Edukira joan

Montels (Tarn)

Wikipedia, Entziklopedia askea
Montels
Montels
Frantziako udalerria
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Okzitania
Departamendua Tarn
BarrutiAlbiko barrutia
Kantonamenducanton of Castelnau-de-Montmiral
Izen ofizialaMontels
Jatorrizko izenaMontels
Posta kodea81140
Geografia
Koordenatuak43°57′45″N 1°53′37″E / 43.9625°N 1.8936°E / 43.9625; 1.8936
Mapa
Azalera3,23 km²
Altitudea230 m, 219 m, 285 m eta 249 m
MugakideakBroze eta Cahuzac-sur-Vère
Demografia
Biztanleria110 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 60 (%57,1) (%42,9) 45 alt_right
Dentsitatea34 bizt/km²
montels81.fr

Montels (frantsesez eta ofizialki: Montels) Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Tarn departamenduan dago, Okzitania eskualdean. Azken erroldaren arabera 110 biztanle zituen 3,2 km²-ko azaleran.

Geografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Broze eta Cahuzac-sur-Vère.

Mapa
Montels eta ondokoen arteko muga administratiboak.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
MontelsMontels
Població amb 104 habitants (2000)Broze (1,1 km)
Població amb 337 habitants (2000)Cahuzac (2,8 km)
Població amb 173 habitants (2000)Vieux (3,9 km)
Població amb 116 habitants (2000)Andillac (4,2 km)
Població amb 997 habitants (2000)Senouillac (5,0 km)
Població amb 228 habitants (2000)Le Verdier (5,1 km)

Klima

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak Hego-mendebaldeko arroko klima du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Csa motakoa da: Mediterraneoko klima epela, uda bero eta lehorrarekin[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria klima ozeaniko aldatua du, eta Akitania eta Gaskoiniako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: prezipitazio ugariak udaberrian; uda beroa (19,5 °C); haize ahulak; ekaitzak maiz udan)[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H2c zonan dago[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 12,6 °C-koa da, 15,8 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 818 mm-koa da, urtarrilean 9,7 euri-egun eta uztailean 5,5 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Puycelsi udalerrian dago, 17,2 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 13,2 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 740,4 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 41,9 °C-koa da, 2023ko abuztuaren 24an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -11,7 °C-koa da, 2012ko otsailaren 8an lortua[oh 1][5].

Météo-Franceren SIM analisiaren arabera, udalerriari dagokion sare-puntuan 1991–2020 aldiko urteko batez besteko tenperatura 13,0 °C-koa da.[oh 2] Hilabeterik beroena uztaila da (21,8 °C) eta hotzena urtarrila (5,1 °C). Urteko prezipitazioa 734 mm-koa da; hilabeterik euritsuena apirila da (77 mm) eta lehorrena uztaila (45 mm).[6]

1959–2025 aldian, urteko batez besteko tenperaturak hamarkadako 0,20 °C-ko gorako joera izan du. Azken hamar urteak (2016–2025) 1961–1990 aldiko batez bestekoa (12,5 °C) baino 1,2 °C beroagoak izan dira. Seriako bost urte beroenak 2000tik aurrerakoak dira: 2018, 2020, 2022, 2023 eta 2025. Urterik beroena 2022 izan zen (14,8 °C) eta hotzena 1963 (11,5 °C).[6]

    Datu klimatikoak (Montels)    
 Hila   Urt   Ots   Mar   Api   Mai   Eka   Uzt   Abu   Ira   Urr   Aza   Abe   Urtekoa 
Batez besteko tenperatura (ºC) 5.1 5.7 8.9 11.8 15.8 19.7 21.8 21.7 17.5 13.6 8.6 5.7 13.0
Pilatutako prezipitazioa (mm) 61 48 54 77 76 61 45 51 59 67 68 67 734
Iturria: Météo-France, SIM: 1991–2020 normalak, udalerriari dagokion sare-puntua
Berotze-marrak, 1959–2025
Marra bakoitza urte bat da; kolorea, urteko batez besteko tenperatura 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (12,5 °C).
195919922025
hotzagoabatez bestekoaberoagoa
Hileko batez besteko tenperatura: lehen eta orain
UrtOtsMarApiMaiEkaUztAbuIraUrrAzaAbe
+0,1−0,5+0,9+1,0+1,4+1,4+0,5+1,2−0,4−0,10,00,0
1961–19901991–2020Behekoa: aldea (°C). Eskala: 0 / 25 °C.
Urteko tenperaturaren anomalia, 1959–2025
°C, 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (12,5 °C)
+3 °C−3 °C
195919922025
batez bestekoa baino beroagoahotzagoa

Demografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Biztanleria

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an Montels udalerrian erroldatutako biztanleak 112 ziren. Familiak 46 ziren, horien artean 8 pertsona bakarrekoak ziren (8 bakarrik bizi ziren emakumeak eta 8 bakarrik bizi ziren emakumeak), 21 seme-alabarik gabeko familiak ziren eta 17 seme-alabak dituzten bikoteak ziren.

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[7]

BiztanleriaUrtea60801001201401601802001750180018501900195020002050BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 45 gizon, 60 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
95+
 
0.00
0.00
 
90-94
 
0.00
11.11
 
85-89
 
0.00
0.00
 
80-84
 
8.33
22.22
 
75-79
 
8.33
11.11
 
70-74
 
16.67
0.00
 
65-69
 
0.00
11.11
 
60-64
 
0.00
11.11
 
55-59
 
16.67
0.00
 
50-54
 
0.00
11.11
 
45-49
 
16.67
11.11
 
40-44
 
0.00
0.00
 
35-39
 
0.00
0.00
 
30-34
 
8.33
0.00
 
25-29
 
8.33
0.00
 
20-24
 
0.00
0.00
 
15-19
 
8.33
11.11
 
10-14
 
0.00
0.00
 
5-9
 
0.00
0.00
 
0-4
 
8.33
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[8].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Montels udalerrian 110 biztanle zeuden eta 42 elkarbizitza unitate[oh 3], hau da, 2,62 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Horietatik 5 kide bakarrekoak ziren, 16 etxean seme-alabarik ez zuten bikoteek osatuak eta 16 seme-alabekin bizi ziren bikoteek. Datuok erroldaren laginketan oinarritzen direnez, udalerri honetako kopuruak biribilduta daude eta zehaztasun mugatukoak dira.[10]

110biztanle
42elkarbizitza-unitate
2,62lagun elkarbizitza-unitateko
42familia
16Bikotea seme-alabekin
16Bikotea seme-alabarik gabe etxean
5Guraso bakarrekoak
5Kide bakarrekoa
Laginketan oinarritutako datuak, biribilduta; ez dira ehunekotan adierazten.

Udalerrian 42 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (21). Guraso bakarreko 5 familietatik 5etan ama zen guraso bakarra. 31 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean.[10]

21
16
5
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra

Etxebizitza

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, udalerrian 56 etxebizitza zeuden. Horietatik 43 egoitza nagusi ziren, 11 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 1 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (56), eta apartamentuak gutxi ziren (0). Egoitza nagusietatik 41 beren jabearen bizilekuak ziren, 1 alokairuan zeuden, 0 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 1 doan lagata.[11]

56etxebizitza
43egoitza nagusi
56etxe
0apartamentu

Etxebizitza multzoa

43
11
Egoitza nagusia (43)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (11)Hutsik (1)

Etxe mota

56
Etxea (56)

Jabetza egoera

41
Jabeak (41)Alokairuan (1)Doan lagata (1)

Eraikuntza garaia

1919 aurretik14
1919-19457
1946-19703
1971-19905
1991-200512
2006-20202

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (31). 18 etxebizitzatan berogailu mota "bestelakoa" erabiltzen zen, INSEEk gehiago zehazten ez duena. 37 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 13 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 30tan bi edo gehiago.[11]

Gela kopurua

1 gela0
2 gela1
3 gela2
4 gela10
5 gela edo gehiago31

Berogailu mota

12
10
4
18
Fuel-olioa (12)Elektrizitatea (10)Gas botila (4)Bestelakoak (18)

Aparkalekua eta ibilgailuak

37aparkalekua
13ibilgailu 1
30ibilgailu 2+

Ekonomia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 67 biztanleetatik 54 aktibo ziren (% 80,6), horietako 51 lanean (% 76,1) eta 3 langabezian (aktiboen % 5,6).

6715-64 urteko biztanle
% 80,6aktibo
% 76,1lanean
% 5,6langabezia-tasa

13 ez-aktibotik 3 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 23,1), 7 erretiraturik zeuden (% 53,8) eta 2 bestelako ez-aktibo ziren (% 15,4).

Ez-aktiboak

% 23
% 54
% 15
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Udalerrian 7 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 51 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 4]

7enplegu udalerrian
% 14,3soldatapeko
% 85,7ez-soldatapeko

2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 66 ziren, horien artean 52 aktiboak ziren eta 14 inaktiboak ziren. 52 pertsona aktiboetatik 48 lanean zeuden (24 gizon eta 24 emakume) eta 4 langabezian zeuden (3 gizon eta 1 emakume). 14 pertsona inaktiboetatik 5 erretiraturik zeuden, 4 ikasten zeuden eta 5 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.[12]

Ekonomia jarduerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an zeuden 4 komertzioetatik, 2 eraikuntza enpresak ziren, 1 finantziazio enpresa zen eta 1 higiezinen enpresa zen.[13]

2009an zeuden norbanakoentzako 3 zerbitzu publikoetatik, 1 zurgina zen, 1 eraikuntza enpresa eta 1 higiezinen agentzia.[14]

2000. urtean Montels udalerrian 4 nekazaritza-ustiategi zeuden.

Oharrak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ Estazioko erregistroak 2003ko urriaren 1an eta 2026ko irailaren 20an artekoak dira.
  2. ↑ Météo-Franceren SIM (Safran-Isba) analisiak Frantzia metropolitarra 8 km-ko sareta batean hartzen du. Hemengo balioak udalerriaren erditik 4,0 km-ra dagoen sare-puntukoak dira, ez estazio jakin batekoak. Serie hauek ez daude homogeneizatuta: estazio-sarearen aldaketek joera luzeetan eragina izan dezakete.
  3. ↑ INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  4. ↑ Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501  doi:10.4000/cybergeo.23155..
  2. ↑ (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116  doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012..
  3. ↑ (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
  4. ↑ (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.
  5. 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Puycelsi », fiche climatologique. .
  6. 1 2 (Frantsesez) Données changement climatique - SIM quotidienne. Météo-France.
  7. ↑ Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
  8. ↑ «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
  9. ↑ (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: 2016ko abuztuaren 10a).
  10. 1 2 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  11. 1 2 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  12. ↑ Emploi et population active 1999 et 2007
  13. ↑ Créations et stock d'établissements par commune en 2009
  14. ↑ Nombre d'équipements des services aux particuliers

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
"https://eu.wikipedia.org/w/index.php?title=Montels_(Tarn)&oldid=11338358"(e)tik eskuratuta