Urdaneta kalea (Ordizia)

Wikipedia, Entziklopedia askea
Jump to navigation Jump to search
Urdaneta kalea (Ordizia)
Ordizia 24.jpg
Kokapena
Herrialdea Espainia
Autonomia Euskal Autonomia Erkidegoa
Probintzia Gipuzkoa
Euskal Autonomia Erkidegoko eskualdeaGoierri
UdalerriaOrdizia
Multzo historikoAlde Zaharra (Ordizia)
Koordenatuak 43° 03′ 13″ N, 2° 10′ 57″ W / 43.053558333333°N,2.1825333333333°W / 43.053558333333; -2.1825333333333Koordenatuak: 43° 03′ 13″ N, 2° 10′ 57″ W / 43.053558333333°N,2.1825333333333°W / 43.053558333333; -2.1825333333333
Artikulu hau Ordiziako kaleari buruzkoa da; beste esanahietarako, ikus «Urdaneta kalea».

Urdaneta kalea, Gipuzkoako Ordizia udalerrian dagoen kale bat da. Herriko kale ezagun eta herrikoienetako bat da, eta izena Andres Urdaneta ordiziar esploratzailearen omenez darama.

Kokalekua[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Ordiziako Alde Zaharra eta Malkasko auzoaren artean maldan behera hedatzen da, Beasain eta Lazkaora doan bidean.

Historia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Ordiziako mendebalderako lehen zabalgune bezala sortu zen, XIX. mendearen erdialdera harresietatik kanpo hedatu zen aurreneko auzoa.

1866an jada kale berri hau Urdaneta bezala izendatzen zen. 1875ean hiru etxebizitaza besterik ez zituen galtzadaren eskuinean. Horiez gain, Lazkaibarreko zubiaren aldamenean Benta zuri kokatzen zen, eta Gurutze baserria apur bat gorago. Donostia izan zen “gerriko” harresitua alde batera uztea erabaki zuen Gipuzkoako lehen hiribildua, 1864. urtean. Beranduago gauza bera egin zuten beste batzuek, esate baterako, Ordiziak. Urdaneta kalea mendebalderako zabalgune handi modura sortu zen. Zati handi bat bizkortasun handiz sortu zen S.E.C.M. sozietateak ekarritako oparotasun industrialaren babesean. Herriko lehen argiteria publikoa (ez elektrikoa) 1826ko abenduaren 3koa da. Argiteria publikorako lehen zerbitzu elektrikoa 1894ko martxoaren 1ean jarri zen martxan. Eskuineko geziak Ordizia kaletik Garagartza “Plazatxorako” sarbidea adierazten du. Sarbide hura Tomas Zubizarreta jaunak 1907. urtean “cercas” modura ezagutzen zen zonaldea 10.000 pezetaren truke saldu ostean hasi ziren egiten[1].

XXI. mendearen hasieratik kale honetan bertako betiko biztanleez gain, munduko herrialde askotatik etorritako etorkinak ere bizi dira.

Eraikin eta eskultura interesgarriak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Urdaneta kalean honako eraikin nabarmenak daude:

Iruditegia[aldatu | aldatu iturburu kodea]


Erreferentziak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

  1. Ordiziako Album familiarra. Iturria: Marti Garcia Garmendia “Bagoi fabrika eta haren eragina Beasainen eta Ordizian (1910/1925)” liburuan
Euskarazko Wikipedian bada atari bat, gai hau duena:
Gipuzkoa