Edukira joan

Middlesex konderria (Massachusetts)

Wikipedia, Entziklopedia askea
Middlesex konderria
Middlesex County
Ameriketako Estatu Batuetako konderria
Banaketa administratiboa
HerrialdeaAmeriketako Estatu Batuak AEB
Estatua Massachusetts
Kodea25017
HiriburuaCambridge eta Cambridge eta Lowell
Middlesex konderria (Massachusetts) is located in Ameriketako Estatu Batuak
Middlesex konderria (Massachusetts)
Middlesex konderria (Massachusetts)

Middlesex konderriaren kokapena AEBtan
Informazio geografikoa
Koordenatuak42°27′33″N 71°16′32″W / 42.459084°N 71.275566°W / 42.459084; -71.275566
Biztanleria1.632.002 bizt.
Eremua
    - Lurra
    - Ura		2.193,88 km2
2.118,14 km2 (%96.55)
75,74 km2 (%3.45)
Dentsitatea0,77 bizt/km2
Datu gehigarriak

Middlesex konderria (ingelesez: Middlesex County) Massachusettsko konderri bat da, Ameriketako Estatu Batuetan. Bi hiriburu ditu, Cambridge eta Lowell. Azken erroldaren arabera 1.632.002 biztanle zituen 2.195 kilometro koadroko azaleran.

Geografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Middlesex konderriak 2.193,87 kilometro koadro ditu. Horietatik 75,74 ura dira. Beste 2.118,14 lurra dira. Biztanleria dentsitatea 685,13 da.

Mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Mapa
Middlesex konderria eta ondokoen arteko muga administratiboak.

Klima

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

NOAAren datuen arabera, 1991–2020 aldian, konderriko urteko batez besteko tenperatura 9,7 °C-koa izan zen.[1][oh 1] Hilabeterik beroena uztaila da (22,5 °C; eguneko gehienekoen batez bestekoa, 28,7 °C) eta hotzena urtarrila (−3,3 °C; eguneko gutxienekoen batez bestekoa, −8,5 °C). Urteko prezipitazioa 1203 mm-koa da; hilabeterik euritsuena urria da (121 mm) eta lehorrena otsaila (83 mm).

1895–2025 aldian, urteko batez besteko tenperaturak mendeko 1,6 °C-ko gorako joera izan du. Azken hamar urteak (2016–2025) XX. mendeko batez bestekoa (8,7 °C) baino 1,8 °C beroagoak izan dira. Erregistroko bost urte beroenak 2000tik aurrerakoak dira: 2012, 2020, 2021, 2023 eta 2024. Urterik beroena 2012 izan zen (11,1 °C) eta hotzena 1904 (6,6 °C).[1]

Etxeak berotzeko eta hozteko behar den energia neurtzeko, NOAAk gradu-egunak kalkulatzen ditu: egun bakoitzean batez besteko tenperatura 18,3 °C-tik zenbat gradu behera dagoen (berokuntza-gradu-egunak) edo gora dagoen (hozte-gradu-egunak), urte osoan batuta. 1991–2020 aldian, urtean batez beste 3452 berokuntza-gradu-egun eta 317 hozte-gradu-egun izan ziren.[1]


    Datu klimatikoak (Middlesex konderria)    
 Hila   Urt   Ots   Mar   Api   Mai   Eka   Uzt   Abu   Ira   Urr   Aza   Abe   Urtekoa 
Batez besteko tenperatura maximoa (°C) 2.0 3.5 7.8 14.9 20.9 25.7 28.7 27.8 23.6 16.9 10.5 4.8 15.6
Batez besteko tenperatura (ºC) -3.3 -2.1 2.2 8.5 14.4 19.4 22.5 21.6 17.3 10.7 5.1 -0.1 9.7
Batez besteko tenperatura minimoa (°C) -8.5 -7.6 -3.4 2.1 7.8 13.1 16.3 15.3 11.0 4.6 -0.4 -5.0 3.8
Pilatutako prezipitazioa (mm) 88 83 108 105 94 106 93 95 99 121 98 113 1203
Iturria: NOAA NCEI, nClimDiv: 1991–2020 normalak (2026-10-06ko bertsioa)
Berotze-marrak, 1895–2025
Marra bakoitza urte bat da; kolorea, urteko batez besteko tenperatura XX. mendeko batez bestekoarekiko (8,7 °C).
189519602025
hotzagoabatez bestekoaberoagoa
Hileko batez besteko tenperatura: lehen eta orain
UrtOtsMarApiMaiEkaUztAbuIraUrrAzaAbe
+1,3+2,7+0,8+1,4+1,0+1,4+1,1+1,9+1,2+0,6+1,8+2,6
1901–19301991–2020Behekoa: aldea (°C). Eskala: −5 / 25 °C.
Urteko tenperaturaren anomalia, 1895–2025
°C, XX. mendeko batez bestekoarekiko (8,7 °C)
+3 °C−3 °C
189519602025
batez bestekoa baino beroagoahotzagoa

Demografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2020ko Ameriketako Estatu Batuetako erroldaren arabera 1.632.002 biztanle zeuden. Biztanleen % 96,5 hiri-eremuetan bizi ziren eta % 3,5 landa-eremuetan. Batez besteko adina 38,6 urtekoa zen, 37,3 urtekoa gizonezkoen artean eta 39,9 urtekoa emakumezkoen artean. Biztanleen % 19,5 18 urtetik beherakoak ziren eta % 16,1 65 urtetik gorakoak. 100 emakumeko, 95,6 gizon zeuden, eta 18 urtetik gorako 100 emakumeko, 93,5 gizon zeuden adin-talde horretan.[2][3]

BiztanleriaUrtea0300.000600.000900.0001.200.0001.500.0001.800.0001750180018501900195020002050Biztanleria Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira, AEBko Errolda Bulegotik (U.S. Census Bureau). Grafikoa hemen alda daiteke. Azken 5 urteak (2021-2025) estimazioak dira; gainerakoak errolda historikoetatik datoz, hamarkada bakoitzean egiten direnak.

Biztanleria-piramidea 2020
Guztira: 797.539 gizon, 834.463 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
1.58
 
85+
 
2.74
1.60
 
80-84
 
2.20
2.50
 
75-79
 
3.09
3.85
 
70-74
 
4.46
4.89
 
65-69
 
5.25
6.10
 
60-64
 
6.28
6.84
 
55-59
 
6.86
6.53
 
50-54
 
6.62
6.17
 
45-49
 
6.18
6.22
 
40-44
 
6.24
7.06
 
35-39
 
6.89
7.84
 
30-34
 
7.50
8.12
 
25-29
 
7.57
7.61
 
20-24
 
7.03
6.32
 
15-19
 
5.82
5.95
 
10-14
 
5.42
5.63
 
5-9
 
5.13
5.17
 
0-4
 
4.73
Iturria: Datu hauek AEBko Errolda Bulegotik (U.S. Census Bureau) eskuratu dira, 2020ko zentsutik (DHC, P12 taula)[4]

Arraza eta etnizitatea

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2020ko Ameriketako Estatu Batuetako erroldaren arabera, konderrian 1.632.002 biztanle zeuden. Herritarren % 8,8 hispano edo latinoa zen, edozein arrazakoak[oh 2]. Ez-hispanoen artean % 72,9 zuria zen, lekuko biztanleria osoaren % 66,5[oh 3]; % 5,4 beltza edo afroamerikarra zen, lekuko biztanleria osoaren % 5,0; % 14,1 asiarra zen, lekuko biztanleria osoaren % 12,8; % 5,5 bi arraza edo gehiago zen, lekuko biztanleria osoaren % 5,0; % 0,1 amerindiarra edo Alaskako natiboa zen, lekuko biztanleria osoaren % 0,1; eta % 1,9 bestelako arraza bat zen, lekuko biztanleria osoaren % 1,7.[oh 4][5]

Arraza/etnia Massachusettseko mapa
Etnizitatea
2000
95,4 %
2010
93,5 %
6,5 %
2020
91,2 %
8,8 %
Ez-hispanoa edo ez-latinoa Hispanoa edo latinoa
Arraza (ez-hispanoak)
2000
85,9 %
6,3 %
2010
81,9 %
9,9 %
2020
72,9 %
14,1 %
Zuria Beltza edo afroamerikarra Asiarra Bi arraza edo gehiago Amerindiarra edo Alaskako natiboa Hawaiiko edo Ozeaniako uharteak Bestelako arraza bat

Jatorria

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Jaioterriari dagokionez, biztanleen % 52,1 estatu berean jaiotakoak, % 22,7 beste estatu amerikar batean jaiotakoak eta % 23,1 atzerrian jaiotakoak (atzerritarrak) ziren.[oh 5] Atzerritarren artean, % 50,5 AEBko herritar naturalizatuak ziren eta % 49,5 ez ziren herritarrak. Jatorriari erreparatuta, atzerritarren gehiengoa Asian jaiotakoa zen (% 42,6, biztanleria osoaren % 9,8); ondoren Latinoamerikan (% 30,8, % 7,1), Europan (% 16,3, % 3,8), Afrikan (% 7,4, % 1,7), Ipar Amerikan (% 2,4, % 0,6) eta Ozeanian (% 0,5, % 0,1).[oh 6][6]

Jaioterria eta jatorria Massachusettseko mapa
Jaioterria
52,1 %
22,7 %
23,1 %
Estatu berean Beste estatu batean Beste (Puerto Rico, e.a.) Atzerrian
Atzerritarren herritartasun-egoera
50,5 %
49,5 %
Naturalizatua Ez-herritarra
Atzerriko jatorria, kontinentea
42,6 %
30,8 %
16,3 %
7,4 %
Asia Latinoamerika Europa Afrika Ipar Amerika Ozeania

Etxebizitza eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Konderrian 658.283 etxebizitza zeuden, horietatik % 95,1 okupatuta eta % 4,9 hutsik.[7] Okupatutako etxebizitzen artean, % 59,6 jabeek okupatutakoak ziren eta % 40,4 errentan hartutakoak.[3] Konderrian 625.916 etxegune zeuden guztira, horietatik % 63,4 familia-etxeguneak ziren eta % 36,6 familiarik gabekoak. Familia-etxeguneen artean, % 77,2 ezkondutako bikoteek osatzen zituzten eta % 22,8 bestelako familia motek. Familiarik gabeko etxeguneen artean, % 73,4 pertsona bakarrik bizi ziren eta % 26,6 beste norbaitekin, ahaiderik gabe.[8] Talde-bizilekuetan bizi ziren 57.722 pertsona (biztanleria osoaren % 3,5); horietatik 3.720 zuzentze- eta gazte-egoitzetan eta 37.287 unibertsitateko ikasleen egoitzetan bizi ziren.[7]

658.283etxebizitza
625.916okupatuak
57.722talde-bizilekuetan

Etxebizitzak Massachusettseko mapa

372.733
253.183
Jabetzan (372.733) Alokairuan (253.183) Hutsik (32.367)

Etxegune motak

306.346
63.831
168.088
60.980
Ezkondutako bikotea (306.346) Gizon-burua (ezkontiderik gabe) (26.671) Emakume-burua (ezkontiderik gabe) (63.831) Bakarrik bizi (168.088) Beste norbaitekin (60.980)

Talde-bizilekuetako biztanleria

3.720
37.287
16.569
Zuzentze- eta gazte-egoitzak (3.720) Unibertsitateko egoitzak (37.287) Egoitza militarrak (146) Beste (16.569)

Hezkuntza-maila

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

25 urtetik gorako biztanleen artean, % 93,2k batxilergo-titulua edo goragokoa zuten, % 59,5k unibertsitate-gradua edo goragokoa zuten eta % 30,5k graduondoko titulua (masterra, titulu profesionala edo doktoretza) zuten.[9]

Gobernua eta politika

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Urtea[10]ErrepublikanoaDemokrataBeste
186824.69466.5%12.45433.5%0
187226.57068.1%12.43431.9%0
187627.30458.0%19.56141.6%193
188030.33959.3%19.80138.7%1.013
188427.65448.5%22.20638.9%7.157
188835.76854.3%28.57043.4%1.519
189240.37552.4%34.76945.1%1.946
189657.28171.4%19.59124.4%3.394
190049.63860.6%29.47636.0%2.841
190455.70460.6%32.88935.8%3.275
190858.67261.2%31.36232.7%5.853
191230.51129.7%36.68935.7%35.667
191660.80253.8%49.84444.1%2.426
1920156.63669.9%61.66127.5%5.781
1924162.53063.7%64.54425.3%28.161
1928189.18952.0%173.33947.6%1.313
1932184.48650.4%174.25747.6%7.008
1936199.70447.6%189.51245.2%30.304
1940242.65852.4%218.66347.2%2.116
1944236.10252.8%210.25347.0%725
Urtea[10]ErrepublikanoaDemokrataBeste
1948228.26247.0%248.24051.1%9.406
1952316.06957.0%236.91042.7%1.626
1956343.12561.1%216.66838.6%1.580
1960246.12640.8%356.13059.0%1.260
1964134.72923.4%439.79076.2%2.291
1968188.30432.6%370.31064.1%18.982
1972269.06443.6%345.34355.9%3.244
1976260.04440.4%359.91955.9%23.419
1980256.99940.3%270.75142.5%109.929
1984319.60449.4%325.06550.3%2.085
1988290.35243.8%361.56354.6%10.713
1992193.70328.1%343.99449.9%151.756
1996169.92627.1%398.19063.4%59.861
2000198.91430.3%404.04361.5%54.091
2004237.81534.5%440.86264.0%10.283
2008245.76633.9%464.48464.0%15.781
2012267.32135.4%471.80462.6%15.045
2016219.79327.6%520.36065.3%56.582
2020226.95626.3%617.19671.5%19.425
2024235.11828.9%554.47168.0%25.243

Ekonomia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Errenta

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Etxeguneen errenta mediana 130.847 $ zen ( Massachusettseko mapa), eta familiena, 166.449 $. Per capita errenta 69.556 $ zen. Biztanleriaren % 7,7 pobrezia-atalasetik behera zegoen.[11] Etxeguneen artean, % 3,7k 10.000 $ baino gutxiagoko errenta zuten, eta % 31,1k 200.000 $ edo gehiagoko errenta zuten.[12]

130.847 $etxegunearen errenta mediana
166.449 $familiaren errenta mediana
69.556 $biztanleko errenta
% 7,7pobrezian

Etxeguneen errenta banaketa

% 6,3
% 9,3
% 9,1
% 7,9
% 12,9
% 31,1
< 10.000 $ — % 3,7 (23.313) 10.000-14.999 $ — % 2,3 (14.879) 15.000-19.999 $ — % 2,1 (13.357) 20.000-24.999 $ — % 1,9 (12.187) 25.000-29.999 $ — % 1,9 (11.832) 30.000-34.999 $ — % 1,9 (11.844) 35.000-39.999 $ — % 1,8 (11.683) 40.000-44.999 $ — % 2,0 (12.455) 45.000-49.999 $ — % 1,9 (11.932) 50.000-59.999 $ — % 3,8 (24.389) 60.000-74.999 $ — % 6,3 (39.847) 75.000-99.999 $ — % 9,3 (58.831) 100.000-124.999 $ — % 9,1 (57.917) 125.000-149.999 $ — % 7,9 (50.372) 150.000-199.999 $ — % 12,9 (81.879) ≥ 200.000 $ — % 31,1 (197.498)

Oharrak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ Balioak konderri osoko batez bestekoak dira, estazio meteorologikoen datuetatik interpolatutako 5 km-ko sareta batean kalkulatuak; ez dira estazio jakin batekoak. Erliebe handiko lekuetan herriguneko klimatik nabarmen alde daitezke.
  2. ↑ Hispano edo latinoak edozein arrazatakoak izan daitezke.
  3. ↑ Bigarren ehunekoa lekuko biztanleria osoaren gainean kalkulatuta dago, ez soilik hispano ez direnen taldearen gainean. Hispanoak edozein arrazatakoak izan daitezke.
  4. ↑ Arraza-kategoria hauek Ameriketako Estatu Batuetako Zentsu Bulegoak eta Kudeaketa eta Aurrekontu Bulegoak (OMB) ezarritako sailkapen administratiboak dira, ez sailkapen zientifikoak.
  5. ↑ Puerto Ricon jaiotakoak eta atzerrian edo AEBko uharte-eremuetan guraso estatubatuarren seme-alaba gisa jaiotakoak jatorriz estatubatuartzat hartzen dira, eta ez dira atzerrian jaiotakotzat zenbatzen.
  6. ↑ Lehen ehunekoa atzerrian jaiotako biztanleriaren gainean kalkulatuta dago; bigarrena, parentesi artean, konderriko biztanleria osoaren gainean.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 3 NOAA National Centers for Environmental Information: «Climate Divisional Database (nClimDiv)», v1.0.0, 2026-10-06ko bertsioa. Datuak: Wikimedia Commons.
  2. ↑ (Ingelesez) «2020 Census Demographic and Housing Characteristics File (DHC): Table P12, Sex by Age» U.S. Census Bureau (kontsulta data: 2026-09-02).
  3. 1 2 (Ingelesez) «2020 Census Demographic Profile: Table DP1, Median Age and Housing Tenure» U.S. Census Bureau (kontsulta data: 2026-09-02).
  4. ↑ (Ingelesez) «2020 Census Detailed Demographic and Housing Characteristics File A (Detailed DHC-A)» U.S. Census Bureau (kontsulta data: 2026-08-31).
  5. ↑ (Ingelesez) «2020 Census Detailed Demographic and Housing Characteristics File A (Detailed DHC-A)» U.S. Census Bureau (kontsulta data: 2026-08-31).
  6. ↑ (Ingelesez) «American Community Survey 5-Year Estimates: Place of Birth by Nativity and Citizenship Status (Table B05002)» U.S. Census Bureau (kontsulta data: 2026-09-02).
  7. 1 2 (Ingelesez) «2020 Decennial Census Redistricting Data (Public Law 94-171)» U.S. Census Bureau (kontsulta data: 2026-09-02).
  8. ↑ (Ingelesez) «2020 Census Demographic and Housing Characteristics File (DHC): Table P16, Households by Type» U.S. Census Bureau (kontsulta data: 2026-09-02).
  9. ↑ (Ingelesez) «American Community Survey 5-Year Estimates: Table B15003, Educational Attainment for the Population 25 Years and Over» U.S. Census Bureau (kontsulta data: 2026-09-03).
  10. 1 2 Leip, David. "Dave Leip's Atlas of U.S. Presidential Elections". uselectionatlas.org. Retrieved March 13, 2018.
  11. ↑ (Ingelesez) «American Community Survey 5-Year Estimates: Tables B19013 (Median Household Income), B19113 (Median Family Income), B19301 (Per Capita Income), and B17001 (Poverty Status in the Past 12 Months)» U.S. Census Bureau (kontsulta data: 2026-09-03).
  12. ↑ (Ingelesez) «American Community Survey 5-Year Estimates: Table B19001, Household Income in the Past 12 Months» U.S. Census Bureau (kontsulta data: 2026-09-03).

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
"https://eu.wikipedia.org/w/index.php?title=Middlesex_konderria_(Massachusetts)&oldid=11830519"(e)tik eskuratuta