Edukira joan

Mortrée

Wikipedia, Entziklopedia askea
Mortrée
Frantziako udalerria
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Normandia
Departamendua Orne
BarrutiArgentaneko barrutia
Kantonamenducanton of Mortrée
Izen ofizialaMortrée
Posta kodea61570
Geografia
Koordenatuak48°38′22″N 0°04′41″E / 48.6394°N 0.0781°E / 48.6394; 0.0781
Mapa
Azalera32,26 km²
MugakideakBelfonds, Le Château-d'Almenêches, Macé, Médavy, Montmerrei, La Ferrière-Béchet, Le Cercueil eta Tanville
Demografia
Biztanleria1.115 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 593 (%52,3) (%47,7) 541 alt_right
Dentsitatea35 bizt/km²
Informazio gehigarria
Sorrera2019ko urtarrilaren 1a

Mortrée Frantziako udalerria da, Orne departamenduan dagoena, Normandia eskualdean. Azken erroldaren arabera 1.115 biztanle zituen 32,26 km²-ko azaleran.

Geografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Belfonds, Le Château-d'Almenêches, Macé, Médavy, Montmerrei, La Ferrière-Béchet, Le Cercueil eta Tanville.

Mapa
Mortrée eta ondoko udalerrien arteko muga administratiboak.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
MortréeMortrée
Població amb 426 habitants (2000)Montmerrei (2,7 km)
Població amb 204 habitants (2000)Marcei (3,4 km)
Població amb 154 habitants (2000)Médavy (4,3 km)
Població amb 178 habitants (2000)Belfonds (4,6 km)
Població amb 494 habitants (2000)Macé (5,0 km)

Klima

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak Erdialdeko eta Iparraldeko lautaden klima ozeaniko degradatua du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Cfb motakoa da: klima epela, uda freskoa, sasoi lehorrik gabe[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria klima ozeanikoaren eta klima ozeaniko aldatuaren arteko trantsizio-eremuan dago, eta Normandia (Cotentin, Orne)eko klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: prezipitazio nahiko handiak (850 mm/urte); uda freskoa (15,5 °C), haizetsua)[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H1a zonan dago[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 10,4 °C-koa da, 13,5 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 731 mm-koa da, urtarrilean 12,2 euri-egun eta uztailean 7,5 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Le_Pin-au-Haras udalerrian dago, 12,1 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 10,6 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 756,3 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 38,3 °C-koa da, 2019ko uztailaren 25an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -27,5 °C-koa da, 1985ko urtarrilaren 8an lortua[oh 1][5].

Demografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Biztanleria

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[6]

BiztanleriaUrtea11101120113011401150116011701180119020162017201820192020202120222023BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 541 gizon, 593 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.92
 
95+
 
0.84
1.85
 
90-94
 
2.53
0.92
 
85-89
 
4.38
2.77
 
80-84
 
3.37
2.77
 
75-79
 
2.53
8.50
 
70-74
 
7.76
5.73
 
65-69
 
4.38
7.58
 
60-64
 
6.07
8.50
 
55-59
 
5.23
6.65
 
50-54
 
11.13
8.50
 
45-49
 
5.23
6.65
 
40-44
 
5.23
5.73
 
35-39
 
8.60
3.70
 
30-34
 
6.07
2.77
 
25-29
 
2.53
7.58
 
20-24
 
1.69
0.92
 
15-19
 
5.23
9.43
 
10-14
 
6.07
5.73
 
5-9
 
7.76
2.77
 
0-4
 
3.37
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[7].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Mortrée udalerrian 1.122 biztanle zeuden eta 534 elkarbizitza unitate[oh 2], hau da, 2,10 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena kide bakarreko elkarbizitza-unitateak ziren (% 38,6), Metropolitar Frantziako batez bestekoaren azpitik (% 39,2).[9]

1.122biztanle
534elkarbizitza-unitate
2,10lagun elkarbizitza-unitateko
328familia
Udalerria
% 26
% 32
% 39
Metropolitar Frantzia
% 24
% 26
% 10
% 39
Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 328 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (173). Guraso bakarreko 15 familietatik 10etan ama zen guraso bakarra. 173 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 60k seme-alaba bakarra zuten etxean, 70k bi, eta 25k hiru edo gehiago.[9]

173
140
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra
25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean173
Seme-alaba bat60
Bi seme-alaba70
Hiru seme-alaba25
Lau edo gehiago0

15 urte edo gehiago zituzten 934 biztanle zeuden. Horien artean 15-24 urtekoen % 4,9 bizi zen bakarrik eta 80 urte edo gehiagokoen % 66,7. Bikotean bizitzea ohikoagoa zen talde guztietan, 40-54 urteko taldean jotzen zuen gailurra (% 79,8).[9]

Bakarrik bizi da
15-24% 5
25-39% 13
40-54% 11
55-64% 21
65-79% 31
80 +% 67
Bikotean bizi da
15-24% 15
25-39% 75
40-54% 80
55-64% 75
65-79% 69
80 +% 31

15 urte edo gehiagoko biztanleen % 46,8 ezkonduta zegoen, eta beste % 17,5 bikotean bizi zen ezkondu gabe (% 12,1 izatezko bikotean eta % 5,4 PACS bidez lotuta). % 20,8 ezkongabeak ziren, % 9,7 alargunak eta % 5,2 dibortziatuak.[9]

Ezkonduta% 46,8
Ezkongabea% 20,8
Izatezko bikotean% 12,1
Alarguna% 9,7
PACS bidez lotuta% 5,4
Dibortziatuta% 5,2

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 37,5), eskulangileak (% 18,9), enplegatuak (% 11,4), erdi-mailako lanbideak (% 10,5). Talde nagusia (erretiratuak, % 37,5) Orne departamenduko batez bestekoaren (% 39,4) azpitik dago. 20 elkarbizitza-unitatetan nekazari bat zen erreferentziazko pertsona (% 3,7).[9]

Udalerria
% 10
% 11
% 19
% 37
Orne
% 12
% 14
% 18
% 39
Metropolitar Frantzia
% 13
% 16
% 15
% 14
% 30
NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

Etxebizitza

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, udalerrian 671 etxebizitza zeuden. Horietatik 528 egoitza nagusi ziren, 48 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 95 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (613), eta apartamentuak gutxi ziren (36). Egoitza nagusietatik 375 beren jabearen bizilekuak ziren, 142 alokairuan zeuden, 33 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 11 doan lagata.[10]

671etxebizitza
528egoitza nagusi
613etxe
36apartamentu

Etxebizitza multzoa

528
95
Egoitza nagusia (528)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (48)Hutsik (95)

Etxe mota

613
Etxea (613)Apartamentua (36)

Jabetza egoera

375
142
Jabeak (375)Alokairuan (142)HLM (33)Doan lagata (11)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1919 aurretik artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (193).[10]

Eraikuntza garaia

1919 aurretik193
1919-194547
1946-197066
1971-1990108
1991-200558
2006-202056

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (266). Elektrizitatea zen berogailu mota nagusia (177 etxebizitzatan). 368 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 251 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 221tan bi edo gehiago.[10]

Gela kopurua

1 gela11
2 gela21
3 gela80
4 gela150
5 gela edo gehiago266

Berogailu mota

90
123
177
126
Gas sarea (90)Fuel-olioa (123)Elektrizitatea (177)Gas botila (13)Bestelakoak (126)

Aparkalekua eta ibilgailuak

368aparkalekua
251ibilgailu 1
221ibilgailu 2+

Ekonomia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 657 biztanleetatik 518 aktibo ziren (% 78,8), horietako 486 lanean (% 74,0) eta 32 langabezian (aktiboen % 6,2).

65715-64 urteko biztanle
% 78,8aktibo
% 74,0lanean
% 6,2langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 56,3
25-54 urte% 93,2
55-64 urte% 59,2
Gizonak% 81,4
Emakumeak% 75,5

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 14,3
BEPC, brebeta% 5,9
CAP-BEP% 6,3
Batxilergoa% 3,9
Goi-mailako +2% 4,8
Goi-mailako +3/4% 4,3
Goi-mailako +5% 0,0

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 6,2). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

140 ez-aktibotik 36 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 25,7), 46 erretiraturik zeuden (% 32,9) eta 58 bestelako ez-aktibo ziren (% 41,4).

Ez-aktiboak

% 26
% 33
% 41
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria[oh 3]

% 8
% 14
% 24
% 28
% 21
NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 236 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 486 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 4]

236enplegu udalerrian
% 70,8soldatapeko
% 29,2ez-soldatapeko
NekazaritzaIndustriaEraikuntzaMerkataritza/zerbitzuakAdministrazioa/hezkuntza/osasuna

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 24.360 eurokoa zen.

24.360 €diru-sarreren mediana▲ Dep.: 24.110 €

Ekonomia jarduerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an zeuden 64 komertzioetatik, 3 erauzte enpresak ziren, 3 janari enpresak ziren, 1 garraiorako elementuen fabrikazioko enpresa zen, 4 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 11 eraikuntza enpresak ziren, 17 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 3 garraio enpresak ziren, 5 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 1 informazio eta komunikazio enpresa zen, 5 finantziazio enpresak ziren, 3 higiezinen enpresak ziren, 2 zerbitzu enpresak ziren, 3 administrazio publikoko enpresak ziren eta 3 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.[11]

2009an zeuden norbanakoentzako 23 zerbitzu publikoetatik, 1 jendarmeria zen, 1 posta bulegoa, 4 banku bulegoak, 2 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 3 margolariak, 2 zurginak, 6 iturginak, 2 ile apaindegiak, 1 albaitaria eta 1 jatetxe.[12]

2009an zeuden 5 establezimendu komertzialetatik, 1 120 m2 baino gutxiagoko denda zen, 2 okindegiak, 1 harategi zen eta 1 drogeria zen.[13]

2000. urtean Mortrée udalerrian 26 nekazaritza-ustiategi zeuden, 1.564 hektarea erabiltzen.[14]

Hezkuntza eta osasun ekipamenduak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2009an zegoen osasun-ekipamendu bakarra botika zen.

2009an lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.

Oharrak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ Estazioko erregistroak 1968ko urtarrilaren 1an eta 2025ko urriaren 2an artekoak dira.
  2. ↑ INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  3. ↑ Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.
  4. ↑ Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501  doi:10.4000/cybergeo.23155..
  2. ↑ (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116  doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012..
  3. ↑ (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
  4. ↑ (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.
  5. 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Pin Au Haras-Inra », fiche climatologique. .
  6. ↑ Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
  7. ↑ «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
  8. ↑ (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: Txantiloi:Gaurko data).
  9. 1 2 3 4 5 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  10. 1 2 3 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  11. ↑ Créations et stock d'établissements par commune en 2009
  12. ↑ Nombre d'équipements des services aux particuliers
  13. ↑ Nombre d'équipements et de services dans le domaine du commerce en 2009
  14. ↑ Exploitations agricoles

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
"https://eu.wikipedia.org/w/index.php?title=Mortrée&oldid=11324098"(e)tik eskuratuta