Edukira joan

Lachy

Lachy
Frantziako udalerria
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Ekialde Handia
Departamendua Marne
BarrutiÉpernayko barrutia
Kantonamenducanton of Sézanne
Izen ofizialaLachy
Posta kodea51120
Geografia
Koordenatuak48°46′08″N 3°42′25″E / 48.7689°N 3.7069°E / 48.7689; 3.7069
Mapa
Azalera16,89 km²
Altitudea173 m, 217 m eta 203 m
MugakideakLa Villeneuve-lès-Charleville, Broyes, Charleville, Les Essarts-lès-Sézanne, Mœurs-Verdey eta Sézanne
Demografia
Biztanleria345 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 188 (%53,6) (%46,4) 163 alt_right
Dentsitatea20 bizt/km²
lachy.fr

Lachy Frantziako udalerria da, Marne departamenduan dagoena, Ekialde Handia eskualdean. Azken erroldaren arabera 345 biztanle zituen 16,9 km²-ko azaleran.

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: La Villeneuve-lès-Charleville, Broyes, Charleville, Les Essarts-lès-Sézanne, Mœurs-Verdey eta Sézanne.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
LachyLachy
Població amb 387 habitants (2000)Broyes (4,2 km)
Població amb 265 habitants (2000)Mœurs-Verdey (5,1 km)
Població amb 5232 habitants (2000)Sézanne (5,1 km)
Població amb 226 habitants (2000)Charleville (5,9 km)
Població amb 68 habitants (2000)Péas (5,9 km)

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak Erdialdeko eta Iparraldeko lautaden klima ozeaniko degradatua du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Cfb motakoa da: klima epela, uda freskoa, sasoi lehorrik gabe[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria klima ozeaniko aldatua du, eta Parisko arroaren ipar-ekialdeako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: eguzkialdi eskasa; urteko prezipitazio erregular eta ertainak; negu hotza (3 °C))[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H1b zonan dago[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 10,5 °C-koa da, 15,5 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 798 mm-koa da, urtarrilean 1,2 euri-egun eta uztailean 7,8 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Esternay udalerrian dago, 9,8 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 11 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 701 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 41,4 °C-koa da, 2019ko uztailaren 25an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -16 °C-koa da, 2010ko urtarrilaren 8an lortua[oh 1][5].

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[6]

BiztanleriaUrtea2102402703003303603904204501750180018501900195020002050BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 163 gizon, 188 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
95+
 
0.00
0.00
 
90-94
 
0.00
0.00
 
85-89
 
2.66
0.00
 
80-84
 
0.00
3.07
 
75-79
 
0.00
11.66
 
70-74
 
10.11
5.52
 
65-69
 
10.11
14.11
 
60-64
 
2.66
8.59
 
55-59
 
4.79
3.07
 
50-54
 
2.66
5.52
 
45-49
 
7.45
8.59
 
40-44
 
10.11
5.52
 
35-39
 
2.66
3.07
 
30-34
 
12.23
5.52
 
25-29
 
4.79
8.59
 
20-24
 
0.00
8.59
 
15-19
 
10.11
0.00
 
10-14
 
4.79
3.07
 
5-9
 
10.11
5.52
 
0-4
 
4.79
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[7].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Lachy udalerrian 345 biztanle zeuden eta 153 elkarbizitza unitate[oh 2], hau da, 2,25 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena kide bakarreko elkarbizitza-unitateak ziren (% 30,7), Metropolitar Frantziako batez bestekoaren azpitik (% 39,2).[9]

345biztanle
153elkarbizitza-unitate
2,25lagun elkarbizitza-unitateko
106familia
Udalerria
% 27
% 30
% 12
% 31
Metropolitar Frantzia
% 24
% 26
% 10
% 39
Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 106 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (46). Guraso bakarreko 18 familietatik 14etan ama zen guraso bakarra. 51 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean.[9]

46
41
18
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 39,9), eskulangileak (% 24,2), erdi-mailako lanbideak (% 11,8), artisau, merkatari eta enpresa-buruak (% 9,2). Talde nagusia (erretiratuak, % 39,9) Marne departamenduko batez bestekoaren (% 30,0) gainetik dago. 9 elkarbizitza-unitatetan nekazari bat zen erreferentziazko pertsona (% 5,9).[9]

Udalerria
% 9
% 12
% 9
% 24
% 40
Marne
% 10
% 15
% 16
% 16
% 30
Metropolitar Frantzia
% 13
% 16
% 15
% 14
% 30
NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

2023 erroldaren arabera, udalerrian 179 etxebizitza zeuden. Horietatik 161 egoitza nagusi ziren, 9 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 9 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (176), eta apartamentuak gutxi ziren (2). Egoitza nagusietatik 145 beren jabearen bizilekuak ziren, 11 alokairuan zeuden, 0 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 5 doan lagata.[10]

179etxebizitza
161egoitza nagusi
176etxe
2apartamentu

Etxebizitza multzoa

161
Egoitza nagusia (161)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (9)Hutsik (9)

Etxe mota

176
Etxea (176)Apartamentua (2)

Jabetza egoera

145
Jabeak (145)Alokairuan (11)Doan lagata (5)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1971-1990 artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (43).[10]

Eraikuntza garaia

1919 aurretik39
1919-194520
1946-197012
1971-199043
1991-200521
2006-202025

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (104). 77 etxebizitzatan berogailu mota "bestelakoa" erabiltzen zen, INSEEk gehiago zehazten ez duena. 130 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 72 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 80tan bi edo gehiago.[10]

Gela kopurua

1 gela0
2 gela2
3 gela13
4 gela42
5 gela edo gehiago104

Berogailu mota

25
48
77
Gas sarea (3)Fuel-olioa (25)Elektrizitatea (48)Gas botila (8)Bestelakoak (77)

Aparkalekua eta ibilgailuak

130aparkalekua
72ibilgailu 1
80ibilgailu 2+

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 214 biztanleetatik 166 aktibo ziren (% 77,6), horietako 153 lanean (% 71,5) eta 13 langabezian (aktiboen % 7,8).

21415-64 urteko biztanle
% 77,6aktibo
% 71,5lanean
% 7,8langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 61,1
25-54 urte% 96,7
55-64 urte% 48,3
Gizonak% 79,0
Emakumeak% 76,9

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 11,1
BEPC, brebeta% 10,0
CAP-BEP% 10,5
Batxilergoa% 8,5
Goi-mailako +2% 0,0
Goi-mailako +3/4% 0,0
Goi-mailako +5% 12,5

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 7,8). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

48 ez-aktibotik 14 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 29,2), 25 erretiraturik zeuden (% 52,1) eta 9 bestelako ez-aktibo ziren (% 18,8).

Ez-aktiboak

% 29
% 52
% 19
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Udalerrian 41 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 153 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 3]

41enplegu udalerrian
% 58,5soldatapeko
% 41,5ez-soldatapeko

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 29.120 eurokoa zen.

29.120 €diru-sarreren mediana▲ Dep.: 25.700 €

Ekonomia jarduerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an zeuden 12 komertzioetatik, 1 erauzte enpresa zen, 2 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 1 eraikuntza enpresa zen, 1 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresa zen, 1 garraio enpresa zen, 2 finantziazio enpresak ziren, 1 zerbitzu enpresa zen eta 3 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.[11]

2009an zeuden norbanakoentzako 2 zerbitzu publikoetatik, 1 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokia zen eta 1 igeltseroa.[12]

2000. urtean Lachy udalerrian 12 nekazaritza-ustiategi zeuden.

Hezkuntza eta osasun ekipamenduak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.

  1. Estazioko erregistroak 1994ko ekainaren 1an eta 2025ko urriaren 2an artekoak dira.
  2. INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  3. Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501  doi:10.4000/cybergeo.23155..
  2. (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116  doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012..
  3. (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
  4. (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.
  5. 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Esternay », fiche climatologique. .
  6. Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
  7. «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
  8. (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: 2016ko abuztuaren 10a).
  9. 1 2 3 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  10. 1 2 3 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  11. Créations et stock d'établissements par commune en 2009
  12. Nombre d'équipements des services aux particuliers

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]