Edukira joan

Mauzun

Mauzun
Frantziako udalerria
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Auvernia-Rodano-Alpeak
Departamendua Puy-de-Dôme
Izen ofizialaMauzun
Posta kodea63160
Geografia
Koordenatuak45°42′12″N 3°25′51″E / 45.7033°N 3.4308°E / 45.7033; 3.4308
Mapa
Azalera0,99 km²
Altitudea500 m, 652 m eta 570 m
MugakideakBongheat, Égliseneuve-près-Billom, Estandeuil eta Fayet-le-Château
Demografia
Biztanleria140 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 70 (%51,9) (%48,1) 65 alt_right
Dentsitatea141 bizt/km²

Mauzun (frantsesez eta ofizialki: Mauzun) Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Puy-de-Dôme departamenduan dago, Auvernia-Rodano-Alpeak eskualdean. Azken erroldaren arabera 140 biztanle zituen 1 km²-ko azaleran.

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Bongheat, Égliseneuve-près-Billom, Estandeuil eta Fayet-le-Château.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
MauzunMauzun
Població amb 332 habitants (2000)Estandeuil (2,7 km)
Població amb 331 habitants (2000)Bongheat (2,8 km)
Població amb 410 habitants (2000)Trézioux (3,8 km)
Població amb 332 habitants (2000)Neuville (4,8 km)
Població amb 219 habitants (2000)Saint-Flour (5,5 km)
Població amb 562 habitants (2000)Montmorin (5,9 km)

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak klima erdikontinental eta mendi-ertzetako klima du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Cfb motakoa da: klima epela, uda freskoa, sasoi lehorrik gabe[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria mendiko klima du, eta Massif Centraleko ipar-ekialdeako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: urteko prezipitazioa 800-1200 mm artekoa, urte osoan ondo banatuta)[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H1c zonan dago[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 10,1 °C-koa da, 15,9 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 893 mm-koa da, urtarrilean 9,9 euri-egun eta uztailean 7,7 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Fayet-le-Château udalerrian dago, 0,7 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 11,2 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 889,9 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 39,5 °C-koa da, 2026ko uztailaren 10an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -20 °C-koa da, 1987ko urtarrilaren 12an lortua[oh 1][5].

Météo-Franceren SIM analisiaren arabera, udalerriari dagokion sare-puntuan 1991–2020 aldiko urteko batez besteko tenperatura 10,9 °C-koa da.[oh 2] Hilabeterik beroena uztaila da (19,5 °C) eta hotzena urtarrila (3,2 °C). Urteko prezipitazioa 729 mm-koa da; hilabeterik euritsuena maiatza da (83 mm) eta lehorrena otsaila (31 mm).[6]

1959–2025 aldian, urteko batez besteko tenperaturak hamarkadako 0,34 °C-ko gorako joera izan du. Azken hamar urteak (2016–2025) 1961–1990 aldiko batez bestekoa (9,8 °C) baino 2,0 °C beroagoak izan dira. Seriako bost urte beroenak 2000tik aurrerakoak dira: 2020, 2022, 2023, 2024 eta 2025. Urterik beroena 2022 izan zen (12,7 °C) eta hotzena 1963 (8,7 °C).[6]

    Datu klimatikoak (Mauzun)    
 Hila   Urt   Ots   Mar   Api   Mai   Eka   Uzt   Abu   Ira   Urr   Aza   Abe   Urtekoa 
Batez besteko tenperatura (ºC) 3.2 3.7 6.8 9.7 13.7 17.4 19.5 19.2 14.9 11.4 6.7 4.1 10.9
Pilatutako prezipitazioa (mm) 40 31 37 62 83 80 79 77 70 65 64 42 729
Iturria: Météo-France, SIM: 1991–2020 normalak, udalerriari dagokion sare-puntua
Berotze-marrak, 1959–2025
Marra bakoitza urte bat da; kolorea, urteko batez besteko tenperatura 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (9,8 °C).
195919922025
hotzagoabatez bestekoaberoagoa
Hileko batez besteko tenperatura: lehen eta orain
UrtOtsMarApiMaiEkaUztAbuIraUrrAzaAbe
+1,0+0,3+1,4+1,4+1,5+1,7+1,1+1,6−0,1+0,5+1,0+1,3
1961–19901991–2020Behekoa: aldea (°C). Eskala: 0 / 20 °C.
Urteko tenperaturaren anomalia, 1959–2025
°C, 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (9,8 °C)
+3 °C−3 °C
195919922025
batez bestekoa baino beroagoahotzagoa

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[7]

BiztanleriaUrtea501001502002503003504001750180018501900195020002050BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 65 gizon, 70 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
95+
 
0.00
0.00
 
90-94
 
0.00
0.00
 
85-89
 
0.00
0.00
 
80-84
 
0.00
0.00
 
75-79
 
7.14
0.00
 
70-74
 
0.00
7.69
 
65-69
 
7.14
0.00
 
60-64
 
0.00
15.38
 
55-59
 
7.14
15.38
 
50-54
 
28.57
23.08
 
45-49
 
7.14
0.00
 
40-44
 
0.00
15.38
 
35-39
 
7.14
7.69
 
30-34
 
0.00
7.69
 
25-29
 
14.29
0.00
 
20-24
 
0.00
0.00
 
15-19
 
7.14
0.00
 
10-14
 
0.00
7.69
 
5-9
 
0.00
0.00
 
0-4
 
14.29
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[8].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Mauzun udalerrian 140 biztanle zeuden eta 67 elkarbizitza unitate[oh 3], hau da, 2,09 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Horietatik 26 kide bakarrekoak ziren, 26 etxean seme-alabarik ez zuten bikoteek osatuak eta 16 seme-alabekin bizi ziren bikoteek. Datuok erroldaren laginketan oinarritzen direnez, udalerri honetako kopuruak biribilduta daude eta zehaztasun mugatukoak dira.[10]

140biztanle
67elkarbizitza-unitate
2,09lagun elkarbizitza-unitateko
47familia
16Bikotea seme-alabekin
26Bikotea seme-alabarik gabe etxean
26Kide bakarrekoa
Laginketan oinarritutako datuak, biribilduta; ez dira ehunekotan adierazten.

Udalerrian 47 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (31). 31 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean.[10]

31
16
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekin

2023 erroldaren arabera, udalerrian 89 etxebizitza zeuden. Horietatik 65 egoitza nagusi ziren, 12 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 12 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (86), eta apartamentuak gutxi ziren (3). Egoitza nagusietatik 55 beren jabearen bizilekuak ziren, 10 alokairuan zeuden, 0 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 0 doan lagata.[11]

89etxebizitza
65egoitza nagusi
86etxe
3apartamentu

Etxebizitza multzoa

65
12
12
Egoitza nagusia (65)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (12)Hutsik (12)

Etxe mota

86
Etxea (86)Apartamentua (3)

Jabetza egoera

55
10
Jabeak (55)Alokairuan (10)

Eraikuntza garaia

1919 aurretik20
1919-194512
1946-19705
1971-19907
1991-20055
2006-202013

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (37). 37 etxebizitzatan berogailu mota "bestelakoa" erabiltzen zen, INSEEk gehiago zehazten ez duena. 28 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 29 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 35tan bi edo gehiago.[11]

Gela kopurua

1 gela0
2 gela6
3 gela4
4 gela18
5 gela edo gehiago37

Berogailu mota

10
18
37
Fuel-olioa (10)Elektrizitatea (18)Bestelakoak (37)

Aparkalekua eta ibilgailuak

28aparkalekua
29ibilgailu 1
35ibilgailu 2+

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 105 biztanleetatik 82 aktibo ziren (% 78,1), horietako 79 lanean (% 75,2) eta 3 langabezian (aktiboen % 3,7).

10515-64 urteko biztanle
% 78,1aktibo
% 75,2lanean
% 3,7langabezia-tasa

23 ez-aktibotik 10 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 43,5), 6 erretiraturik zeuden (% 26,1) eta 7 bestelako ez-aktibo ziren (% 30,4).

Ez-aktiboak

% 43
% 26
% 30
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Udalerrian 4 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 79 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 4]

4enplegu udalerrian
% 0,0soldatapeko
% 100,0ez-soldatapeko

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 26.370 eurokoa zen.

26.370 €diru-sarreren mediana▲ Dep.: 26.040 €

2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 51 ziren, horien artean 48 aktiboak ziren eta 3 inaktiboak ziren. 48 pertsona aktiboetatik 44 lanean zeuden (24 gizon eta 20 emakume) eta 4 langabezian zeuden (4 emakume eta 4 emakume). 3 pertsona inaktiboetatik 1 erretiraturik zegoen eta 2 ikasten zeuden.[12]

Ekonomia jarduerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an zeuden 2 komertzioetatik, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen eta 1 informazio eta komunikazio enpresa zen.[13]

  1. ↑ Estazioko erregistroak 1981ko urtarrilaren 1an eta 2026ko irailaren 20an artekoak dira.
  2. ↑ Météo-Franceren SIM (Safran-Isba) analisiak Frantzia metropolitarra 8 km-ko sareta batean hartzen du. Hemengo balioak udalerriaren erditik 2,3 km-ra dagoen sare-puntukoak dira, ez estazio jakin batekoak. Serie hauek ez daude homogeneizatuta: estazio-sarearen aldaketek joera luzeetan eragina izan dezakete.
  3. ↑ INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  4. ↑ Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501  doi:10.4000/cybergeo.23155..
  2. ↑ (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116  doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012..
  3. ↑ (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
  4. ↑ (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.
  5. 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Fayet-le-Château », fiche climatologique. .
  6. 1 2 (Frantsesez) Données changement climatique - SIM quotidienne. Météo-France.
  7. ↑ Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
  8. ↑ «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
  9. ↑ (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: 2016ko abuztuaren 10a).
  10. 1 2 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  11. 1 2 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  12. ↑ Emploi et population active 1999 et 2007
  13. ↑ Créations et stock d'établissements par commune en 2009

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]