Châlus
| Châlus Châlus | |||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Frantziako udalerria | |||||||||||
| Administrazioa | |||||||||||
| Estatu burujabe | |||||||||||
| Frantziaren banaketa administratiboa | metropolitar Frantzia | ||||||||||
| Eskualdea | |||||||||||
| Departamendua | Vienne Garaia | ||||||||||
| Barruti | Limogeseko barrutia | ||||||||||
| Kantonamendu | canton of Châlus | ||||||||||
| Izen ofiziala | Châlus | ||||||||||
| Jatorrizko izena | Châlus | ||||||||||
| Posta kodea | 87230 | ||||||||||
| Geografia | |||||||||||
| Koordenatuak | 45°39′18″N 0°58′50″E / 45.655°N 0.9806°E | ||||||||||
![]() | |||||||||||
| Azalera | 27,98 km² | ||||||||||
| Altitudea | 310 m, 444 m eta 377 m | ||||||||||
| Mugakideak | Champsac, Bussière-Galant, Champagnac-la-Rivière, Dournazac eta Pageas | ||||||||||
| Demografia | |||||||||||
| Biztanleria | 1.683 (2023ko urtarrilaren 1a) | ||||||||||
| |||||||||||
| Dentsitatea | 60 bizt/km² | ||||||||||
| chalus87.fr | |||||||||||
Châlus (frantsesez eta ofizialki: Châlus) Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Vienne Garaia departamenduan dago, Akitania Berria eskualdean. Azken erroldaren arabera 1.683 biztanle zituen 28 km²-ko azaleran.
Geografia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Udalerri mugakideak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Honako udalerri hauek ditu mugakide: Champsac, Bussière-Galant, Champagnac-la-Rivière, Dournazac eta Pageas.
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Demografia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Biztanleria
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[1]
| Biztanleria-piramidea 2022 Guztira: 814 gizon, 865 emakume | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[2]. | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Hazkunde begetatiboa | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
|
Familiak eta etxeguneak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]2023 erroldaren arabera, Châlus udalerrian 1.572 biztanle zeuden eta 823 elkarbizitza unitate[oh 1], hau da, 1,91 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena kide bakarreko elkarbizitza-unitateak ziren (% 43,6), Metropolitar Frantziako batez bestekoaren gainetik (% 39,2).[4]
Udalerrian 459 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (264). Guraso bakarreko 55 familietatik 50etan ama zen guraso bakarra. 289 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 90k seme-alaba bakarra zuten etxean, 60k bi, eta 20k hiru edo gehiago.[4]
15 urte edo gehiago zituzten 1.471 biztanle zeuden. Horien artean 15-24 urtekoen % 8,7 bizi zen bakarrik eta 80 urte edo gehiagokoen % 30,7. Bikotean bizitzea ohikoagoa zen talde guztietan, 25-39 urteko taldean jotzen zuen gailurra (% 74,5). 80 urte edo gehiagoko 296 biztanleetatik 199 baino ez ziren elkarbizitza-unitateetan bizi; gainerako 97 kolektibitateren batean.[4]
15 urte edo gehiagoko biztanleen % 40,6 ezkonduta zegoen, eta beste % 17,8 bikotean bizi zen ezkondu gabe (% 12,4 izatezko bikotean eta % 5,4 PACS bidez lotuta). % 18,6 ezkongabeak ziren, % 14,8 alargunak eta % 8,2 dibortziatuak.[4]
Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 51,5), eskulangileak (% 15,8), enplegatuak (% 14,0), erdi-mailako lanbideak (% 6,7). Talde nagusia (erretiratuak, % 51,5) Vienne Garaia departamenduko batez bestekoaren (% 35,6) gainetik dago. 10 elkarbizitza-unitatetan nekazari bat zen erreferentziazko pertsona (% 1,2).[4]
Taula osoa: elkarbizitza-unitateak eta familiak, 2023 | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Etxebizitza
[aldatu | aldatu iturburu kodea]2023 erroldaren arabera, udalerrian 1.145 etxebizitza zeuden. Horietatik 825 egoitza nagusi ziren, 114 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 206 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (984), eta apartamentuak gutxi ziren (160). Egoitza nagusietatik 612 beren jabearen bizilekuak ziren, 200 alokairuan zeuden, 28 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 13 doan lagata.[5]
Etxebizitza multzoa
Etxe mota
Jabetza egoera
Eraikuntza garaiari dagokionez, 1946-1970 artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (250).[5]
Eraikuntza garaia
Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (330). 249 etxebizitzatan berogailu mota "bestelakoa" erabiltzen zen, INSEEk gehiago zehazten ez duena. 590 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 408 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 320tan bi edo gehiago.[5]
Gela kopurua
Berogailu mota
Aparkalekua eta ibilgailuak
Taula osoa: etxebizitzak, 2023 | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Ekonomia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Enplegua
2023 urtean 15-64 urteko 793 biztanleetatik 585 aktibo ziren (% 73,8), horietako 526 lanean (% 66,3) eta 59 langabezian (aktiboen % 10,1).
Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).
Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera
Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 10,1). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.
208 ez-aktibotik 41 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 19,7), 99 erretiraturik zeuden (% 47,6) eta 68 bestelako ez-aktibo ziren (% 32,7).
Ez-aktiboak
Lanbide-kategoria[oh 2]
Udalerrian 719 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 526 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 3]
Diru sarrerak
2023 urtean, diru-sarreren mediana 23.080 eurokoa zen.
Departamenduarekiko konparaketa xehea |
|---|
|
Pobrezia-tasa adinaren arabera (departamendua) Pobrezia-tasa etxebizitza-erregimenaren arabera (departamendua) Eskuragarri dagoen errentaren osaera (departamendua) INSEEk «eskuragarri dagoen errenta» horrela eraikitzen du: jarduera-errenta + pentsioak + ondarea + gizarte-prestazioak (batuz % 100 baino gehiago ematen dute) ken zuzeneko zergak (batez ere errentaren gaineko zerga). Jarduera-errenta zatitzen bada: soldatak % 57,4, ez-soldatapekoen errenta % 4,6, langabezia-sariak % 1,9. |
Ekonomia jarduerak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]2007an zeuden 139 komertzioetatik, 2 erauzte enpresak ziren, 4 janari enpresak ziren, 1 material elektrikoaren fabrikazioko enpresa zen, 5 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 11 eraikuntza enpresak ziren, 37 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 7 garraio enpresak ziren, 10 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 1 informazio eta komunikazio enpresa zen, 7 finantziazio enpresak ziren, 9 higiezinen enpresak ziren, 13 zerbitzu enpresak ziren, 21 administrazio publikoko enpresak ziren eta 11 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.[6]
2009an zeuden norbanakoentzako 40 zerbitzu publikoetatik, 1 Ogasun Publikoaren administrazio bulegoa zen, 1 jendarmeria, 1 posta bulegoa, 2 banku bulegoak, 1 funeraria, 6 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 1 ibilgailuen ikuskaritza teknikoko lekua, 2 autoeskolak, 3 igeltseroak, 4 margolariak, 2 zurginak, 1 iturgina, 3 ile apaindegiak, 2 albaitariak, 4 jatetxeak, 4 higiezinen agentziak, 1 tintoreria eta 1 apaindegia.[7]
2009an zeuden 19 establezimendu komertzialetatik, 1 120 m2 baino gehiagoko denda zen, 1 120 m2 baino gutxiagoko denda zen, 2 okindegiak, 1 harategi zen, 1 liburu denda zen, 4 arropa dendak, 1 etxerako tresna denda zen, 1 zapata-denda zen, 1 altzari denda zen, 1 kirol-denda zen, 1 drogeria zen, 2 bitxi-dendak eta 2 lore-dendak ziren.[8]
2000. urtean Châlus udalerrian 47 nekazaritza-ustiategi zeuden, 1.577 hektarea erabiltzen.[9]
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]2009an osasun-zentro 1 , 2 botika eta anbulantzia 1 bat zegoen.
2009an inguruko herriekin osatutako haur-eskola 1 eta inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola 1 zegoen. Châlus udalerrian Bigarren Hezkuntzako ikastetxe bat zegoen 255 ikaslekin.
Oharrak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- ↑ INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
- ↑ Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.
- ↑ Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.
Erreferentziak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- ↑ Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
- ↑ «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
- ↑ (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: 2016ko abuztuaren 10a).
- 1 2 3 4 5 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
- 1 2 3 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).
- ↑ Créations et stock d'établissements par commune en 2009
- ↑ Nombre d'équipements des services aux particuliers
- ↑ Nombre d'équipements et de services dans le domaine du commerce en 2009
- ↑ Exploitations agricoles
Kanpo estekak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- (Frantsesez)Résumé statistique[Betiko hautsitako esteka] INSEEren udalerriko estatistiken laburpena.
- (Frantsesez)Évolution et structure de la population[Betiko hautsitako esteka] INSEEren udalerriko datuen fitxa.
- (Frantsesez)France par comune Frantziako udalerri guztietako datu zehatzak mapa baten bitartez eskuragarri.


