Edukira joan

Tourves

Tourves
Frantziako udalerria
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Proventza-Alpeak-Kosta Urdina
DepartamenduaVar
Izen ofizialaTourves
Posta kodea83170
Geografia
Koordenatuak43°24′29″N 5°55′26″E / 43.4081°N 5.9239°E / 43.4081; 5.9239
Mapa
Azalera65,62 km²
Altitudea238 m, 542 m eta 320 m
MugakideakBras, Brignoles, La Celle, Mazaugues, Rougiers eta Saint-Maximin-la-Sainte-Baume
Demografia
Biztanleria5.207 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 2.635 (%50,4) (%49,6) 2.595 alt_right
Dentsitatea79 bizt/km²
tourves.fr

Tourves (frantsesez eta ofizialki: Tourves) Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Var departamenduan dago, Proventza-Alpeak-Kosta Urdina eskualdean. Azken erroldaren arabera 5.207 biztanle zituen 65,6 km²-ko azaleran.

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Bras, Brignoles, La Celle, Mazaugues, Rougiers eta Saint-Maximin-la-Sainte-Baume.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
TourvesTourves
Població amb 1387 habitants (2000)Rougiers (6,1 km)
Població amb 716 habitants (2000)Mazaugues (6,7 km)
Població amb 2138 habitants (2000)Bras (7,5 km)
Població amb 1260 habitants (2000)La Celle (9,5 km)

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak klima mediterraneo garbia du[1]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria klima mediterraneo du, eta Proventza eta Lengadoka-Roselloneko klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: prezipitazio urriak udan; eguzkialdi oso ona (2600 ordu/urte); uda beroa (21,5 °C); haize gogorrak; laino gutxi)[2].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 13,8 °C-koa da, 15,6 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 743 mm-koa da, urtarrilean 6,5 euri-egun eta uztailean 2,1 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Montfort-sur-Argens udalerrian dago, 17,8 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 14,7 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 789,3 mm-koa delarik[3]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 42,5 °C-koa da, 2019ko ekainaren 28an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -11 °C-koa da, 1985ko urtarrilaren 8an lortua[oh 1][3].

Météo-Franceren SIM analisiaren arabera, udalerriari dagokion sare-puntuan 1991–2020 aldiko urteko batez besteko tenperatura 12,9 °C-koa da.[oh 2] Hilabeterik beroena uztaila da (23,0 °C) eta hotzena urtarrila (4,4 °C). Urteko prezipitazioa 721 mm-koa da; hilabeterik euritsuena azaroa da (104 mm) eta lehorrena uztaila (26 mm).[4]

1959–2025 aldian, urteko batez besteko tenperaturak hamarkadako 0,15 °C-ko gorako joera izan du. Azken hamar urteak (2016–2025) 1961–1990 aldiko batez bestekoa (12,6 °C) baino 1,0 °C beroagoak izan dira. Seriako bost urte beroenak 2000tik aurrerakoak dira: 2018, 2022, 2023, 2024 eta 2025. Urterik beroena 2022 izan zen (14,4 °C) eta hotzena 1984 (11,9 °C).[4]

    Datu klimatikoak (Tourves)    
 Hila   Urt   Ots   Mar   Api   Mai   Eka   Uzt   Abu   Ira   Urr   Aza   Abe   Urtekoa 
Batez besteko tenperatura (ºC) 4.4 5.1 8.4 11.4 15.9 20.3 23.0 22.2 17.4 13.2 8.2 4.9 12.9
Pilatutako prezipitazioa (mm) 57 40 43 69 65 47 26 37 85 92 104 59 721
Iturria: Météo-France, SIM: 1991–2020 normalak, udalerriari dagokion sare-puntua
Berotze-marrak, 1959–2025
Marra bakoitza urte bat da; kolorea, urteko batez besteko tenperatura 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (12,6 °C).
195919922025
hotzagoabatez bestekoaberoagoa
Hileko batez besteko tenperatura: lehen eta orain
UrtOtsMarApiMaiEkaUztAbuIraUrrAzaAbe
−0,3−0,6+0,4+0,4+0,9+1,3+0,8+0,9−0,5−0,1−0,2−0,5
1961–19901991–2020Behekoa: aldea (°C). Eskala: 0 / 25 °C.
Urteko tenperaturaren anomalia, 1959–2025
°C, 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (12,6 °C)
+2 °C−2 °C
195919922025
batez bestekoa baino beroagoahotzagoa

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[5]

BiztanleriaUrtea1000200030004000500060001750180018501900195020002050BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 2.595 gizon, 2.635 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
95+
 
1.14
1.16
 
90-94
 
1.33
2.70
 
85-89
 
2.85
2.31
 
80-84
 
3.61
4.43
 
75-79
 
4.55
6.55
 
70-74
 
8.92
5.20
 
65-69
 
5.88
7.13
 
60-64
 
5.69
7.90
 
55-59
 
6.45
4.62
 
50-54
 
8.35
7.71
 
45-49
 
6.45
8.48
 
40-44
 
7.02
6.36
 
35-39
 
6.83
4.24
 
30-34
 
4.74
4.05
 
25-29
 
2.66
4.05
 
20-24
 
2.85
5.20
 
15-19
 
5.12
8.86
 
10-14
 
5.31
5.20
 
5-9
 
6.64
3.85
 
0-4
 
3.61
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[6].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Tourves udalerrian 5.148 biztanle zeuden eta 2.309 elkarbizitza unitate[oh 3], hau da, 2,23 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena kide bakarreko elkarbizitza-unitateak ziren (% 32,7), Metropolitar Frantziako batez bestekoaren azpitik (% 39,2).[8]

5.148biztanle
2.309elkarbizitza-unitate
2,23lagun elkarbizitza-unitateko
1.553familia
Udalerria
% 26
% 29
% 11
% 33
Metropolitar Frantzia
% 24
% 26
% 10
% 39
Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 1.553 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (693). Guraso bakarreko 270 familietatik 210etan ama zen guraso bakarra. 823 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 309k seme-alaba bakarra zuten etxean, 324k bi, eta 98k hiru edo gehiago. Seme-alabadun 591 bikoteetatik 39tan (% 6,6) seme-alabaren bat bikotekide baten aurreko harreman batekoa zen.[8]

693
591
270
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra
25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean823
Seme-alaba bat309
Bi seme-alaba324
Hiru seme-alaba88
Lau edo gehiago10

15 urte edo gehiago zituzten 4.358 biztanle zeuden. Horien artean 15-24 urtekoen % 5,0 bizi zen bakarrik eta 80 urte edo gehiagokoen % 31,6. Bikotean bizitzea ohikoagoa zen talde guztietan, 25-39 urteko taldean jotzen zuen gailurra (% 72,0). 80 urte edo gehiagoko 310 biztanleetatik 271 baino ez ziren elkarbizitza-unitateetan bizi; gainerako 39 kolektibitateren batean.[8]

Bakarrik bizi da
15-24% 5
25-39% 11
40-54% 16
55-64% 21
65-79% 24
80 +% 32
Bikotean bizi da
15-24% 10
25-39% 72
40-54% 71
55-64% 71
65-79% 71
80 +% 45

15 urte edo gehiagoko biztanleen % 45,0 ezkonduta zegoen, eta beste % 17,8 bikotean bizi zen ezkondu gabe (% 11,6 izatezko bikotean eta % 6,2 PACS bidez lotuta). % 23,0 ezkongabeak ziren, % 6,7 alargunak eta % 7,5 dibortziatuak.[8]

Ezkonduta% 45,0
Ezkongabea% 23,0
Izatezko bikotean% 11,6
Dibortziatuta% 7,5
Alarguna% 6,7
PACS bidez lotuta% 6,2

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 35,5), erdi-mailako lanbideak (% 16,5), enplegatuak (% 13,4), eskulangileak (% 11,7). Talde nagusia (erretiratuak, % 35,5) Var departamenduko batez bestekoaren (% 36,5) azpitik dago. 40 elkarbizitza-unitatetan nekazari bat zen erreferentziazko pertsona (% 1,7).[8]

Udalerria
% 10
% 16
% 13
% 12
% 35
Var
% 9
% 14
% 17
% 10
% 36
Metropolitar Frantzia
% 13
% 16
% 15
% 14
% 30
NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

2023 erroldaren arabera, udalerrian 2.823 etxebizitza zeuden. Horietatik 2.315 egoitza nagusi ziren, 237 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 271 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (2.224), eta apartamentuak gutxi ziren (584). Egoitza nagusietatik 1.684 beren jabearen bizilekuak ziren, 577 alokairuan zeuden, 57 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 53 doan lagata.[9]

2.823etxebizitza
2.315egoitza nagusi
2.224etxe
584apartamentu

Etxebizitza multzoa

2.315
237
271
Egoitza nagusia (2.315)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (237)Hutsik (271)

Etxe mota

2.224
584
Etxea (2.224)Apartamentua (584)

Jabetza egoera

1.684
577
Jabeak (1.684)Alokairuan (577)HLM (57)Doan lagata (53)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1971-1990 artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (737).[9]

Eraikuntza garaia

1919 aurretik315
1919-1945154
1946-1970303
1971-1990737
1991-2005488
2006-2020291

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (823). Elektrizitatea zen berogailu mota nagusia (1.287 etxebizitzatan). 1.637 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 1.007 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 1.123tan bi edo gehiago.[9]

Gela kopurua

1 gela72
2 gela252
3 gela522
4 gela645
5 gela edo gehiago823

Berogailu mota

228
1.287
628
Gas sarea (81)Fuel-olioa (228)Elektrizitatea (1.287)Gas botila (91)Bestelakoak (628)

Aparkalekua eta ibilgailuak

1.637aparkalekua
1.007ibilgailu 1
1.123ibilgailu 2+

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 3.185 biztanleetatik 2.414 aktibo ziren (% 75,8), horietako 2.128 lanean (% 66,8) eta 286 langabezian (aktiboen % 11,8).

3.18515-64 urteko biztanle
% 75,8aktibo
% 66,8lanean
% 11,8langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 48,9
25-54 urte% 89,7
55-64 urte% 59,4
Gizonak% 78,6
Emakumeak% 73,0

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 20,4
BEPC, brebeta% 21,6
CAP-BEP% 10,2
Batxilergoa% 12,5
Goi-mailako +2% 11,1
Goi-mailako +3/4% 10,6
Goi-mailako +5% 6,2

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 11,8). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

771 ez-aktibotik 237 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 30,7), 203 erretiraturik zeuden (% 26,3) eta 331 bestelako ez-aktibo ziren (% 42,9).

Ez-aktiboak

% 31
% 26
% 43
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria[oh 4]

% 9
% 16
% 29
% 24
% 19
NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 800 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 2.128 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 5]

800enplegu udalerrian
% 64,4soldatapeko
% 35,6ez-soldatapeko
NekazaritzaIndustriaEraikuntzaMerkataritza/zerbitzuakAdministrazioa/hezkuntza/osasuna

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 25.030 eurokoa zen, eta biztanleen % 17 pobrezian bizi zen (bizimoduaren medianaren % 60tik behera).

25.030 €diru-sarreren mediana▼ Dep.: 25.940 €
% 17,0pobrezia-tasa▲ Dep.: % 16,8

Ekonomia jarduerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an zeuden 225 komertzioetatik, 2 erauzte enpresak ziren, 6 janari enpresak ziren, 8 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 42 eraikuntza enpresak ziren, 48 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 7 garraio enpresak ziren, 15 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 3 informazio eta komunikazio enpresak ziren, 4 finantziazio enpresak ziren, 11 higiezinen enpresak ziren, 28 zerbitzu enpresak ziren, 36 administrazio publikoko enpresak ziren eta 15 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.[10]

2009an zeuden norbanakoentzako 63 zerbitzu publikoetatik, 1 posta bulegoa zen, 1 banku bulegoa, 5 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 1 ibilgailuen alokairu bulegoa, 1 autoeskola, 10 igeltseroak, 7 margolariak, 2 zurginak, 7 iturginak, 8 argiketariak, 4 ile apaindegiak, 9 jatetxeak, 4 higiezinen agentziak, 1 tintoreria eta 2 apaindegiak.[11]

2009an zeuden 13 establezimendu komertzialetatik, 1 brikolaje denda handi zen, 1 120 m2 baino gehiagoko denda zen, 1 120 m2 baino gutxiagoko denda zen, 4 okindegiak, 1 harategi zen, 1 liburu denda zen, 1 elektrotresna denda zen, 2 kirol-dendak eta 1 lore-denda zen.[12]

2000. urtean Tourves udalerrian 43 nekazaritza-ustiategi zeuden, 418 hektarea erabiltzen.[13]

Hezkuntza eta osasun ekipamenduak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2009an 2 botika eta anbulantzia 1 bat zegoen.

2009an haur-eskola 1 eta lehen-hezkuntzako eskola 1 zegoen.

  1. ↑ Estazioko erregistroak 1980ko urtarrilaren 1an eta 2026ko irailaren 20an artekoak dira.
  2. ↑ Météo-Franceren SIM (Safran-Isba) analisiak Frantzia metropolitarra 8 km-ko sareta batean hartzen du. Hemengo balioak udalerriaren erditik 3,3 km-ra dagoen sare-puntukoak dira, ez estazio jakin batekoak. Serie hauek ez daude homogeneizatuta: estazio-sarearen aldaketek joera luzeetan eragina izan dezakete.
  3. ↑ INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  4. ↑ Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.
  5. ↑ Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501  doi:10.4000/cybergeo.23155..
  2. ↑ (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
  3. 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Montfort-sur-Argens_sapc », fiche climatologique. .
  4. 1 2 (Frantsesez) Données changement climatique - SIM quotidienne. Météo-France.
  5. ↑ Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
  6. ↑ «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
  7. ↑ (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: 2016ko abuztuaren 10a).
  8. 1 2 3 4 5 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  9. 1 2 3 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  10. ↑ Créations et stock d'établissements par commune en 2009
  11. ↑ Nombre d'équipements des services aux particuliers
  12. ↑ Nombre d'équipements et de services dans le domaine du commerce en 2009
  13. ↑ Exploitations agricoles

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]