Edukira joan

Leyme

Leyme
Frantziako udalerria
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Okzitania
Departamendua Lot
Izen ofizialaLeyme
Posta kodea46120
Geografia
Koordenatuak44°47′07″N 1°54′02″E / 44.7853°N 1.9006°E / 44.7853; 1.9006
Mapa
Azalera10,16 km²
Altitudea450 m, 407 m, 616 m eta 512 m
MugakideakAnglars, Aynac, Bannes, Espeyroux eta Molières
Demografia
Biztanleria932 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 457 (%48,8) (%51,2) 479 alt_right
Dentsitatea92 bizt/km²
leyme.fr

Leyme (frantsesez eta ofizialki: Leyme) Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Lot departamenduan dago, Okzitania eskualdean. Azken erroldaren arabera 932 biztanle zituen 10,16 km²-ko azaleran.

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Anglars, Aynac, Bannes, Espeyroux eta Molières.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
LeymeLeyme
Població amb 368 habitants (2000)Molières (2,9 km)
Població amb 100 habitants (2000)Espeyroux (3,0 km)
Població amb 141 habitants (2000)Bannes (3,1 km)
Població amb 540 habitants (2000)Aynac (3,9 km)
Població amb 156 habitants (2000)Anglars (5,0 km)
Població amb 228 habitants (2000)Rueyres (5,9 km)

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak klima ozeaniko aldatua du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Cfa motakoa da: klima epela, uda beroa, sasoi lehorrik gabe[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria mendiko klima du, eta Massif Centraleko mendebaldea eta ipar-mendebaldeako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: urteko prezipitazioa 900-1500 mm artekoa, gehiena udazkenean eta neguan)[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H2c zonan dago[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 11,3 °C-koa da, 14,9 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 1217 mm-koa da, urtarrilean 12,3 euri-egun eta uztailean 7,1 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Latronquière udalerrian dago, 13,3 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 11 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 1361,3 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 39,5 °C-koa da, 2003ko abuztuaren 12an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -22,5 °C-koa da, 1985ko urtarrilaren 16an lortua[oh 1][5].

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[6]

BiztanleriaUrtea3006009001200150018001750180018501900195020002050BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 479 gizon, 457 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
95+
 
3.50
0.00
 
90-94
 
1.09
1.04
 
85-89
 
3.28
4.38
 
80-84
 
5.69
4.38
 
75-79
 
6.78
9.60
 
70-74
 
5.69
11.69
 
65-69
 
5.69
7.52
 
60-64
 
10.07
8.56
 
55-59
 
5.69
6.47
 
50-54
 
11.16
6.47
 
45-49
 
8.97
5.43
 
40-44
 
5.69
6.47
 
35-39
 
5.69
0.00
 
30-34
 
5.47
7.52
 
25-29
 
4.38
4.38
 
20-24
 
0.00
5.43
 
15-19
 
1.09
4.18
 
10-14
 
5.69
4.38
 
5-9
 
2.19
2.09
 
0-4
 
2.19
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[7].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Leyme udalerrian 734 biztanle zeuden eta 369 elkarbizitza unitate[oh 2], hau da, 1,99 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren (% 36,6). Kide bakarreko elkarbizitza-unitateak % 36,6 ziren, Metropolitar Frantziako batez bestekoaren azpitik (% 39,2).[9]

734biztanle
369elkarbizitza-unitate
1,99lagun elkarbizitza-unitateko
240familia
Udalerria
% 18
% 37
% 37
Metropolitar Frantzia
% 24
% 26
% 10
% 39
Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 240 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (140). Guraso bakarreko 31 familietatik 21etan ama zen guraso bakarra. 156 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 57k seme-alaba bakarra zuten etxean, 21k bi, eta 5k hiru edo gehiago.[9]

140
68
31
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra
25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean156
Seme-alaba bat57
Bi seme-alaba21
Hiru seme-alaba5
Lau edo gehiago0

15 urte edo gehiago zituzten 812 biztanle zeuden. Horien artean 15-24 urtekoen % 6,2 bizi zen bakarrik eta 80 urte edo gehiagokoen % 29,0. Bikotean bizitzea ohikoagoa zen talde guztietan, 65-79 urteko taldean jotzen zuen gailurra (% 62,6). 80 urte edo gehiagoko 69 biztanleetatik 54 baino ez ziren elkarbizitza-unitateetan bizi; gainerako 15 kolektibitateren batean.[9]

Bakarrik bizi da
15-24% 6
25-39% 9
40-54% 16
55-64% 17
65-79% 21
80 +% 29
Bikotean bizi da
15-24% 6
25-39% 61
40-54% 53
55-64% 53
65-79% 63
80 +% 43

15 urte edo gehiagoko biztanleen % 38,8 ezkonduta zegoen, eta beste % 14,5 bikotean bizi zen ezkondu gabe (% 9,7 izatezko bikotean eta % 4,8 PACS bidez lotuta). % 32,9 ezkongabeak ziren, % 7,3 alargunak eta % 6,4 dibortziatuak.[9]

Ezkonduta% 38,8
Ezkongabea% 32,9
Izatezko bikotean% 9,7
Alarguna% 7,3
Dibortziatuta% 6,4
PACS bidez lotuta% 4,8

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 42,3), enplegatuak (% 21,1), eskulangileak (% 18,4), erdi-mailako lanbideak (% 7,0). Talde nagusia (erretiratuak, % 42,3) Lot departamenduko batez bestekoaren (% 41,1) gainetik dago. Ez zen nekazaririk erregistratu erreferentziazko pertsona gisa.[9]

Udalerria
% 21
% 18
% 42
Lot
% 13
% 14
% 12
% 41
Metropolitar Frantzia
% 13
% 16
% 15
% 14
% 30
NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

2023 erroldaren arabera, udalerrian 510 etxebizitza zeuden. Horietatik 360 egoitza nagusi ziren, 83 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 67 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (443), eta apartamentuak gutxi ziren (66). Egoitza nagusietatik 275 beren jabearen bizilekuak ziren, 78 alokairuan zeuden, 27 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 8 doan lagata.[10]

510etxebizitza
360egoitza nagusi
443etxe
66apartamentu

Etxebizitza multzoa

360
83
67
Egoitza nagusia (360)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (83)Hutsik (67)

Etxe mota

443
66
Etxea (443)Apartamentua (66)

Jabetza egoera

275
78
Jabeak (275)Alokairuan (78)HLM (27)Doan lagata (8)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1971-1990 artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (151).[10]

Eraikuntza garaia

1919 aurretik29
1919-194519
1946-197084
1971-1990151
1991-200545
2006-202031

Egoitza nagusien artean gehienek 4 gela zituzten (140). Fuel-olioa zen berogailu mota nagusia (136 etxebizitzatan). 319 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 173 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 161tan bi edo gehiago.[10]

Gela kopurua

1 gela7
2 gela24
3 gela60
4 gela140
5 gela edo gehiago128

Berogailu mota

136
96
96
Gas sarea (13)Fuel-olioa (136)Elektrizitatea (96)Gas botila (19)Bestelakoak (96)

Aparkalekua eta ibilgailuak

319aparkalekua
173ibilgailu 1
161ibilgailu 2+

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 539 biztanleetatik 307 aktibo ziren (% 57,0), horietako 264 lanean (% 49,0) eta 43 langabezian (aktiboen % 14,0).

53915-64 urteko biztanle
% 57,0aktibo
% 49,0lanean
% 14,0langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 36,9
25-54 urte% 71,7
55-64 urte% 36,0
Gizonak% 58,1
Emakumeak% 56,0

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 29,2
BEPC, brebeta% 13,6
CAP-BEP% 18,8
Batxilergoa% 9,5
Goi-mailako +2% 10,2
Goi-mailako +3/4% 4,2
Goi-mailako +5% 11,1

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 14,0). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

232 ez-aktibotik 26 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 11,2), 52 erretiraturik zeuden (% 22,4) eta 153 bestelako ez-aktibo ziren (% 65,9).

Ez-aktiboak

% 11
% 22
% 66
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria[oh 3]

% 9
% 19
% 35
% 30
NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 799 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 264 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 4]

799enplegu udalerrian
% 92,5soldatapeko
% 7,5ez-soldatapeko
NekazaritzaIndustriaEraikuntzaMerkataritza/zerbitzuakAdministrazioa/hezkuntza/osasuna

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 26.190 eurokoa zen.

26.190 €diru-sarreren mediana▲ Dep.: 24.740 €

Ekonomia jarduerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an zeuden 33 komertzioetatik, 1 janari enpresa zen, 4 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 6 eraikuntza enpresak ziren, 8 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 garraio enpresa zen, 3 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 1 finantziazio enpresa zen, 1 higiezinen enpresa zen, 3 zerbitzu enpresak ziren, 3 administrazio publikoko enpresak ziren eta 2 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.[11]

2009an zeuden norbanakoentzako 15 zerbitzu publikoetatik, 1 posta bulegoa zen, 1 banku bulegoa, 3 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 1 margolaria, 1 zurgina, 2 iturginak, 2 argiketariak, 2 ile apaindegiak eta 2 jatetxeak.[12]

2009an zeuden 3 establezimendu komertzialetatik, 1 120 m2 baino gutxiagoko denda zen, 1 okindegi zen eta 1 harategia zen.[13]

2000. urtean Leyme udalerrian 23 nekazaritza-ustiategi zeuden, 296 hektarea erabiltzen.[14]

Hezkuntza eta osasun ekipamenduak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2009an 3 psikiatriko, osasun-zentro 1 bat eta botika 1 bat zegoen.

2009an haur-eskola 1 eta lehen-hezkuntzako eskola 1 zegoen.

  1. Estazioko erregistroak 1976ko irailaren 1an eta 2025ko urriaren 2an artekoak dira.
  2. INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  3. Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.
  4. Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501  doi:10.4000/cybergeo.23155..
  2. (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116  doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012..
  3. (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
  4. (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.
  5. 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Latronquière », fiche climatologique. .
  6. Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
  7. «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
  8. (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: Txantiloi:Gaurko data).
  9. 1 2 3 4 5 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  10. 1 2 3 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  11. Créations et stock d'établissements par commune en 2009
  12. Nombre d'équipements des services aux particuliers
  13. Nombre d'équipements et de services dans le domaine du commerce en 2009
  14. Exploitations agricoles

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]