Edukira joan

Castelculier

Castelculier
Castelculier
Frantziako udalerria
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Akitania Berria
Departamendua Lot eta Garona
BarrutiAgeneko barrutia
Kantonamenducanton of Puymirol
Izen ofizialaCastelculier
Jatorrizko izenaCastelculier
Posta kodea47240
Geografia
Koordenatuak44°10′28″N 0°41′34″E / 44.1744°N 0.6928°E / 44.1744; 0.6928
Mapa
Azalera14,95 km²
Altitudea144 m, 49 m, 177 m eta 106 m
MugakideakLafox, Boé, Bon-Encontre, Saint-Caprais-de-Lerm eta Saint-Pierre-de-Clairac
Demografia
Biztanleria2.382 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 1.239 (%51,9) (%48,1) 1.149 alt_right
Dentsitatea159 bizt/km²
ville-de-castelculier.fr

Castelculhèr (okzitanieraz Castelculhèr, frantsesez eta ofizialki: Castelculier) Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Lot eta Garona departamenduan dago, Akitania Berria eskualdean. Azken erroldaren arabera 2.382 biztanle zituen 14,9 km²-ko azaleran.

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Lafox, Boé, Bon-Encontre, Saint-Caprais-de-Lerm eta Saint-Pierre-de-Clairac.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
CastelculierCastelculier
Població amb 1176 habitants (2000)Lafox (1,1 km)
Població amb 5936 habitants (2000)Bon-Encontre (2,0 km)
Població amb 3457 habitants (2000)Layrac (5,2 km)
Població amb 5278 habitants (2000)Boé (5,3 km)

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak Hego-mendebaldeko arroko klima du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Cfa motakoa da: klima epela, uda beroa, sasoi lehorrik gabe[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria klima ozeaniko aldatua du, eta Akitania eta Gaskoiniako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: prezipitazio ugariak udaberrian; uda beroa (19,5 °C); haize ahulak; ekaitzak maiz udan)[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H2c zonan dago[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 13,8 °C-koa da, 15,4 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 794 mm-koa da, urtarrilean 10,1 euri-egun eta uztailean 6,5 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Estillac udalerrian dago, 7,8 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 13,8 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 708,2 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 42,5 °C-koa da, 2023ko abuztuaren 24an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -21,9 °C-koa da, 1956ko otsailaren 15an lortua[oh 1][5].

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[6]

BiztanleriaUrtea300600900120015001800210024001750180018501900195020002050BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 1.149 gizon, 1.239 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
95+
 
3.15
0.87
 
90-94
 
0.81
1.74
 
85-89
 
1.61
1.74
 
80-84
 
5.89
5.57
 
75-79
 
6.70
6.88
 
70-74
 
5.57
8.96
 
65-69
 
5.97
10.44
 
60-64
 
7.99
7.83
 
55-59
 
7.99
5.22
 
50-54
 
6.21
5.40
 
45-49
 
2.02
7.22
 
40-44
 
5.97
6.79
 
35-39
 
8.72
4.44
 
30-34
 
5.33
2.61
 
25-29
 
2.02
3.57
 
20-24
 
3.23
4.61
 
15-19
 
2.99
5.48
 
10-14
 
6.78
6.44
 
5-9
 
7.67
4.18
 
0-4
 
3.39
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[7].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Castelculier udalerrian 2.318 biztanle zeuden eta 1.063 elkarbizitza unitate[oh 2], hau da, 2,18 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren (% 34,3). Kide bakarreko elkarbizitza-unitateak % 31,5 ziren, Metropolitar Frantziako batez bestekoaren azpitik (% 39,2).[9]

2.318biztanle
1.063elkarbizitza-unitate
2,18lagun elkarbizitza-unitateko
718familia
Udalerria
% 28
% 34
% 32
Metropolitar Frantzia
% 24
% 26
% 10
% 39
Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 718 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (365). Guraso bakarreko 60 familietatik 50etan ama zen guraso bakarra. 400 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 142k seme-alaba bakarra zuten etxean, 139k bi, eta 36k hiru edo gehiago. Seme-alabadun 293 bikoteetatik 62tan (% 21,2) seme-alabaren bat bikotekide baten aurreko harreman batekoa zen.[9]

365
293
60
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra
25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean400
Seme-alaba bat142
Bi seme-alaba139
Hiru seme-alaba31
Lau edo gehiago5

15 urte edo gehiago zituzten 1.989 biztanle zeuden. Horien artean 15-24 urtekoen % 4,5 bizi zen bakarrik eta 80 urte edo gehiagokoen % 33,5. Bikotean bizitzea ohikoagoa zen talde guztietan, 25-39 urteko taldean jotzen zuen gailurra (% 75,5). 80 urte edo gehiagoko 212 biztanleetatik 160 baino ez ziren elkarbizitza-unitateetan bizi; gainerako 52 kolektibitateren batean.[9]

Bakarrik bizi da
15-24% 4
25-39% 12
40-54% 14
55-64% 19
65-79% 21
80 +% 33
Bikotean bizi da
15-24% 11
25-39% 76
40-54% 75
55-64% 74
65-79% 73
80 +% 39

15 urte edo gehiagoko biztanleen % 45,6 ezkonduta zegoen, eta beste % 19,0 bikotean bizi zen ezkondu gabe (% 10,6 izatezko bikotean eta % 8,4 PACS bidez lotuta). % 20,6 ezkongabeak ziren, % 8,7 alargunak eta % 6,3 dibortziatuak.[9]

Ezkonduta% 45,6
Ezkongabea% 20,6
Izatezko bikotean% 10,6
Alarguna% 8,7
PACS bidez lotuta% 8,4
Dibortziatuta% 6,3

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 41,6), erdi-mailako lanbideak (% 19,5), enplegatuak (% 12,3), eskulangileak (% 12,3). Talde nagusia (erretiratuak, % 41,6) Lot eta Garona departamenduko batez bestekoaren (% 37,6) gainetik dago. Ez zen nekazaririk erregistratu erreferentziazko pertsona gisa.[9]

Udalerria
% 19
% 12
% 12
% 42
Lot eta Garona
% 13
% 15
% 15
% 38
Metropolitar Frantzia
% 13
% 16
% 15
% 14
% 30
NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

2023 erroldaren arabera, udalerrian 1.160 etxebizitza zeuden. Horietatik 1.062 egoitza nagusi ziren, 23 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 74 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (1.029), eta apartamentuak gutxi ziren (129). Egoitza nagusietatik 751 beren jabearen bizilekuak ziren, 292 alokairuan zeuden, 47 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 19 doan lagata.[10]

1.160etxebizitza
1.062egoitza nagusi
1.029etxe
129apartamentu

Etxebizitza multzoa

1.062
Egoitza nagusia (1.062)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (23)Hutsik (74)

Etxe mota

1.029
129
Etxea (1.029)Apartamentua (129)

Jabetza egoera

751
292
Jabeak (751)Alokairuan (292)HLM (47)Doan lagata (19)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1971-1990 artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (328).[10]

Eraikuntza garaia

1919 aurretik66
1919-194524
1946-197083
1971-1990328
1991-2005289
2006-2020244

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (540). Elektrizitatea zen berogailu mota nagusia (617 etxebizitzatan). 940 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 481 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 535tan bi edo gehiago.[10]

Gela kopurua

1 gela14
2 gela57
3 gela115
4 gela337
5 gela edo gehiago540

Berogailu mota

161
94
617
174
Gas sarea (161)Fuel-olioa (94)Elektrizitatea (617)Gas botila (16)Bestelakoak (174)

Aparkalekua eta ibilgailuak

940aparkalekua
481ibilgailu 1
535ibilgailu 2+

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 1.336 biztanleetatik 1.071 aktibo ziren (% 80,2), horietako 991 lanean (% 74,2) eta 80 langabezian (aktiboen % 7,5).

1.33615-64 urteko biztanle
% 80,2aktibo
% 74,2lanean
% 7,5langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 50,2
25-54 urte% 95,4
55-64 urte% 62,6
Gizonak% 81,4
Emakumeak% 78,9

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 14,9
BEPC, brebeta% 6,5
CAP-BEP% 7,8
Batxilergoa% 10,5
Goi-mailako +2% 5,6
Goi-mailako +3/4% 2,9
Goi-mailako +5% 4,1

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 7,5). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

265 ez-aktibotik 94 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 35,5), 103 erretiraturik zeuden (% 38,9) eta 69 bestelako ez-aktibo ziren (% 26,0).

Ez-aktiboak

% 35
% 39
% 26
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria[oh 3]

% 10
% 14
% 33
% 25
% 18
NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 1.192 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 991 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 4]

1.192enplegu udalerrian
% 84,8soldatapeko
% 15,2ez-soldatapeko
NekazaritzaIndustriaEraikuntzaMerkataritza/zerbitzuakAdministrazioa/hezkuntza/osasuna

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 27.090 eurokoa zen, eta biztanleen % 7 pobrezian bizi zen (bizimoduaren medianaren % 60tik behera).

27.090 €diru-sarreren mediana▲ Dep.: 23.730 €
% 7,0pobrezia-tasa▼ Dep.: % 18,5

Ekonomia jarduerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an zeuden 194 komertzioetatik, 3 erauzte enpresak ziren, 3 janari enpresak ziren, 2 garraiorako elementuen fabrikazioko enpresak ziren, 12 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 30 eraikuntza enpresak ziren, 55 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 15 garraio enpresak ziren, 9 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 1 informazio eta komunikazio enpresa zen, 3 finantziazio enpresak ziren, 7 higiezinen enpresak ziren, 24 zerbitzu enpresak ziren, 17 administrazio publikoko enpresak ziren eta 13 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.[11]

2009an zeuden norbanakoentzako 52 zerbitzu publikoetatik, 1 posta bulegoa zen, 1 funeraria, 10 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 1 ibilgailuen ikuskaritza teknikoko lekua, 1 ibilgailuen alokairu bulegoa, 1 autoeskola, 10 igeltseroak, 5 margolariak, 5 zurginak, 5 argiketariak, 4 ile apaindegiak, 6 jatetxeak, 1 higiezinen agentzia eta 1 tintoreria.[12]

2009an zeuden 11 establezimendu komertzialetatik, 1 hipermerkatu zen, 1 supermerkatua zen, 1 120 m2 baino gutxiagoko denda zen, 1 okindegi zen, 1 arraindegi zen, 1 arropa denda zen, 1 zapata-denda zen, 1 altzari denda zen, 1 kirol-denda zen, 1 bitxi-denda zen eta 1 lore-denda zen.[13]

2000. urtean Castelculier udalerrian 28 nekazaritza-ustiategi zeuden, 726 hektarea erabiltzen.[14]

Hezkuntza eta osasun ekipamenduak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2009an zegoen osasun-ekipamendu bakarra botika zen.

2009an haur-eskola 1 eta lehen-hezkuntzako eskola 1 zegoen.

  1. ↑ Estazioko erregistroak 1941ko urtarrilaren 1an eta 2026ko irailaren 20an artekoak dira.
  2. ↑ INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  3. ↑ Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.
  4. ↑ Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501  doi:10.4000/cybergeo.23155..
  2. ↑ (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116  doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012..
  3. ↑ (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
  4. ↑ (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.
  5. 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Agen-La Garenne », fiche climatologique. .
  6. ↑ Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
  7. ↑ «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
  8. ↑ (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: 2016ko abuztuaren 10a).
  9. 1 2 3 4 5 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  10. 1 2 3 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  11. ↑ Créations et stock d'établissements par commune en 2009
  12. ↑ Nombre d'équipements des services aux particuliers
  13. ↑ Nombre d'équipements et de services dans le domaine du commerce en 2009
  14. ↑ Exploitations agricoles

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]