Edukira joan

Utelle

Wikipedia, Entziklopedia askea
Utelle
Frantziako udalerria
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Proventza-Alpeak-Kosta Urdina
DepartamenduaItsas Alpeak
BarrutiNiceko barrutia
Kantonamenducanton of Lantosque
AlkateaYves Gilli (en) Itzuli
Izen ofizialaUtelle
Posta kodea06450
Geografia
Koordenatuak43°55′09″N 7°15′51″E / 43.9192°N 7.2642°E / 43.9192; 7.2642
Mapa
Azalera67,97 km²
Altitudea126 m, 2.080 m eta 880 m
MugakideakBonson, Clans, Duranus, Lantosque, Levens, Lucéram, Malaussène, Revest-les-Roches, La Tour, Tournefort eta Venanson
Demografia
Biztanleria805 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 405 (%49,3) (%50,7) 416 alt_right
Dentsitatea12 bizt/km²
vesubian.com… eta utelle.fr

Utelle (frantsesez eta ofizialki: Utelle) Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Itsas Alpeak departamenduan dago, Proventza-Alpeak-Kosta Urdina eskualdean. Azken erroldaren arabera 805 biztanle zituen 67,97 km²-ko azaleran.

Geografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Bonson, Clans, Duranus, Lantosque, Levens, Lucéram, Malaussène, Revest-les-Roches, La Tour, Tournefort eta Venanson.

Mapa
Utelle eta ondoko udalerrien arteko muga administratiboak.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
UtelleUtelle
Població amb 163 habitants (2000)Duranus (2,7 km)
Població amb 424 habitants (2000)La Tour (6,1 km)
Població amb 4503 habitants (2000)Levens (6,6 km)
Població amb 721 habitants (2000)Coaraze (6,9 km)
Població amb 669 habitants (2000)Bonson (7,7 km)
Població amb 1222 habitants (2000)Lantosque (8,2 km)
Població amb 154 habitants (2000)Tournefort (8,4 km)
Població amb 221 habitants (2000)Malaussène (9,4 km)
Població amb 899 habitants (2000)Bendejun (9,7 km)
Població amb 1251 habitants (2000)Lucéram (9,7 km)

Klima

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak klima mediterraneo aldatua du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Csa motakoa da: Mediterraneoko klima epela, uda bero eta lehorrarekin[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria mendiko klimaren eta klima mediterraneoren arteko trantsizio-eremuan dago, eta Var eta Alpe Maritimoetako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: prezipitazio ugariak udazkenean eta neguan; eguzkialdi oso ona udan; negu epela (8 °C); laino gutxi)[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H3 zonan dago[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 12,4 °C-koa da, 4,9 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 1031 mm-koa da, urtarrilean 5,8 euri-egun eta uztailean 4,5 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Lantosque udalerrian dago, 6,8 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 13,9 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 959,3 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 40,1 °C-koa da, 2017ko abuztuaren 3an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -9 °C-koa da, 2012ko otsailaren 6an lortua[oh 1][5].

Demografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Biztanleria

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[6]

BiztanleriaUrtea05001000150020002500165017001750180018501900195020002050BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 416 gizon, 405 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
95+
 
0.00
0.00
 
90-94
 
0.00
1.20
 
85-89
 
2.47
1.20
 
80-84
 
3.70
3.61
 
75-79
 
4.94
7.21
 
70-74
 
6.17
3.61
 
65-69
 
3.70
2.40
 
60-64
 
3.70
6.25
 
55-59
 
4.94
12.26
 
50-54
 
10.12
6.25
 
45-49
 
8.89
3.61
 
40-44
 
7.65
6.25
 
35-39
 
3.95
6.25
 
30-34
 
7.65
8.65
 
25-29
 
5.19
8.65
 
20-24
 
2.47
3.85
 
15-19
 
5.19
12.50
 
10-14
 
5.19
2.40
 
5-9
 
7.65
3.85
 
0-4
 
6.42
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[7].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Utelle udalerrian 805 biztanle zeuden eta 387 elkarbizitza unitate[oh 2], hau da, 2,08 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena kide bakarreko elkarbizitza-unitateak ziren (% 40,3), Metropolitar Frantziako batez bestekoaren gainetik (% 39,2).[9]

805biztanle
387elkarbizitza-unitate
2,08lagun elkarbizitza-unitateko
216familia
Udalerria
% 25
% 24
% 40
Metropolitar Frantzia
% 24
% 26
% 10
% 39
Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 216 familia zeuden, eta horien artean seme-alabak etxean zituzten bikoteak ziren ugarienak (96). Guraso bakarreko 30 familietatik 25etan ama zen guraso bakarra. 96 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 60k seme-alaba bakarra zuten etxean, 45k bi, eta 15k hiru edo gehiago.[9]

91
96
30
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra
25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean96
Seme-alaba bat60
Bi seme-alaba45
Hiru seme-alaba10
Lau edo gehiago5

15 urte edo gehiago zituzten 660 biztanle zeuden. Horien artean 15-24 urtekoen % 10,3 bizi zen bakarrik eta 80 urte edo gehiagokoen % 50,0. Bikotean bizitzea ohikoagoa zen talde guztietan, 40-54 urteko taldean jotzen zuen gailurra (% 72,0).[9]

Bakarrik bizi da
15-24% 10
25-39% 14
40-54% 19
55-64% 25
65-79% 37
80 +% 50
Bikotean bizi da
15-24% 10
25-39% 71
40-54% 72
55-64% 70
65-79% 62
80 +% 41

15 urte edo gehiagoko biztanleen % 41,8 ezkonduta zegoen, eta beste % 21,1 bikotean bizi zen ezkondu gabe (% 12,4 izatezko bikotean eta % 8,6 PACS bidez lotuta). % 25,3 ezkongabeak ziren, % 6,1 alargunak eta % 5,8 dibortziatuak.[9]

Ezkonduta% 41,8
Ezkongabea% 25,3
Izatezko bikotean% 12,4
PACS bidez lotuta% 8,6
Alarguna% 6,1
Dibortziatuta% 5,8

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 32,6), enplegatuak (% 26,1), erdi-mailako lanbideak (% 15,5), eskulangileak (% 10,3). Talde nagusia (erretiratuak, % 32,6) Itsas Alpeak departamenduko batez bestekoaren (% 32,8) azpitik dago. Ez zen nekazaririk erregistratu erreferentziazko pertsona gisa.[9]

Udalerria
% 9
% 16
% 26
% 10
% 33
Itsas Alpeak
% 13
% 15
% 17
% 10
% 33
Metropolitar Frantzia
% 13
% 16
% 15
% 14
% 30
NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

Etxebizitza

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, udalerrian 749 etxebizitza zeuden. Horietatik 388 egoitza nagusi ziren, 285 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 76 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (479), eta apartamentuak gutxi ziren (263). Egoitza nagusietatik 304 beren jabearen bizilekuak ziren, 62 alokairuan zeuden, 8 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 22 doan lagata.[10]

749etxebizitza
388egoitza nagusi
479etxe
263apartamentu

Etxebizitza multzoa

388
285
76
Egoitza nagusia (388)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (285)Hutsik (76)

Etxe mota

479
263
Etxea (479)Apartamentua (263)

Jabetza egoera

304
62
Jabeak (304)Alokairuan (62)HLM (8)Doan lagata (22)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1919 aurretik artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (98).[10]

Eraikuntza garaia

1919 aurretik98
1919-194563
1946-197058
1971-199076
1991-200532
2006-202046

Egoitza nagusien artean gehienek 3 gela zituzten (151). Elektrizitatea zen berogailu mota nagusia (180 etxebizitzatan). 178 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 193 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 165tan bi edo gehiago.[10]

Gela kopurua

1 gela13
2 gela67
3 gela151
4 gela91
5 gela edo gehiago66

Berogailu mota

180
176
Gas sarea (2)Fuel-olioa (19)Elektrizitatea (180)Gas botila (11)Bestelakoak (176)

Aparkalekua eta ibilgailuak

178aparkalekua
193ibilgailu 1
165ibilgailu 2+

Ekonomia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 480 biztanleetatik 385 aktibo ziren (% 80,2), horietako 355 lanean (% 74,0) eta 30 langabezian (aktiboen % 7,8).

48015-64 urteko biztanle
% 80,2aktibo
% 74,0lanean
% 7,8langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 48,3
25-54 urte% 93,0
55-64 urte% 63,6
Gizonak% 83,7
Emakumeak% 76,6

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 8,7
BEPC, brebeta% 8,0
CAP-BEP% 12,9
Batxilergoa% 7,1
Goi-mailako +2% 9,6
Goi-mailako +3/4% 1,9
Goi-mailako +5% 0,0

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 7,8). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

95 ez-aktibotik 29 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 30,5), 35 erretiraturik zeuden (% 36,8) eta 31 bestelako ez-aktibo ziren (% 32,6).

Ez-aktiboak

% 31
% 37
% 33
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria[oh 3]

% 15
% 10
% 22
% 38
% 14
NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 79 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 355 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 4]

79enplegu udalerrian
% 67,1soldatapeko
% 34,2ez-soldatapeko

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 24.770 eurokoa zen.

24.770 €diru-sarreren mediana▼ Dep.: 26.380 €

Ekonomia jarduerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an zeuden 38 komertzioetatik, 1 erauzte enpresa zen, 1 janari enpresa zen, 10 eraikuntza enpresak ziren, 5 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 2 garraio enpresak ziren, 8 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 1 informazio eta komunikazio enpresa zen, 1 higiezinen enpresa zen, 2 zerbitzu enpresak ziren, 4 administrazio publikoko enpresak ziren eta 3 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.[11]

2009an zeuden norbanakoentzako 13 zerbitzu publikoetatik, 1 posta bulegoa zen, 1 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokia, 3 igeltseroak, 1 margolaria, 1 eraikuntza enpresa eta 6 jatetxeak.[12]

2009an zeuden 2 establezimendu komertzial guztiak 120 m2 baino gutxiagoko dendak ziren.[13]

2000. urtean Utelle udalerrian 12 nekazaritza-ustiategi zeuden, 424 hektarea erabiltzen.[14]

Hezkuntza eta osasun ekipamenduak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2009an lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.

Oharrak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ Estazioko erregistroak 2006ko abenduaren 1an eta 2025ko urriaren 2an artekoak dira.
  2. ↑ INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  3. ↑ Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.
  4. ↑ Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501  doi:10.4000/cybergeo.23155..
  2. ↑ (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116  doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012..
  3. ↑ (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
  4. ↑ (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.
  5. 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Lantosque_sapc », fiche climatologique. .
  6. ↑ Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
  7. ↑ «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
  8. ↑ (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: Txantiloi:Gaurko data).
  9. 1 2 3 4 5 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  10. 1 2 3 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  11. ↑ Créations et stock d'établissements par commune en 2009
  12. ↑ Nombre d'équipements des services aux particuliers
  13. ↑ Nombre d'équipements et de services dans le domaine du commerce en 2009
  14. ↑ Exploitations agricoles

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
"https://eu.wikipedia.org/w/index.php?title=Utelle&oldid=11315287"(e)tik eskuratuta