Edukira joan

Gyanendra Nepalgoa

Wikipedia, Entziklopedia askea
Gyanendra Nepalgoa

(2012)
Nepalgo errege

2001eko ekainaren 4a - 2008ko maiatzaren 28a
Dipendra Nepalgoa
Nepalgo errege

1950eko azaroaren 7a - 1951ko otsailaren 18a
Tribhuvan Nepalgoa - Tribhuvan Nepalgoa
Bizitza
JaiotzaKatmandu, 1947ko uztailaren 7a (78 urte)
Herrialdea Nepal
Nepalgo erresuma
Familia
AitaMahendra Nepalgoa
AmaIndra, Crown Princess of Nepal
Ezkontidea(k)Queen Komal of Nepal (en) Itzuli
Seme-alabak
Haurrideak
LeinuaShah dinastia
Hezkuntza
HeziketaTribhuvan Unibertsitatea
St. Joseph's School, Darjeeling (en) Itzuli
St Joseph's College, Darjeeling (en) Itzuli
Jarduerak
Jarduerakerregeordea eta politikaria
Jasotako sariak
Gradualanda-mariskal
Ideologia eta sinesmenak
Erlijioahinduismoa

Gyanendra Bir Bikram Shah Dev (Katmandu, 1947ko uztailaren 7a - ) Nepalgo azken erregea izan zen. Bi alditan izan zen errege, lehenengo 1950 eta 1951artean hiru urte zituela bi hietan zehar eta azkenik 2001 eta 2008 artean.

Mahendra erregearen bigarren semea zen, Birendraren anaia gaztea. 1950an Tribhuvanek Rana familiaren beldurrez Nepaldik alde egin zuenean Gyanendra gelditu zen errege karguan, erabat sinbolikoa zen arren, hiru urte baino ez baitzituen. Rana familiako Komal Rajyarekin ezkondu zen eta bi haur izan zituzten, Paras printzea eta Prerana printsesa.

Gyanendra printzea zelarik tabakoaren industrian aritu zen eta Katmanduko hainbat luxuzko hotelen jabea da.

1996an Nepalen gerra zibila sortu zen gobernuaren eta alderdi maoisten artean. Giro politiko nahasi horretan 2001ean errege familia osoaren hilketa etorri zen[1][2] eta Gyanendrak hartu behar izan zuen Nepalgo errege kargua. 2005ean parlamentua disolbatu eta herrialdearen botere guztiak bere gain hartu zituen. 2006an Nepalgo zazpi alderdi indartsuenek bat egin zuten eta tronua utz zezan exigitu zioten[3]. Gyanendrak atzera egin behar izan zuen orduan eta koroa mantendu bazuen ere 2007tik aurrera bere eskubideak ia sinboliko izatera pasa ziren.

2008ko maiatzaren 28an Nepal errepublika federala bihurtu zen eta Gyanendrak Katmanduko jauregia utzi behar izan zuen, Nepalen bizitzen utzi zitzaion arren.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. Sha dinastiako sendia
  2. (Frantsesez) Sergent, François. (2001-06-04). «Le parricide royal ébranle le Nepal» Liberation (kontsulta data: 2017-01-15).
  3. Berria.eus. «Oposizioak ez du Nepalgo erregearen proposamena onartu eta protestek aurrera jarraitzen dute» Berria (kontsulta data: 2017-01-15).