Edukira joan

Benessa d'Acs

Benessa d'Acs
Bénesse-lès-Dax
Frantziako udalerria
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Akitania Berria
Departamendua Landak
BarrutiAkizeko barrutia
Kantonamenducanton of Dax-Sud
Izen ofizialaBénesse-lès-Dax
Jatorrizko izenaBénesse-lès-Dax
Posta kodea40180
Geografia
Koordenatuak43°38′32″N 1°02′05″W / 43.6422°N 1.0347°W / 43.6422; -1.0347
Mapa
Azalera5,89 km²
Altitudea21 m, 96 m eta 52 m
MugakideakGaas, Heugas, Pouillon, Saint-Pandelon eta Saugnac-et-Cambran
Demografia
Biztanleria598 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 301 (%51,7) (%48,3) 281 alt_right
Dentsitatea102 bizt/km²
benesse-les-dax.fr

Benessa d'Acs (okzitanieraz Benessa d'Acs, frantsesez eta ofizialki: Bénesse-lès-Dax) Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Landak departamenduan dago, Akitania Berria eskualdean. Azken erroldaren arabera 598 biztanle zituen 5,9 km²-ko azaleran.

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Gaas, Heugas, Pouillon, Saint-Pandelon eta Saugnac-et-Cambran.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Bénesse-lès-DaxBénesse-lès-Dax
Població amb 462 habitants (2000)Gaas (3,2 km)
Població amb 1228 habitants (2000)Heugas (3,8 km)
Població amb 1013 habitants (2000)Mimbaste (4,8 km)
Població amb 1530 habitants (2000)Oeyreluy (5,0 km)
Població amb 769 habitants (2000)Seyresse (5,0 km)
Població amb 2782 habitants (2000)Pouillon (5,1 km)
Població amb 653 habitants (2000)Cagnotte (6,0 km)

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak klima ozeaniko aldatua du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Cfb motakoa da: klima epela, uda freskoa, sasoi lehorrik gabe[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria klima ozeanikoa du, eta Charenteko eta Akitaniako kostaldeako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: prezipitazio handiak udazkenean eta neguan; eguzkialdi ona; negu epela (6,5 °C); itsas haizearen eraginpean)[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H2c zonan dago[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 13,6 °C-koa da, 13,9 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 1263 mm-koa da, urtarrilean 1,3 euri-egun eta uztailean 7,8 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Akize udalerrian dago, 6 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 14,5 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 1155,2 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 42,1 °C-koa da, 2026ko ekainaren 23an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -16,2 °C-koa da, 1985ko urtarrilaren 15an lortua[oh 1][5].

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[6]

BiztanleriaUrtea3003504004505005506001750180018501900195020002050BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 281 gizon, 301 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
95+
 
0.00
0.00
 
90-94
 
0.00
1.78
 
85-89
 
1.66
5.34
 
80-84
 
4.98
6.76
 
75-79
 
6.31
1.78
 
70-74
 
1.66
10.32
 
65-69
 
9.63
6.76
 
60-64
 
6.31
3.56
 
55-59
 
11.30
3.56
 
50-54
 
0.00
12.10
 
45-49
 
7.97
8.54
 
40-44
 
6.31
6.76
 
35-39
 
7.97
6.76
 
30-34
 
3.32
1.78
 
25-29
 
1.66
6.76
 
20-24
 
4.98
3.56
 
15-19
 
4.98
0.00
 
10-14
 
4.98
5.34
 
5-9
 
9.63
8.54
 
0-4
 
6.31
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[7].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Bénesse-lès-Dax udalerrian 598 biztanle zeuden eta 269 elkarbizitza unitate[oh 2], hau da, 2,22 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena seme-alabekin bizi ziren bikoteak ziren (% 31,6). Kide bakarreko elkarbizitza-unitateak % 29,7 ziren, Metropolitar Frantziako batez bestekoaren azpitik (% 39,2).[9]

598biztanle
269elkarbizitza-unitate
2,22lagun elkarbizitza-unitateko
184familia
Udalerria
% 32
% 32
% 30
Metropolitar Frantzia
% 24
% 26
% 10
% 39
Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 184 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (85). Guraso bakarreko 15 familietatik 10etan ama zen guraso bakarra. 90 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 50k seme-alaba bakarra zuten etxean, 35k bi, eta 10k hiru edo gehiago.[9]

85
85
15
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra
25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean90
Seme-alaba bat50
Bi seme-alaba35
Hiru seme-alaba10
Lau edo gehiago0

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 33,5), enplegatuak (% 24,2), eskulangileak (% 22,3), erdi-mailako lanbideak (% 7,4). Talde nagusia (erretiratuak, % 33,5) Landak departamenduko batez bestekoaren (% 37,0) azpitik dago. Ez zen nekazaririk erregistratu erreferentziazko pertsona gisa.[9]

Udalerria
% 24
% 22
% 33
Landak
% 15
% 16
% 14
% 37
Metropolitar Frantzia
% 13
% 16
% 15
% 14
% 30
NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

2023 erroldaren arabera, udalerrian 303 etxebizitza zeuden. Horietatik 267 egoitza nagusi ziren, 13 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 23 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (264), eta apartamentuak gutxi ziren (37). Egoitza nagusietatik 173 beren jabearen bizilekuak ziren, 85 alokairuan zeuden, 42 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 9 doan lagata.[10]

303etxebizitza
267egoitza nagusi
264etxe
37apartamentu

Etxebizitza multzoa

267
Egoitza nagusia (267)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (13)Hutsik (23)

Etxe mota

264
37
Etxea (264)Apartamentua (37)

Jabetza egoera

173
85
42
Jabeak (173)Alokairuan (85)HLM (42)Doan lagata (9)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1971-1990 artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (62).[10]

Eraikuntza garaia

1919 aurretik42
1919-194510
1946-197031
1971-199062
1991-200552
2006-202057

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (165). Elektrizitatea zen berogailu mota nagusia (108 etxebizitzatan). 243 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 106 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 156tan bi edo gehiago.[10]

Gela kopurua

1 gela1
2 gela20
3 gela39
4 gela41
5 gela edo gehiago165

Berogailu mota

27
23
108
38
70
Gas sarea (27)Fuel-olioa (23)Elektrizitatea (108)Gas botila (38)Bestelakoak (70)

Aparkalekua eta ibilgailuak

243aparkalekua
106ibilgailu 1
156ibilgailu 2+

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 355 biztanleetatik 280 aktibo ziren (% 78,9), horietako 259 lanean (% 73,0) eta 20 langabezian (aktiboen % 7,1).

35515-64 urteko biztanle
% 78,9aktibo
% 73,0lanean
% 7,1langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 50,0
25-54 urte% 94,1
55-64 urte% 61,8
Gizonak% 82,1
Emakumeak% 75,7

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 4,8
BEPC, brebeta% 18,2
CAP-BEP% 10,2
Batxilergoa% 4,9
Goi-mailako +2% 7,3
Goi-mailako +3/4% 6,5
Goi-mailako +5% 3,8

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 7,1). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

75 ez-aktibotik 23 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 30,7), 29 erretiraturik zeuden (% 38,7) eta 22 bestelako ez-aktibo ziren (% 29,3).

Ez-aktiboak

% 31
% 39
% 29
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria[oh 3]

% 8
% 21
% 33
% 31
NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 92 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 259 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 4]

92enplegu udalerrian
% 58,7soldatapeko
% 42,4ez-soldatapeko

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 25.290 eurokoa zen.

25.290 €diru-sarreren mediana▼ Dep.: 25.650 €

Ekonomia jarduerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an zeuden 15 komertzioetatik, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen, 4 eraikuntza enpresak ziren, 5 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen, 1 finantziazio enpresa zen, 2 zerbitzu enpresak ziren eta 1 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresa zen.[11]

2009an zeuden norbanakoentzako 5 zerbitzu publikoetatik, 1 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokia zen, 2 zurginak, 1 iturgina eta 1 jatetxe.[12]

2000. urtean Bénesse-lès-Dax udalerrian 14 nekazaritza-ustiategi zeuden, 432 hektarea erabiltzen.[13]

  1. ↑ Estazioko erregistroak 1958ko uztailaren 1an eta 2026ko irailaren 20an artekoak dira.
  2. ↑ INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  3. ↑ Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.
  4. ↑ Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501  doi:10.4000/cybergeo.23155..
  2. ↑ (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116  doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012..
  3. ↑ (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
  4. ↑ (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.
  5. 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Dax », fiche climatologique. .
  6. ↑ Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
  7. ↑ «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
  8. ↑ (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: 2016ko abuztuaren 10a).
  9. 1 2 3 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  10. 1 2 3 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  11. ↑ Créations et stock d'établissements par commune en 2009
  12. ↑ Nombre d'équipements des services aux particuliers
  13. ↑ Exploitations agricoles

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]