Edukira joan

Montéléger

Montéléger
Frantziako udalerria
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Auvernia-Rodano-Alpeak
Departamendua Drôme
BarrutiValenceko barrutia
Kantonamenducanton of Portes-lès-Valence
Izen ofizialaMontéléger
Posta kodea26760
Geografia
Koordenatuak44°51′12″N 4°56′00″E / 44.8533°N 4.9333°E / 44.8533; 4.9333
Mapa
Azalera9,45 km²
Altitudea129 m, 222 m eta 151 m
MugakideakBeaumont-lès-Valence, Beauvallon, Étoile-sur-Rhône, Montmeyran, Portes-lès-Valence eta Valence
Demografia
Biztanleria1.673 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 870 (%51,9) (%48,1) 805 alt_right
Dentsitatea177 bizt/km²
monteleger.fr

Montéléger (frantsesez eta ofizialki: Montéléger) Frantziako udalerri bat da,Drôme departamenduan dagoena, Auvernia-Rodano-Alpeak eskualdean. Azken erroldaren arabera 1.673 biztanle zituen 9,4 km²-ko azaleran.

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Beaumont-lès-Valence, Beauvallon, Étoile-sur-Rhône, Montmeyran, Portes-lès-Valence eta Valence.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
MontélégerMontéléger
Població amb 1628 habitants (2000)Beauvallon (2,5 km)
Població amb 2787 habitants (2000)Montmeyran (4,3 km)
Població amb 3157 habitants (2000)Malissard (5,6 km)

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak Hego-mendebaldeko arroko klima du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Csa motakoa da: Mediterraneoko klima epela, uda bero eta lehorrarekin[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria mendiko klimaren eta klima mediterraneoren arteko trantsizio-eremuan dago, eta erdiko Rodano haranako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: urteko anplitude termiko handia (4-20 °C); aire lehorra urte osoan; mistral haize gogorra; prezipitazio handiak udazkenean)[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H2d zonan dago[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 12,8 °C-koa da, 17,7 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 842 mm-koa da, urtarrilean 7,1 euri-egun eta uztailean 4,6 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Estèla udalerrian dago, 5,1 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 13,5 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 904,5 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 40,8 °C-koa da, 2003ko abuztuaren 13an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -13,2 °C-koa da, 2010ko urtarrilaren 11an lortua[oh 1][5].

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[6]

BiztanleriaUrtea30060090012001500180021001750180018501900195020002050BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 805 gizon, 870 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.62
 
95+
 
4.60
1.24
 
90-94
 
2.30
0.62
 
85-89
 
5.17
2.48
 
80-84
 
2.30
6.21
 
75-79
 
6.90
8.07
 
70-74
 
2.87
7.45
 
65-69
 
4.60
4.35
 
60-64
 
5.17
10.56
 
55-59
 
10.34
6.21
 
50-54
 
8.62
3.11
 
45-49
 
5.75
8.70
 
40-44
 
6.90
5.59
 
35-39
 
5.75
5.59
 
30-34
 
4.02
4.97
 
25-29
 
4.02
6.21
 
20-24
 
3.45
2.48
 
15-19
 
4.02
3.11
 
10-14
 
4.60
6.83
 
5-9
 
3.45
5.59
 
0-4
 
5.17
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[7].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Montéléger udalerrian 1.460 biztanle zeuden eta 655 elkarbizitza unitate[oh 2], hau da, 2,23 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren (% 37,9). Kide bakarreko elkarbizitza-unitateak % 29,0 ziren, Metropolitar Frantziako batez bestekoaren azpitik (% 39,2).[9]

1.460biztanle
655elkarbizitza-unitate
2,23lagun elkarbizitza-unitateko
455familia
Udalerria
% 27
% 38
% 29
Metropolitar Frantzia
% 24
% 26
% 10
% 39
Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 455 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (248). Guraso bakarreko 25 familietatik 25etan ama zen guraso bakarra. 263 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 85k seme-alaba bakarra zuten etxean, 89k bi, eta 19k hiru edo gehiago. Seme-alabadun 182 bikoteetatik 5tan (% 2,7) seme-alabaren bat bikotekide baten aurreko harreman batekoa zen.[9]

248
182
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra
25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean263
Seme-alaba bat85
Bi seme-alaba89
Hiru seme-alaba19
Lau edo gehiago0

15 urte edo gehiago zituzten 1.431 biztanle zeuden. Horien artean 15-24 urtekoen % 4,4 bizi zen bakarrik eta 80 urte edo gehiagokoen % 21,5. Bikotean bizitzea ohikoagoa zen talde guztietan, 25-39 urteko taldean jotzen zuen gailurra (% 79,4). 80 urte edo gehiagoko 200 biztanleetatik 92 baino ez ziren elkarbizitza-unitateetan bizi; gainerako 108 kolektibitateren batean.[9]

Bakarrik bizi da
15-24% 4
25-39% 10
40-54% 8
55-64% 12
65-79% 20
80 +% 22
Bikotean bizi da
15-24% 8
25-39% 79
40-54% 75
55-64% 73
65-79% 70
80 +% 24

15 urte edo gehiagoko biztanleen % 47,3 ezkonduta zegoen, eta beste % 15,1 bikotean bizi zen ezkondu gabe (% 8,7 izatezko bikotean eta % 6,4 PACS bidez lotuta). % 21,2 ezkongabeak ziren, % 11,7 alargunak eta % 4,8 dibortziatuak.[9]

Ezkonduta% 47,3
Ezkongabea% 21,2
Alarguna% 11,7
Izatezko bikotean% 8,7
PACS bidez lotuta% 6,4
Dibortziatuta% 4,8

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 31,0), erdi-mailako lanbideak (% 26,9), goi-mailako langileak (% 12,2), artisau, merkatari eta enpresa-buruak (% 11,5). Talde nagusia (erretiratuak, % 31,0) Drôme departamenduko batez bestekoaren (% 33,8) azpitik dago. 5 elkarbizitza-unitatetan nekazari bat zen erreferentziazko pertsona (% 0,8).[9]

Udalerria
% 11
% 12
% 27
% 11
% 31
Drôme
% 10
% 16
% 14
% 15
% 34
Metropolitar Frantzia
% 13
% 16
% 15
% 14
% 30
NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

2023 erroldaren arabera, udalerrian 683 etxebizitza zeuden. Horietatik 651 egoitza nagusi ziren, 6 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 26 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (594), eta apartamentuak gutxi ziren (85). Egoitza nagusietatik 503 beren jabearen bizilekuak ziren, 128 alokairuan zeuden, 0 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 20 doan lagata.[10]

683etxebizitza
651egoitza nagusi
594etxe
85apartamentu

Etxebizitza multzoa

651
Egoitza nagusia (651)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (6)Hutsik (26)

Etxe mota

594
85
Etxea (594)Apartamentua (85)

Jabetza egoera

503
128
Jabeak (503)Alokairuan (128)Doan lagata (20)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1971-1990 artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (250).[10]

Eraikuntza garaia

1919 aurretik76
1919-194525
1946-197055
1971-1990250
1991-2005151
2006-202066

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (399). Elektrizitatea zen berogailu mota nagusia (268 etxebizitzatan). 557 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 265 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 361tan bi edo gehiago.[10]

Gela kopurua

1 gela3
2 gela37
3 gela68
4 gela144
5 gela edo gehiago399

Berogailu mota

182
78
268
113
Gas sarea (182)Fuel-olioa (78)Elektrizitatea (268)Gas botila (10)Bestelakoak (113)

Aparkalekua eta ibilgailuak

557aparkalekua
265ibilgailu 1
361ibilgailu 2+

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 918 biztanleetatik 724 aktibo ziren (% 78,9), horietako 673 lanean (% 73,3) eta 52 langabezian (aktiboen % 7,2).

91815-64 urteko biztanle
% 78,9aktibo
% 73,3lanean
% 7,2langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 39,4
25-54 urte% 93,5
55-64 urte% 68,6
Gizonak% 78,3
Emakumeak% 79,5

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 14,0
BEPC, brebeta% 15,8
CAP-BEP% 13,7
Batxilergoa% 6,5
Goi-mailako +2% 8,0
Goi-mailako +3/4% 3,2
Goi-mailako +5% 2,1

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 7,2). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

194 ez-aktibotik 79 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 40,7), 45 erretiraturik zeuden (% 23,2) eta 70 bestelako ez-aktibo ziren (% 36,1).

Ez-aktiboak

% 41
% 23
% 36
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria[oh 3]

% 12
% 17
% 41
% 18
% 10
NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 1.226 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 673 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 4]

1.226enplegu udalerrian
% 92,6soldatapeko
% 7,4ez-soldatapeko
NekazaritzaIndustriaEraikuntzaMerkataritza/zerbitzuakAdministrazioa/hezkuntza/osasuna

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 30.980 eurokoa zen.

30.980 €diru-sarreren mediana▲ Dep.: 25.210 €

Ekonomia jarduerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an zeuden 55 komertzioetatik, 1 janari enpresa zen, 1 material elektrikoaren fabrikazioko enpresa zen, 4 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 7 eraikuntza enpresak ziren, 11 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 4 garraio enpresak ziren, 4 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 2 informazio eta komunikazio enpresak ziren, 4 finantziazio enpresak ziren, 1 higiezinen enpresa zen, 10 zerbitzu enpresak ziren, 3 administrazio publikoko enpresak ziren eta 3 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.[11]

2009an zeuden norbanakoentzako 10 zerbitzu publikoetatik, 1 posta bulegoa zen, 1 igeltseroa, 1 margolaria, 2 zurginak, 1 iturgina, 2 ile apaindegiak, 1 jatetxe eta 1 higiezinen agentzia.[12]

2009an zeuden 3 establezimendu komertzialetatik, 1 brikolaje denda handi zen, 1 okindegi zen eta 1 lore-denda zen.[13]

2000. urtean Montéléger udalerrian 31 nekazaritza-ustiategi zeuden, 460 hektarea erabiltzen.[14]

Hezkuntza eta osasun ekipamenduak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2009an tratamendu luzeetarako ospitale 1 eta psikiatriko 1 bat zegoen.

2009an lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.

  1. Estazioko erregistroak 1987ko urtarrilaren 1an eta 2025ko urriaren 2an artekoak dira.
  2. INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  3. Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.
  4. Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501  doi:10.4000/cybergeo.23155..
  2. (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116  doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012..
  3. (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
  4. (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.
  5. 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Étoile », fiche climatologique. .
  6. Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
  7. «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
  8. (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: Txantiloi:Gaurko data).
  9. 1 2 3 4 5 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  10. 1 2 3 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  11. Créations et stock d'établissements par commune en 2009
  12. Nombre d'équipements des services aux particuliers
  13. Nombre d'équipements et de services dans le domaine du commerce en 2009
  14. Exploitations agricoles

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]