Edukira joan

Kosciusko konderria (Indiana)

Wikipedia, Entziklopedia askea
Kosciusko konderria
Kosciusko County
Ameriketako Estatu Batuetako konderria
Banaketa administratiboa
HerrialdeaAmeriketako Estatu Batuak AEB
Estatua Indiana
Kodea18085
HiriburuaWarsaw
Kosciusko konderria (Indiana) is located in Ameriketako Estatu Batuak
Kosciusko konderria (Indiana)
Kosciusko konderria (Indiana)

Kosciusko konderriaren kokapena AEBtan
Informazio geografikoa
Koordenatuak41°14′N 85°52′W / 41.24°N 85.86°W / 41.24; -85.86
Biztanleria80.240 bizt.
Eremua
    - Lurra
    - Ura		1.435,87 km2
1.376,27 km2 (%95.85)
59,6 km2 (%4.15)
Dentsitatea58,3 bizt/km2
Datu gehigarriak
http://www.kcgov.com

Kosciusko konderria (ingelesez: Kosciusko County) Indianako konderri bat da, Ameriketako Estatu Batuetan. Hiriburua Warsaw da. Azken erroldaren arabera 80.240 biztanle zituen 1.436 kilometro koadroko azaleran.

Geografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kosciusko konderriak 1.435,87 kilometro koadro ditu. Horietatik 59,6 ura dira. Beste 1.376,27 lurra dira. Biztanleria dentsitatea 53,88 da.

Mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Mapa
Kosciusko konderria eta ondokoen arteko muga administratiboak.

Klima

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

NOAAren datuen arabera, 1991–2020 aldian, konderriko urteko batez besteko tenperatura 10,0 °C-koa izan zen.[1][oh 1] Hilabeterik beroena uztaila da (22,6 °C; eguneko gehienekoen batez bestekoa, 28,6 °C) eta hotzena urtarrila (−4,2 °C; eguneko gutxienekoen batez bestekoa, −8,3 °C). Urteko prezipitazioa 991 mm-koa da; hilabeterik euritsuena ekaina da (114 mm) eta lehorrena otsaila (53 mm).

1895–2025 aldian, urteko batez besteko tenperaturak mendeko 1,1 °C-ko gorako joera izan du. Azken hamar urteak (2016–2025) XX. mendeko batez bestekoa (9,3 °C) baino 1,3 °C beroagoak izan dira. Erregistroko bost urte beroenetatik bi 2000tik aurrerakoak dira (2012 eta 2024). Urterik beroena 2012 izan zen (11,7 °C) eta hotzena 1917 (7,1 °C).[1]

Etxeak berotzeko eta hozteko behar den energia neurtzeko, NOAAk gradu-egunak kalkulatzen ditu: egun bakoitzean batez besteko tenperatura 18,3 °C-tik zenbat gradu behera dagoen (berokuntza-gradu-egunak) edo gora dagoen (hozte-gradu-egunak), urte osoan batuta. 1991–2020 aldian, urtean batez beste 3445 berokuntza-gradu-egun eta 415 hozte-gradu-egun izan ziren.[1]


    Datu klimatikoak (Kosciusko konderria)    
 Hila   Urt   Ots   Mar   Api   Mai   Eka   Uzt   Abu   Ira   Urr   Aza   Abe   Urtekoa 
Batez besteko tenperatura maximoa (°C) -0.1 2.2 8.6 15.8 22.0 26.9 28.6 27.4 24.4 17.3 9.2 2.7 15.4
Batez besteko tenperatura (ºC) -4.2 -2.3 3.2 9.6 15.7 20.9 22.6 21.5 17.9 11.4 4.5 -1.2 10.0
Batez besteko tenperatura minimoa (°C) -8.3 -6.8 -2.1 3.3 9.3 14.8 16.6 15.6 11.4 5.5 -0.2 -5.1 4.5
Pilatutako prezipitazioa (mm) 64 53 61 94 111 114 103 101 79 78 73 60 991
Iturria: NOAA NCEI, nClimDiv: 1991–2020 normalak (2026-09-04ko bertsioa)
Berotze-marrak, 1895–2025
Marra bakoitza urte bat da; kolorea, urteko batez besteko tenperatura XX. mendeko batez bestekoarekiko (9,3 °C).
189519602025
hotzagoabatez bestekoaberoagoa
Hileko batez besteko tenperatura: lehen eta orain
UrtOtsMarApiMaiEkaUztAbuIraUrrAzaAbe
+1,0+2,2+0,9+1,5+1,2+1,4+0,3+0,7+0,5+1,0+1,1+2,0
1901–19301991–2020Behekoa: aldea (°C). Eskala: −10 / 25 °C.
Urteko tenperaturaren anomalia, 1895–2025
°C, XX. mendeko batez bestekoarekiko (9,3 °C)
+3 °C−3 °C
189519602025
batez bestekoa baino beroagoahotzagoa

Demografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2020ko Ameriketako Estatu Batuetako erroldaren arabera 80.240 biztanle zeuden. Biztanleen % 51,6 hiri-eremuetan bizi ziren eta % 48,4 landa-eremuetan. Batez besteko adina 39,0 urtekoa zen, 38,2 urtekoa gizonezkoen artean eta 40,0 urtekoa emakumezkoen artean. Biztanleen % 23,6 18 urtetik beherakoak ziren eta % 17,5 65 urtetik gorakoak. 100 emakumeko, 99,0 gizon zeuden, eta 18 urtetik gorako 100 emakumeko, 97,5 gizon zeuden adin-talde horretan.[2][3]

BiztanleriaUrtea020.00040.00060.00080.000100.00018301860189019201950198020102040Biztanleria Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira, AEBko Errolda Bulegotik (U.S. Census Bureau). Grafikoa hemen alda daiteke. Azken 5 urteak (2021-2025) estimazioak dira; gainerakoak errolda historikoetatik datoz, hamarkada bakoitzean egiten direnak.

Biztanleria-piramidea 2020
Guztira: 39.915 gizon, 40.325 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
1.29
 
85+
 
2.26
1.89
 
80-84
 
2.27
2.94
 
75-79
 
3.39
4.51
 
70-74
 
4.77
5.81
 
65-69
 
5.90
7.09
 
60-64
 
6.96
6.69
 
55-59
 
7.17
6.09
 
50-54
 
6.11
5.73
 
45-49
 
5.72
5.74
 
40-44
 
5.44
6.20
 
35-39
 
5.91
6.25
 
30-34
 
6.01
6.12
 
25-29
 
5.99
6.41
 
20-24
 
6.50
7.30
 
15-19
 
6.38
6.99
 
10-14
 
6.61
6.68
 
5-9
 
6.42
6.28
 
0-4
 
6.16
Iturria: Datu hauek AEBko Errolda Bulegotik (U.S. Census Bureau) eskuratu dira, 2020ko zentsutik (DHC, P12 taula)[4]

Arraza eta etnizitatea

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2020ko Ameriketako Estatu Batuetako erroldaren arabera, konderrian 80.240 biztanle zeuden. Herritarren % 9,3 hispano edo latinoa zen, edozein arrazakoak[oh 2]. Ez-hispanoen artean % 93,5 zuria zen, lekuko biztanleria osoaren % 84,7[oh 3]; % 0,9 beltza edo afroamerikarra zen, lekuko biztanleria osoaren % 0,8; % 1,8 asiarra zen, lekuko biztanleria osoaren % 1,7; % 3,2 bi arraza edo gehiago zen, lekuko biztanleria osoaren % 2,9; % 0,2 amerindiarra edo Alaskako natiboa zen, lekuko biztanleria osoaren % 0,2; eta % 0,3 bestelako arraza bat zen, lekuko biztanleria osoaren % 0,3.[oh 4][5]

Arraza/etnia Indianako mapa
Etnizitatea
2000
95,0 %
2010
92,7 %
7,3 %
2020
90,7 %
9,3 %
Ez-hispanoa edo ez-latinoa Hispanoa edo latinoa
Arraza (ez-hispanoak)
2000
94,6 %
2010
96,9 %
2020
93,5 %
Zuria Beltza edo afroamerikarra Asiarra Bi arraza edo gehiago Amerindiarra edo Alaskako natiboa Hawaiiko edo Ozeaniako uharteak Bestelako arraza bat

Jatorria

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Jaioterriari dagokionez, biztanleen % 71,6 estatu berean jaiotakoak, % 22,6 beste estatu amerikar batean jaiotakoak eta % 4,9 atzerrian jaiotakoak (atzerritarrak) ziren.[oh 5] Atzerritarren artean, % 33,5 AEBko herritar naturalizatuak ziren eta % 66,5 ez ziren herritarrak. Jatorriari erreparatuta, atzerritarren gehiengoa Latinoamerikan jaiotakoa zen (% 65,2, biztanleria osoaren % 3,2); ondoren Asian (% 27,4, % 1,3), Europan (% 2,9, % 0,1), Afrikan (% 2,6, % 0,1) eta Ipar Amerikan (% 1,3, % 0,1).[oh 6][6]

Jaioterria eta jatorria Indianako mapa
Jaioterria
71,6 %
22,6 %
Estatu berean Beste estatu batean Beste (Puerto Rico, e.a.) Atzerrian
Atzerritarren herritartasun-egoera
33,5 %
66,5 %
Naturalizatua Ez-herritarra
Atzerriko jatorria, kontinentea
65,2 %
27,4 %
Latinoamerika Asia Europa Afrika Ipar Amerika Ozeania

Etxebizitza eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Konderrian 38.133 etxebizitza zeuden, horietatik % 81,8 okupatuta eta % 18,2 hutsik.[7] Okupatutako etxebizitzen artean, % 76,1 jabeek okupatutakoak ziren eta % 23,9 errentan hartutakoak.[3] Konderrian 31.196 etxegune zeuden guztira, horietatik % 68,4 familia-etxeguneak ziren eta % 31,6 familiarik gabekoak. Familia-etxeguneen artean, % 77,5 ezkondutako bikoteek osatzen zituzten eta % 22,5 bestelako familia motek. Familiarik gabeko etxeguneen artean, % 82,7 pertsona bakarrik bizi ziren eta % 17,3 beste norbaitekin, ahaiderik gabe.[8] Talde-bizilekuetan bizi ziren 1.536 pertsona (biztanleria osoaren % 1,9); horietatik 54 zuzentze- eta gazte-egoitzetan eta 866 unibertsitateko ikasleen egoitzetan bizi ziren.[7]

38.133etxebizitza
31.196okupatuak
1.536talde-bizilekuetan

Etxebizitzak Indianako mapa

23.732
7.464
6.937
Jabetzan (23.732) Alokairuan (7.464) Hutsik (6.937)

Etxegune motak

16.548
3.064
8.146
Ezkondutako bikotea (16.548) Gizon-burua (ezkontiderik gabe) (1.730) Emakume-burua (ezkontiderik gabe) (3.064) Bakarrik bizi (8.146) Beste norbaitekin (1.708)

Talde-bizilekuetako biztanleria

866
616
Zuzentze- eta gazte-egoitzak (54) Unibertsitateko egoitzak (866) Beste (616)

Hezkuntza-maila

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

25 urtetik gorako biztanleen artean, % 87,9k batxilergo-titulua edo goragokoa zuten, % 25,1k unibertsitate-gradua edo goragokoa zuten eta % 8,4k graduondoko titulua (masterra, titulu profesionala edo doktoretza) zuten.[9]

Gobernua eta politika

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Urtea[10]ErrepublikanoaDemokrataBeste
18884.14755.8%3.08141.5%203
18923.82353.2%3.06442.7%294
18964.34255.6%3.37243.2%94
19004.42256.3%3.26541.5%172
19044.55057.9%2.91337.1%398
19084.37754.4%3.36241.8%300
19121.76724.5%2.81739.0%2.636
19164.02551.2%3.44743.8%393
19208.32661.7%4.83635.8%342
19246.81958.3%4.38437.5%487
19287.97363.2%4.53736.0%110
19327.06347.8%7.47550.5%253
19368.18253.9%6.89045.4%107
19409.87962.7%5.76836.6%113
19449.57765.1%4.86533.1%266
19489.32762.8%5.10234.3%426
195211.52168.9%4.67728.0%512
195612.77771.7%4.90427.5%143
Urtea[10]ErrepublikanoaDemokrataBeste
196013.53969.1%5.83929.8%213
196410.48854.1%8.75945.2%141
196812.63364.0%5.34227.1%1.769
197216.21678.9%4.23320.6%96
197614.50565.6%7.32833.1%291
198015.63368.8%5.68425.0%1.413
198417.56077.9%4.87721.6%110
198817.76176.7%5.32123.0%81
199214.17957.4%5.30721.5%5.197
199615.08463.0%6.16625.8%2.695
200019.04075.3%5.78522.9%459
200422.13678.1%5.97721.1%247
200820.48867.9%9.23630.6%461
201222.55874.8%6.86222.8%720
201623.93573.8%6.31319.5%2.193
202026.49973.8%8.36423.3%1.021
202426.21374.9%7.99522.8%798

Ekonomia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Errenta

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Etxeguneen errenta mediana 75.317 $ zen ( Indianako mapa), eta familiena, 94.048 $. Per capita errenta 36.792 $ zen. Biztanleriaren % 9,8 pobrezia-atalasetik behera zegoen.[11] Etxeguneen artean, % 3,2k 10.000 $ baino gutxiagoko errenta zuten, eta % 6,8k 200.000 $ edo gehiagoko errenta zuten.[12]

75.317 $etxegunearen errenta mediana
94.048 $familiaren errenta mediana
36.792 $biztanleko errenta
% 9,8pobrezian

Etxeguneen errenta banaketa

% 7,3
% 10,8
% 15,3
% 13,0
% 7,0
% 8,3
% 6,8
< 10.000 $ — % 3,2 (1.027) 10.000-14.999 $ — % 2,3 (721) 15.000-19.999 $ — % 2,8 (904) 20.000-24.999 $ — % 3,9 (1.254) 25.000-29.999 $ — % 4,1 (1.299) 30.000-34.999 $ — % 3,9 (1.233) 35.000-39.999 $ — % 4,3 (1.372) 40.000-44.999 $ — % 3,5 (1.126) 45.000-49.999 $ — % 3,7 (1.178) 50.000-59.999 $ — % 7,3 (2.341) 60.000-74.999 $ — % 10,8 (3.433) 75.000-99.999 $ — % 15,3 (4.874) 100.000-124.999 $ — % 13,0 (4.143) 125.000-149.999 $ — % 7,0 (2.222) 150.000-199.999 $ — % 8,3 (2.649) ≥ 200.000 $ — % 6,8 (2.158)

Oharrak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ Balioak konderri osoko batez bestekoak dira, estazio meteorologikoen datuetatik interpolatutako 5 km-ko sareta batean kalkulatuak; ez dira estazio jakin batekoak. Erliebe handiko lekuetan herriguneko klimatik nabarmen alde daitezke.
  2. ↑ Hispano edo latinoak edozein arrazatakoak izan daitezke.
  3. ↑ Bigarren ehunekoa lekuko biztanleria osoaren gainean kalkulatuta dago, ez soilik hispano ez direnen taldearen gainean. Hispanoak edozein arrazatakoak izan daitezke.
  4. ↑ Arraza-kategoria hauek Ameriketako Estatu Batuetako Zentsu Bulegoak eta Kudeaketa eta Aurrekontu Bulegoak (OMB) ezarritako sailkapen administratiboak dira, ez sailkapen zientifikoak.
  5. ↑ Puerto Ricon jaiotakoak eta atzerrian edo AEBko uharte-eremuetan guraso estatubatuarren seme-alaba gisa jaiotakoak jatorriz estatubatuartzat hartzen dira, eta ez dira atzerrian jaiotakotzat zenbatzen.
  6. ↑ Lehen ehunekoa atzerrian jaiotako biztanleriaren gainean kalkulatuta dago; bigarrena, parentesi artean, konderriko biztanleria osoaren gainean.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 3 NOAA National Centers for Environmental Information: «Climate Divisional Database (nClimDiv)», v1.0.0, 2026-09-04ko bertsioa. Datuak: Wikimedia Commons.
  2. ↑ (Ingelesez) «2020 Census Demographic and Housing Characteristics File (DHC): Table P12, Sex by Age» U.S. Census Bureau (kontsulta data: 2026-09-02).
  3. 1 2 (Ingelesez) «2020 Census Demographic Profile: Table DP1, Median Age and Housing Tenure» U.S. Census Bureau (kontsulta data: 2026-09-02).
  4. ↑ (Ingelesez) «2020 Census Detailed Demographic and Housing Characteristics File A (Detailed DHC-A)» U.S. Census Bureau (kontsulta data: 2026-08-31).
  5. ↑ (Ingelesez) «2020 Census Detailed Demographic and Housing Characteristics File A (Detailed DHC-A)» U.S. Census Bureau (kontsulta data: 2026-08-31).
  6. ↑ (Ingelesez) «American Community Survey 5-Year Estimates: Place of Birth by Nativity and Citizenship Status (Table B05002)» U.S. Census Bureau (kontsulta data: 2026-09-02).
  7. 1 2 (Ingelesez) «2020 Decennial Census Redistricting Data (Public Law 94-171)» U.S. Census Bureau (kontsulta data: 2026-09-02).
  8. ↑ (Ingelesez) «2020 Census Demographic and Housing Characteristics File (DHC): Table P16, Households by Type» U.S. Census Bureau (kontsulta data: 2026-09-02).
  9. ↑ (Ingelesez) «American Community Survey 5-Year Estimates: Table B15003, Educational Attainment for the Population 25 Years and Over» U.S. Census Bureau (kontsulta data: 2026-09-03).
  10. 1 2 Leip, David. "Dave Leip's Atlas of U.S. Presidential Elections". uselectionatlas.org. Retrieved March 13, 2018.
  11. ↑ (Ingelesez) «American Community Survey 5-Year Estimates: Tables B19013 (Median Household Income), B19113 (Median Family Income), B19301 (Per Capita Income), and B17001 (Poverty Status in the Past 12 Months)» U.S. Census Bureau (kontsulta data: 2026-09-03).
  12. ↑ (Ingelesez) «American Community Survey 5-Year Estimates: Table B19001, Household Income in the Past 12 Months» U.S. Census Bureau (kontsulta data: 2026-09-03).

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
"https://eu.wikipedia.org/w/index.php?title=Kosciusko_konderria_(Indiana)&oldid=11829974"(e)tik eskuratuta