Edukira joan

La Pesse

La Pesse
Frantziako udalerria
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Borgoina-Franche-Comté
Departamendua Jura
BarrutiSaint-Claudeko barrutia
Kantonamenducanton of Bouchoux
Izen ofizialaLa Pesse
Haute-Molune
Posta kodea39370
Geografia
Koordenatuak46°17′08″N 5°50′52″E / 46.2856°N 5.8478°E / 46.2856; 5.8478
Mapa
Azalera24,26 km²
Altitudea800 m, 1.440 m eta 1.212 m
MugakideakBelleydoux, Champfromier, Chézery-Forens, Bellecombe, Les Bouchoux, Coiserette eta Les Moussières
Demografia
Biztanleria334 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 174 (%52,4) (%47,6) 158 alt_right
Dentsitatea14 bizt/km²
mairie-la-pesse.com

La Pesse Frantziako udalerria da, Jura departamenduan dagoena, Borgoina-Franche-Comté eskualdean. Azken erroldaren arabera 334 biztanle zituen 24,3 km²-ko azaleran.

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Belleydoux, Champfromier, Chézery-Forens, Bellecombe, Les Bouchoux, Coiserette eta Les Moussières.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
La PesseLa Pesse
Població amb 321 habitants (2000)Les Bouchoux (2,7 km)
Població amb 143 habitants (2000)Choux (6,3 km)
Població amb 59 habitants (2000)Coyrière (6,3 km)
Població amb 44 habitants (2000)Coiserette (6,4 km)
Població amb 17 habitants (2000)Vulvoz (6,5 km)
Població amb 287 habitants (2000)Belleydoux (6,5 km)
Població amb 92 habitants (2000)Bellecombe (6,6 km)
Població amb 225 habitants (2000)Lélex (7,7 km)
Població amb 99 habitants (2000)Larrivoire (7,9 km)

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak mendiko klima du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Cfb motakoa da: klima epela, uda freskoa, sasoi lehorrik gabe[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria mendiko klima du, eta Jurako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: prezipitazio handiak urte osoan (1000-1500 mm/urte); negu gogorra; eguzkialdi eskasa)[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H1c zonan dago[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 5,8 °C-koa da, 15,4 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 2021 mm-koa da, urtarrilean 12,2 euri-egun eta uztailean 10,3 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, udalerrian bertan dagoen Météo-France estazioan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 6,9 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 1659,9 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 33,5 °C-koa da, 2019ko uztailaren 24an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -23,4 °C-koa da, 2012ko otsailaren 5an lortua[oh 1][5].

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[6]

BiztanleriaUrtea200400600800100018301860189019201950198020102040BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 158 gizon, 174 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
95+
 
0.00
0.00
 
90-94
 
0.00
0.00
 
85-89
 
2.87
0.00
 
80-84
 
5.75
0.00
 
75-79
 
5.75
18.35
 
70-74
 
2.87
3.16
 
65-69
 
8.62
6.33
 
60-64
 
13.79
12.03
 
55-59
 
2.87
12.66
 
50-54
 
14.37
6.33
 
45-49
 
5.75
9.49
 
40-44
 
5.75
3.16
 
35-39
 
8.62
9.49
 
30-34
 
2.87
3.16
 
25-29
 
5.75
0.00
 
20-24
 
0.00
6.33
 
15-19
 
5.75
3.16
 
10-14
 
2.87
3.16
 
5-9
 
2.87
3.16
 
0-4
 
2.87
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[7].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, La Pesse udalerrian 334 biztanle zeuden eta 174 elkarbizitza unitate[oh 2], hau da, 1,92 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena kide bakarreko elkarbizitza-unitateak ziren (% 43,1), Metropolitar Frantziako batez bestekoaren gainetik (% 39,2).[9]

334biztanle
174elkarbizitza-unitate
1,92lagun elkarbizitza-unitateko
100familia
Udalerria
% 20
% 34
% 43
Metropolitar Frantzia
% 24
% 26
% 10
% 39
Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 100 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (60). Guraso bakarreko 5 familietatik 5etan ama zen guraso bakarra. 70 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean.[9]

60
35
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 25,9), enplegatuak (% 25,9), erdi-mailako lanbideak (% 20,1), artisau, merkatari eta enpresa-buruak (% 11,5). Talde nagusia (erretiratuak, % 25,9) Jura departamenduko batez bestekoaren (% 35,8) azpitik dago. Ez zen nekazaririk erregistratu erreferentziazko pertsona gisa.[9]

Udalerria
% 11
% 9
% 20
% 26
% 9
% 26
Jura
% 16
% 13
% 18
% 36
Metropolitar Frantzia
% 13
% 16
% 15
% 14
% 30
NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

2023 erroldaren arabera, udalerrian 361 etxebizitza zeuden. Horietatik 175 egoitza nagusi ziren, 144 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 42 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (243), eta apartamentuak gutxi ziren (114). Egoitza nagusietatik 114 beren jabearen bizilekuak ziren, 52 alokairuan zeuden, 4 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 9 doan lagata.[10]

361etxebizitza
175egoitza nagusi
243etxe
114apartamentu

Etxebizitza multzoa

175
144
42
Egoitza nagusia (175)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (144)Hutsik (42)

Etxe mota

243
114
Etxea (243)Apartamentua (114)

Jabetza egoera

114
52
Jabeak (114)Alokairuan (52)HLM (4)Doan lagata (9)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1919 aurretik artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (66).[10]

Eraikuntza garaia

1919 aurretik66
1919-19456
1946-197017
1971-199033
1991-200520
2006-202030

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (87). 95 etxebizitzatan berogailu mota "bestelakoa" erabiltzen zen, INSEEk gehiago zehazten ez duena. 137 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 105 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 62tan bi edo gehiago.[10]

Gela kopurua

1 gela7
2 gela12
3 gela35
4 gela34
5 gela edo gehiago87

Berogailu mota

40
27
95
Gas sarea (2)Fuel-olioa (40)Elektrizitatea (27)Gas botila (11)Bestelakoak (95)

Aparkalekua eta ibilgailuak

137aparkalekua
105ibilgailu 1
62ibilgailu 2+

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 206 biztanleetatik 157 aktibo ziren (% 76,2), horietako 151 lanean (% 73,3) eta 6 langabezian (aktiboen % 3,8).

20615-64 urteko biztanle
% 76,2aktibo
% 73,3lanean
% 3,8langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 37,0
25-54 urte% 92,0
55-64 urte% 59,3
Gizonak% 71,1
Emakumeak% 82,6

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 0,0
BEPC, brebeta% 12,5
CAP-BEP% 8,1
Batxilergoa% 2,8
Goi-mailako +2% 3,6
Goi-mailako +3/4% 0,0
Goi-mailako +5% 0,0

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 3,8). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

49 ez-aktibotik 15 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 30,6), 13 erretiraturik zeuden (% 26,5) eta 21 bestelako ez-aktibo ziren (% 42,9).

Ez-aktiboak

% 31
% 27
% 43
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria[oh 3]

% 15
% 12
% 21
% 36
% 9
NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 126 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 151 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 4]

126enplegu udalerrian
% 54,8soldatapeko
% 45,2ez-soldatapeko

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 26.730 eurokoa zen.

26.730 €diru-sarreren mediana▲ Dep.: 26.090 €

Ekonomia jarduerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an zeuden 45 komertzioetatik, 3 janari enpresak ziren, 3 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 5 eraikuntza enpresak ziren, 3 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 garraio enpresa zen, 11 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 2 higiezinen enpresak ziren, 5 zerbitzu enpresak ziren, 8 administrazio publikoko enpresak ziren eta 4 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.[11]

2009an zeuden norbanakoentzako 8 zerbitzu publikoetatik, 1 posta bulegoa zen, 1 igeltseroa, 1 zurgina, 1 iturgina eta 4 jatetxeak.[12]

2009an zeuden 5 establezimendu komertzialetatik, 1 120 m2 baino gutxiagoko denda zen, 1 okindegi zen, 2 harategiak eta 1 kirol-denda zen.[13]

2000. urtean La Pesse udalerrian 8 nekazaritza-ustiategi zeuden.

Hezkuntza eta osasun ekipamenduak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.

  1. Estazioko erregistroak 1996ko urtarrilaren 1an eta 2025ko urriaren 2an artekoak dira.
  2. INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  3. Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.
  4. Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501  doi:10.4000/cybergeo.23155..
  2. (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116  doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012..
  3. (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
  4. (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.
  5. 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « La Pesse », fiche climatologique. .
  6. Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
  7. «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
  8. (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: 2016ko abuztuaren 10a).
  9. 1 2 3 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  10. 1 2 3 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  11. Créations et stock d'établissements par commune en 2009
  12. Nombre d'équipements des services aux particuliers
  13. Nombre d'équipements et de services dans le domaine du commerce en 2009

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]