricoles

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
"https://eu.wikipedia.org/w/index.php?title=La_Murette&oldid=11333959"(e)tik eskuratuta