740 Park Avenue

Wikipedia, Entziklopedia askea
740 Park Avenue
740 Park Avenue.jpg
Kokapena
Estatu burujabe Ameriketako Estatu Batuak
Estatua New York
Hiri global New York
BoroughManhattan
Koordenatuak40°46′15″N 73°57′53″W / 40.7708°N 73.9647°W / 40.7708; -73.9647Koordenatuak: 40°46′15″N 73°57′53″W / 40.7708°N 73.9647°W / 40.7708; -73.9647
Inaugurazioa1929
Arkitektura
ArkitektoaRosario Candela (en) Itzuli
EstiloaArt Décoa
Solairuak19

740 Park Avenue New Yorkeko Manhattanen dagoen luxuzko apartamentu-kooperatiba eraikin bat da. Park Avenuen dagoen, Lenox Hill auzoan, 71. eta 72. kaleen artean. Business Insiderrek 2011n esan zuen "helbide legendario" bat zela, "New Yorkeko eraikin erresidentzialen artean luxuzkoena eta boteretsuena izan zena, eta oraindik ere badena batzuen ustez"[1]. Gerra aurreko arkitekturaren adibide bat da. Art Deco estiloan eraiki zen eta 31 unitate ditu, duplexak eta triplexak barne. 78,03 metro ditu altueran[2].

Historia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Eraikina, 1929an eraiki zuen James T. Leek, Jacqueline Kennedy Onassisen aitona zena, eta Rosario Candelak eta Arthur Loomis Harmonek diseinatu zuten; Harmon, Shreve, Lamb eta Harmon sortu berriaren bazkide bihurtu zen eraikuntza urtean. Eraikina ofizialki 1930eko urrian inauguratu zen, Depresio Handia hasi eta urtebetera, une oso txarrean. New Yorkeko elitea bertan ezarri zen arren, eraikinak 1933an porrot egin zuen. 50 urtez zenbaki gorrietan egon zen[3]. 1980ko hamarkadara arte ez ziren eraikineko apartamentuak prezio izugarri altuan saldu[4].

1937an, ezagutzen den lehen egoiliarretako bat John D. Rockefeller Jr. Izan zen, 15/16B etxean ezarri zena, askok New Yorkeko apartamentu bitxitzat hartzen jarraitzen duten duplex bat. New Yorkeko higiezinen tradizioaren arabera, "740ko teilatupe handiena heredatzen duenak New Yorkeko gizartearen beraren tronua heredatzen du"[5]. 1971n, Saul Steinbergek triplex hori erosi zuen 285.000 dolarren truke (1.799.000 dolar 2019an), eta, bi dibortzioren ostean, Stephen Schwarzmani saldu zion, "30 milioi dolarren truke" 2000. urtean. Hau izan zen Park Avenue-n 2012ko maiatzera arte inoiz ordaindu zen preziorik altuena[6], Howard Marksek 52,5 milioi dolar ordaindu zituenean bi solairuko (30 logela guztira) bi duplexengatik, apartamentu kooperatibo batek inoiz ordaindu duen preziorik altuena bezala errekor iragankor bat ezarri zuena[7].

1979an, Frantziako gobernuak 18 logelako duplex bat erosi zuen 600.000 dolarren truke, Nazio Batuen enbaxadorearen egoitza gisa erabiltzeko. Frantziako gobernuaren duplexa 2014ko ekainean saldu zen 70 milioi dolarren truke, antza denez salmenta prezioa baino 22 milioi gehiago; hiru erosle posiblek parte hartu zuten eskaintza gerra baten ondorioz, azken salmenta prezioak gora egin zuen. Eroslea Israel Englander estaldura funtsen aberatsa izan zen, jada hurrengo unitatean bizi zena, eta egun batzuk lehenago Nassef Sawiris Egiptoko gizonik aberatsenaren errekor bat gainditu zuen, gertuko Bosgarren Etorbideko etxe batengatik ordaindutakoa eta gero[8].

2005ean, Michael Gross idazleak eraikinari eta bere historiari buruzko liburu sakon bat argitaratu zuen, 740 Park: The Story of the World 's Richest Apartment Building. Grossen arabera, Lee eraikitzailearen alabak, Janet Lee Bouvierrek, eta Jack Bouvier suhiak, azken alokairu-kontratu irekia lortu zuten; kontakizun baten arabera, ez zuten alokairua ordaindu[9]. David Ganek estaldura-funtsen kudeatzaileak 19 milioi dolar ordaindu zituen Jacqueline Kennedy Onassisen haurtzaroko duplexagatik 2005ean[10].

Parkeko 740ko egoiliarrak oso kaltetuak izan ziren 2007-2008ko finantza-krisiaren ondorioz; izan ere, horietako asko estaldura-funtsen aberatsak dira, industriako titanak ez bezala, Rockefeller kasu, 1930eko hamarkadan ezarri zirenak. Eraikinak Mark Rothkoren lanen munduko bilduma pribaturik handienetako bat zuen. Jabe ohia -Bernie Madoffen ustezko bitartekaria zen J. Ezra Merkin finantzari ohia- han bizi da oraindik, baina koadroak Madoff eskandaluan saldu zituzten.

Charles Stevensonek 9 milioi dolar ordaindu zituen apartamentu baten truke eta 740 Park Avenue kooperatibako burua zen 2011ko abenduan.

2012an, Alex Gibneyren Park Avenue: Money, Power and the American Dream dokumentala, Michael Grossen liburuan oinarritua, PBS telebista kateko "Independent Lens" telesailean eman zen. Filmak zehazten duenez, Estatu Batuetako aberats kopuru handiena zegoen eraikinean.

Erreferentziak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

  1. (Ingelesez) Zeveloff, Julie. «740 PARK AVENUE: Inside The Most Powerful Apartment Building In New York» Business Insider (Noiz kontsultatua: 2021-04-26).
  2. (Ingelesez) Gross, Michael. (2004-03-11). «Where the Boldface Bunk» The New York Times ISSN 0362-4331. (Noiz kontsultatua: 2021-04-26).
  3. (Ingelesez) «Richest apartment block in US becomes a house of horrors» the Guardian 2009-01-18 (Noiz kontsultatua: 2021-04-26).
  4. (Ingelesez) Goldberger, Paul. «The King of Central Park West» Vanity Fair (Noiz kontsultatua: 2021-04-26).
  5. (Ingelesez) Rogers, Teri Karush. (2005-10-09). «Peeking Behind the Gilded Walls of 740 Park Ave.» The New York Times ISSN 0362-4331. (Noiz kontsultatua: 2021-04-26).
  6. (Ingelesez) Barbanel, Josh. (2006-10-29). «The Candidate as Landlord» The New York Times ISSN 0362-4331. (Noiz kontsultatua: 2021-04-26).
  7. (Ingelesez) Galante, Julie Zeveloff, Meredith. «HOUSE OF THE DAY: Legendary Investor Howard Marks Officially Bought New York's Most Expensive Co-Op For $52.5 Million» Business Insider (Noiz kontsultatua: 2021-04-26).
  8. (Ingelesez) Alberts, Hana R.. (2014-06-17). «France's Palatial 740 Park Pad Sells for $70M, Way Over Ask» Curbed NY (Noiz kontsultatua: 2021-04-26).
  9. (Ingelesez) Rogers, Teri Karush. (2005-10-09). «Peeking Behind the Gilded Walls of 740 Park Ave.» The New York Times ISSN 0362-4331. (Noiz kontsultatua: 2021-04-26).
  10. (Ingelesez) «A look at the billionaire residents of 740 Park | The Real Deal» The Real Deal New York 2014-08-09 (Noiz kontsultatua: 2021-04-26).

Kanpo estekak[aldatu | aldatu iturburu kodea]