Edukira joan

Noyarey

Wikipedia, Entziklopedia askea
Noyarey
Frantziako udalerria
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Auvernia-Rodano-Alpeak
Departamendua Isère
BarrutiGrenobleko barrutia
Kantonamenducanton of Fontaine-Sassenage
Izen ofizialaNoyarey
Posta kodea38360
Geografia
Koordenatuak45°14′37″N 5°37′53″E / 45.2436°N 5.6314°E / 45.2436; 5.6314
Mapa
Azalera16,86 km²
Altitudea191 m, 1.649 m eta 602 m
MugakideakSassenage, Veurey-Voroize, Voreppe, Engins, Fontanil-Cornillon, Saint-Égrève eta Autrans-Méaudre-en-Vercors
Demografia
Biztanleria2.365 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 1.152 (%49,5) (%50,5) 1.177 alt_right
Dentsitatea140 bizt/km²
Informazio gehigarria
Hiri senidetuakMerone
noyarey.fr

Noyarey Frantziako udalerri bat da, Isère departamenduan dagoena, Auvernia-Rodano-Alpeak eskualdean. Azken erroldaren arabera 2.365 biztanle zituen 16,9 km²-ko azaleran.

Geografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Sassenage, Veurey-Voroize, Voreppe, Engins, Fontanil-Cornillon, Saint-Égrève eta Autrans-Méaudre-en-Vercors.

Mapa
Noyarey eta ondokoen arteko muga administratiboak.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
NoyareyNoyarey
Població amb 10631 habitants (2000)Sassenage (5,0 km)
Població amb 538 habitants (2000)Montaud (5,4 km)
Població amb 9655 habitants (2000)Voreppe (5,8 km)

Klima

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak klima erdikontinental eta mendi-ertzetako klima du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Cfa motakoa da: klima epela, uda beroa, sasoi lehorrik gabe[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria mendiko klima du, eta ipar Alpeetako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: urteko prezipitazioa 1200-1500 mm artekoa, udan modu irregularrean banatuta)[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H1c zonan dago[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 11,9 °C-koa da, 19,4 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 1302 mm-koa da, urtarrilean 9,6 euri-egun eta uztailean 7,2 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Coublevie udalerrian dago, 12,7 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 13 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 1121 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 40,4 °C-koa da, 2025ko ekainaren 30an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -12,7 °C-koa da, 2012ko otsailaren 5an lortua[oh 1][5].

Demografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Biztanleria

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[6]

BiztanleriaUrtea600900120015001800210024001750180018501900195020002050BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 1.177 gizon, 1.152 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.42
 
95+
 
0.87
0.00
 
90-94
 
3.47
2.55
 
85-89
 
2.60
3.31
 
80-84
 
3.82
4.16
 
75-79
 
5.56
5.86
 
70-74
 
5.12
5.01
 
65-69
 
5.56
7.48
 
60-64
 
6.86
6.29
 
55-59
 
5.12
7.48
 
50-54
 
6.77
4.16
 
45-49
 
4.25
7.05
 
40-44
 
8.85
9.09
 
35-39
 
7.55
3.74
 
30-34
 
6.34
3.74
 
25-29
 
1.30
4.59
 
20-24
 
2.52
6.54
 
15-19
 
6.25
5.78
 
10-14
 
6.68
6.20
 
5-9
 
4.17
6.54
 
0-4
 
6.34
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[7].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Noyarey udalerrian 2.284 biztanle zeuden eta 948 elkarbizitza unitate[oh 2], hau da, 2,41 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena seme-alabekin bizi ziren bikoteak ziren (% 34,6). Kide bakarreko elkarbizitza-unitateak % 25,6 ziren, Metropolitar Frantziako batez bestekoaren azpitik (% 39,2).[9]

2.284biztanle
948elkarbizitza-unitate
2,41lagun elkarbizitza-unitateko
705familia
Udalerria
% 35
% 28
% 11
% 26
Metropolitar Frantzia
% 24
% 26
% 10
% 39
Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 705 familia zeuden, eta horien artean seme-alabak etxean zituzten bikoteak ziren ugarienak (328). Guraso bakarreko 104 familietatik 65etan ama zen guraso bakarra. 333 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 159k seme-alaba bakarra zuten etxean, 169k bi, eta 45k hiru edo gehiago. Seme-alabadun 328 bikoteetatik 20tan (% 6,1) seme-alabaren bat bikotekide baten aurreko harreman batekoa zen.[9]

273
328
104
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra
25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean333
Seme-alaba bat159
Bi seme-alaba169
Hiru seme-alaba30
Lau edo gehiago15

15 urte edo gehiago zituzten 1.932 biztanle zeuden. Horien artean 15-24 urtekoen % 2,5 bizi zen bakarrik eta 80 urte edo gehiagokoen % 26,9. Bikotean bizitzea ohikoagoa zen talde guztietan, 40-54 urteko taldean jotzen zuen gailurra (% 82,9). 80 urte edo gehiagoko 171 biztanleetatik 117 baino ez ziren elkarbizitza-unitateetan bizi; gainerako 54 kolektibitateren batean.[9]

Bakarrik bizi da
15-24% 2
25-39% 11
40-54% 9
55-64% 14
65-79% 16
80 +% 27
Bikotean bizi da
15-24% 6
25-39% 74
40-54% 83
55-64% 78
65-79% 76
80 +% 40

15 urte edo gehiagoko biztanleen % 51,2 ezkonduta zegoen, eta beste % 17,3 bikotean bizi zen ezkondu gabe (% 9,0 izatezko bikotean eta % 8,3 PACS bidez lotuta). % 20,4 ezkongabeak ziren, % 6,0 alargunak eta % 5,2 dibortziatuak.[9]

Ezkonduta% 51,2
Ezkongabea% 20,4
Izatezko bikotean% 9,0
PACS bidez lotuta% 8,3
Alarguna% 6,0
Dibortziatuta% 5,2

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 31,4), goi-mailako langileak (% 21,5), erdi-mailako lanbideak (% 21,0), enplegatuak (% 10,4). Talde nagusia (erretiratuak, % 31,4) Isère departamenduko batez bestekoaren (% 28,7) gainetik dago. Ez zen nekazaririk erregistratu erreferentziazko pertsona gisa.[9]

Udalerria
% 21
% 21
% 10
% 9
% 31
Isère
% 15
% 17
% 14
% 14
% 29
Metropolitar Frantzia
% 13
% 16
% 15
% 14
% 30
NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

Etxebizitza

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, udalerrian 1.038 etxebizitza zeuden. Horietatik 953 egoitza nagusi ziren, 20 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 65 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (775), eta apartamentuak gutxi ziren (260). Egoitza nagusietatik 758 beren jabearen bizilekuak ziren, 182 alokairuan zeuden, 62 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 13 doan lagata.[10]

1.038etxebizitza
953egoitza nagusi
775etxe
260apartamentu

Etxebizitza multzoa

953
Egoitza nagusia (953)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (20)Hutsik (65)

Etxe mota

775
260
Etxea (775)Apartamentua (260)

Jabetza egoera

758
182
Jabeak (758)Alokairuan (182)HLM (62)Doan lagata (13)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1971-1990 artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (355).[10]

Eraikuntza garaia

1919 aurretik114
1919-194539
1946-1970132
1971-1990355
1991-2005147
2006-2020141

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (489). Elektrizitatea zen berogailu mota nagusia (349 etxebizitzatan). 774 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 383 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 524tan bi edo gehiago.[10]

Gela kopurua

1 gela12
2 gela65
3 gela110
4 gela277
5 gela edo gehiago489

Berogailu mota

312
349
197
Gas sarea (312)Fuel-olioa (73)Elektrizitatea (349)Gas botila (22)Bestelakoak (197)

Aparkalekua eta ibilgailuak

774aparkalekua
383ibilgailu 1
524ibilgailu 2+

Ekonomia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 1.361 biztanleetatik 1.091 aktibo ziren (% 80,2), horietako 1.030 lanean (% 75,7) eta 61 langabezian (aktiboen % 5,6).

1.36115-64 urteko biztanle
% 80,2aktibo
% 75,7lanean
% 5,6langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 43,3
25-54 urte% 95,8
55-64 urte% 62,1
Gizonak% 81,0
Emakumeak% 79,3

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 11,3
BEPC, brebeta% 9,1
CAP-BEP% 6,7
Batxilergoa% 5,6
Goi-mailako +2% 3,9
Goi-mailako +3/4% 2,1
Goi-mailako +5% 6,2

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 5,6). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

270 ez-aktibotik 105 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 38,9), 93 erretiraturik zeuden (% 34,4) eta 72 bestelako ez-aktibo ziren (% 26,7).

Ez-aktiboak

% 39
% 34
% 27
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria[oh 3]

% 29
% 31
% 18
% 15
NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 820 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 1.030 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 4]

820enplegu udalerrian
% 86,0soldatapeko
% 14,0ez-soldatapeko
NekazaritzaIndustriaEraikuntzaMerkataritza/zerbitzuakAdministrazioa/hezkuntza/osasuna

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 30.800 eurokoa zen, eta biztanleen % 4 pobrezian bizi zen (bizimoduaren medianaren % 60tik behera).

30.800 €diru-sarreren mediana▲ Dep.: 27.290 €
% 4,0pobrezia-tasa▼ Dep.: % 13,0

Ekonomia jarduerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an zeuden 100 komertzioetatik, 1 janari enpresa zen, 1 material elektrikoaren fabrikazioko enpresa zen, 9 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 18 eraikuntza enpresak ziren, 13 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 11 garraio enpresak ziren, 6 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 3 informazio eta komunikazio enpresak ziren, 3 finantziazio enpresak ziren, 1 higiezinen enpresa zen, 20 zerbitzu enpresak ziren, 8 administrazio publikoko enpresak ziren eta 6 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.[11]

2009an zeuden norbanakoentzako 27 zerbitzu publikoetatik, 1 posta bulegoa zen, 3 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 1 igeltseroa, 7 margolariak, 3 zurginak, 3 iturginak, 3 argiketariak, 2 ile apaindegiak eta 4 jatetxeak.[12]

2009an zeuden 2 establezimendu komertzialetatik, 1 120 m2 baino gutxiagoko denda zen eta 1 okindegia zen.[13]

2000. urtean Noyarey udalerrian 18 nekazaritza-ustiategi zeuden, 96 hektarea erabiltzen.[14]

Hezkuntza eta osasun ekipamenduak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2009an zegoen osasun-ekipamendu bakarra botika zen.

2009an haur-eskola 1 eta lehen-hezkuntzako eskola 1 zegoen.

Oharrak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ Estazioko erregistroak 2004ko irailaren 1an eta 2025ko urriaren 2an artekoak dira.
  2. ↑ INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  3. ↑ Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.
  4. ↑ Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501  doi:10.4000/cybergeo.23155..
  2. ↑ (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116  doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012..
  3. ↑ (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
  4. ↑ (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.
  5. 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Coublevie », fiche climatologique. .
  6. ↑ Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
  7. ↑ «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
  8. ↑ (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: Txantiloi:Gaurko data).
  9. 1 2 3 4 5 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  10. 1 2 3 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  11. ↑ Créations et stock d'établissements par commune en 2009
  12. ↑ Nombre d'équipements des services aux particuliers
  13. ↑ Nombre d'équipements et de services dans le domaine du commerce en 2009
  14. ↑ Exploitations agricoles

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
"https://eu.wikipedia.org/w/index.php?title=Noyarey&oldid=11333969"(e)tik eskuratuta