Edukira joan

Massy (Essonne)

Massy
Frantziako udalerria
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Île-de-France
DepartamenduaEssonne
AlkateaNicolas Samsoen (en) Itzuli
Izen ofizialaMassy
Posta kodea91300
Geografia
Koordenatuak48°43′50″N 2°16′35″E / 48.7306°N 2.2764°E / 48.7306; 2.2764
Mapa
Azalera9,43 km²
Altitudea55 m, 110 m eta 84 m
MugakideakAntony, Champlan, Chilly-Mazarin, Igny, Palaiseau, Verrières-le-Buisson eta Wissous
Demografia
Biztanleria51.729 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 25.605 (%49,5) (%48,8) 25.228 alt_right
Dentsitatea5.486 bizt/km²
Informazio gehigarria
Hiri senidetuakAscoli Piceno
ville-massy.fr

Massy Frantziako udalerria da, Essonne departamenduan dagoena, Île-de-France eskualdean. Azken erroldaren arabera 51.729 biztanle zituen 9,4 km²-ko azaleran.

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Antony, Champlan, Chilly-Mazarin, Igny, Palaiseau, Verrières-le-Buisson eta Wissous.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Massy
Població amb 2444 habitants (2000)Champlan (2,4 km)
Població amb 30149 habitants (2000)Palaiseau (3,1 km)
Població amb 61761 habitants (2000)Antony (3,2 km)
Població amb 10208 habitants (2000)Igny (3,6 km)
Població amb 5112 habitants (2000)Wissous (4,0 km)
Població amb 21166 habitants (2000)Longjumeau (4,5 km)
Població amb 25115 habitants (2000)Fresnes (4,6 km)
Població amb 2004 habitants (2000)Vauhallan (5,0 km)
Població amb 4982 habitants (2000)Bièvres (5,0 km)
Població amb 11511 habitants (2000)Morangis (5,1 km)
Població amb 19679 habitants (2000)Sceaux (5,6 km)
Població amb 2174 habitants (2000)Villejust (5,9 km)


CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak Erdialdeko eta Iparraldeko lautaden klima ozeaniko degradatua du[1]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria klima ozeaniko aldatua du, eta Parisko arroaren hego-mendebaldeako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: prezipitazio urriak, batez ere udaberrian (120-150 mm); negu hotza (3,5 °C))[2].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 11,5 °C-koa da, 15,3 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 653 mm-koa da, urtarrilean 10,8 euri-egun eta uztailean 7,9 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Épinay-sur-Orge udalerrian dago, 7,9 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 11,5 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 694,4 mm-koa delarik[3].

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[4]

BiztanleriaUrtea010.00020.00030.00040.00050.00060.0001750180018501900195020002050BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 25.529 gizon, 25.093 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.06
 
95+
 
0.26
0.51
 
90-94
 
0.96
1.13
 
85-89
 
1.42
1.11
 
80-84
 
1.59
2.21
 
75-79
 
3.10
2.72
 
70-74
 
3.31
3.26
 
65-69
 
3.50
4.44
 
60-64
 
5.08
5.60
 
55-59
 
5.62
5.74
 
50-54
 
5.09
6.24
 
45-49
 
5.91
7.32
 
40-44
 
6.72
7.77
 
35-39
 
7.87
9.57
 
30-34
 
9.59
10.22
 
25-29
 
9.28
6.76
 
20-24
 
6.64
5.61
 
15-19
 
5.06
5.74
 
10-14
 
5.80
6.75
 
5-9
 
6.13
7.25
 
0-4
 
7.08
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[5].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Massy udalerrian 50.886 biztanle zeuden eta 23.736 elkarbizitza unitate[oh 1], hau da, 2,14 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena kide bakarreko elkarbizitza-unitateak ziren (% 40,3), Metropolitar Frantziako batez bestekoaren gainetik (% 39,2).[7]

50.886biztanle
23.736elkarbizitza-unitate
2,14lagun elkarbizitza-unitateko
13.500familia
Udalerria
% 23
% 22
% 12
% 40
Metropolitar Frantzia
% 24
% 26
% 10
% 39
Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 13.500 familia zeuden, eta horien artean seme-alabak etxean zituzten bikoteak ziren ugarienak (5.511). Guraso bakarreko 2.797 familietatik 2.275etan ama zen guraso bakarra. 6.214 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 3.376k seme-alaba bakarra zuten etxean, 2.443k bi, eta 1.467k hiru edo gehiago. Seme-alabadun 5.511 bikoteetatik 526tan (% 9,5) seme-alabaren bat bikotekide baten aurreko harreman batekoa zen.[7]

5.192
5.511
2.797
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra
25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean6.214
Seme-alaba bat3.376
Bi seme-alaba2.443
Hiru seme-alaba1.010
Lau edo gehiago457

15 urte edo gehiago zituzten 41.882 biztanle zeuden. Horien artean 15-24 urtekoen % 17,9 bizi zen bakarrik eta 80 urte edo gehiagokoen % 40,2. Bikotean bizitzea ohikoagoa zen talde guztietan, 40-54 urteko taldean jotzen zuen gailurra (% 63,8). 80 urte edo gehiagoko 1.939 biztanleetatik 1.758 baino ez ziren elkarbizitza-unitateetan bizi; gainerako 181 kolektibitateren batean.[7]

Bakarrik bizi da
15-24% 18
25-39% 20
40-54% 18
55-64% 26
65-79% 32
80 +% 40
Bikotean bizi da
15-24% 11
25-39% 62
40-54% 64
55-64% 58
65-79% 61
80 +% 46

15 urte edo gehiagoko biztanleen % 38,6 ezkonduta zegoen, eta beste % 16,8 bikotean bizi zen ezkondu gabe (% 10,3 izatezko bikotean eta % 6,4 PACS bidez lotuta). % 33,7 ezkongabeak ziren, % 4,2 alargunak eta % 6,8 dibortziatuak.[7]

Ezkonduta% 38,6
Ezkongabea% 33,7
Izatezko bikotean% 10,3
Dibortziatuta% 6,8
PACS bidez lotuta% 6,4
Alarguna% 4,2

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: goi-mailako langileak (% 33,4), erretiratuak (% 18,4), erdi-mailako lanbideak (% 17,1), enplegatuak (% 14,3). Talde nagusia (goi-mailako langileak, % 33,4) Essonne departamenduko batez bestekoaren (% 19,1) gainetik dago. 2 elkarbizitza-unitatetan nekazari bat zen erreferentziazko pertsona.[7]

Udalerria
% 33
% 17
% 14
% 8
% 18
Essonne
% 19
% 19
% 17
% 12
% 24
Metropolitar Frantzia
% 13
% 16
% 15
% 14
% 30
NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

2023 erroldaren arabera, udalerrian 25.297 etxebizitza zeuden. Horietatik 23.529 egoitza nagusi ziren, 728 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 1.041 hutsik zeuden. Apartamentuak ziren nagusi (22.435), etxeak baino gehiago (2.423). Egoitza nagusietatik 9.220 beren jabearen bizilekuak ziren, 14.036 alokairuan zeuden, 6.001 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 272 doan lagata.[8]

25.297etxebizitza
23.529egoitza nagusi
2.423etxe
22.435apartamentu

Etxebizitza multzoa

23.529
Egoitza nagusia (23.529)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (728)Hutsik (1.041)

Etxe mota

2.423
22.435
Etxea (2.423)Apartamentua (22.435)

Jabetza egoera

9.220
14.036
6.001
Jabeak (9.220)Alokairuan (14.036)HLM (6.001)Doan lagata (272)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1946-1970 artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (7.114).[8]

Eraikuntza garaia

1919 aurretik303
1919-1945545
1946-19707.114
1971-19905.287
1991-20052.989
2006-20206.833

Egoitza nagusien artean gehienek 3 gela zituzten (7.881). Gas sarea zen berogailu mota nagusia (17.564 etxebizitzatan). 13.145 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 12.303 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 4.523tan bi edo gehiago.[8]

Gela kopurua

1 gela2.760
2 gela3.903
3 gela7.881
4 gela5.472
5 gela edo gehiago3.512

Berogailu mota

17.564
5.140
Gas sarea (17.564)Fuel-olioa (362)Elektrizitatea (5.140)Gas botila (58)Bestelakoak (405)

Aparkalekua eta ibilgailuak

13.145aparkalekua
12.303ibilgailu 1
4.523ibilgailu 2+

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 35.057 biztanleetatik 28.056 aktibo ziren (% 80,0), horietako 25.148 lanean (% 71,7) eta 2.907 langabezian (aktiboen % 10,4).

35.05715-64 urteko biztanle
% 80,0aktibo
% 71,7lanean
% 10,4langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 44,5
25-54 urte% 91,7
55-64 urte% 68,6
Gizonak% 82,4
Emakumeak% 77,6

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 15,5
BEPC, brebeta% 20,8
CAP-BEP% 13,1
Batxilergoa% 15,3
Goi-mailako +2% 8,4
Goi-mailako +3/4% 10,6
Goi-mailako +5% 6,4

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 10,4). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

7.002 ez-aktibotik 3.436 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 49,1), 1.161 erretiraturik zeuden (% 16,6) eta 2.405 bestelako ez-aktibo ziren (% 34,3).

Ez-aktiboak

% 49
% 17
% 34
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria[oh 2]

% 44
% 23
% 20
% 10
NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 36.946 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 25.148 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 3]

36.946enplegu udalerrian
% 92,7soldatapeko
% 7,3ez-soldatapeko
NekazaritzaIndustriaEraikuntzaMerkataritza/zerbitzuakAdministrazioa/hezkuntza/osasuna

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 27.350 eurokoa zen, eta biztanleen % 18 pobrezian bizi zen (bizimoduaren medianaren % 60tik behera).

27.350 €diru-sarreren mediana▼ Dep.: 27.940 €
% 18,0pobrezia-tasa▲ Dep.: % 15,4

Ekonomia jarduerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an zeuden 1.842 komertzioetatik, 19 erauzte enpresak ziren, 12 janari enpresak ziren, 33 material elektrikoaren fabrikazioko enpresak ziren, 1 garraiorako elementuen fabrikazioko enpresa zen, 34 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 138 eraikuntza enpresak ziren, 454 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 88 garraio enpresak ziren, 125 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 101 informazio eta komunikazio enpresak ziren, 98 finantziazio enpresak ziren, 67 higiezinen enpresak ziren, 287 zerbitzu enpresak ziren, 293 administrazio publikoko enpresak ziren eta 92 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.[9]

2009an zeuden norbanakoentzako 328 zerbitzu publikoetatik, 1 poliziaren kaserna zen, 1 Ogasun Publikoaren administrazio bulegoa, 1 lan bilaketa bulegoa, 3 posta bulegoak, 26 banku bulegoak, 2 funerariak, 16 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 2 ibilgailuen ikuskaritza teknikoko lekuak, 7 ibilgailuen alokairu bulegoak, 5 autoeskolak, 23 igeltseroak, 24 margolariak, 5 zurginak, 29 iturginak, 18 argiketariak, 12 eraikuntza enpresak, 25 ile apaindegiak, 3 albaitariak, 10 aldi baterako lan enpresak, 78 jatetxeak, 22 higiezinen agentziak, 9 tintoreriak eta 6 apaindegiak.[10]

2009an zeuden 154 establezimendu komertzialetatik, 2 hipermerkatuak, 9 supermerkatuak, 1 brikolaje denda handia zen, 14 120 m2 baino gutxiagoko dendak, 20 okindegiak, 12 harategiak, 1 kongelatu-denda zen, 1 arraindegi zen, 10 liburu dendak, 45 arropa dendak, 3 etxerako tresna dendak, 6 zapata-dendak, 4 elektrotresna dendak, 4 altzari dendak, 3 kirol-dendak, 1 lur eta paretak apaintzeko denda zen, 6 lurrin-dendak, 5 bitxi-dendak eta 7 lore-dendak ziren.[11]

Hezkuntza eta osasun ekipamenduak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2009an tratamendu laburretarako ospitale 1 , iraupen erdiko (jarraipen eta errehabilitazio) tratamenduetarako ospitale 1 bat, tratamendu luzeetarako ospitale 1 bat, urgentzia zentro 1 bat, amatasun-klinika 1 bat, 2 osasun-zentro, 13 botika eta anbulantzia 1 bat zegoen.

2009an 14 haur-eskola eta 10 lehen-hezkuntzako eskola zegoen. Massy udalerrian 3 Bigarren Hezkuntzako ikastetxe, 2 hezkuntza orokorreko lizeo eta 2 lizeo teknologiko.Bigarren Hezkuntzako ikastetxeetan 1.558 ikasle zeuden, Hezkuntza orokorreko lizeoetan ez zegoen 3.161 eta lizeo teknologikoetan 567.

  1. INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  2. Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.
  3. Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501  doi:10.4000/cybergeo.23155..
  2. (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
  3. (Frantsesez) Station Météo-France « Epinay-sur-Orge », fiche climatologique. .
  4. Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
  5. «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
  6. (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: Txantiloi:Gaurko data).
  7. 1 2 3 4 5 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  8. 1 2 3 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  9. Créations et stock d'établissements par commune en 2009
  10. Nombre d'équipements des services aux particuliers
  11. Nombre d'équipements et de services dans le domaine du commerce en 2009

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]